Trình duyệt của bạn đã tắt chức năng hỗ trợ JavaScript.
Website chỉ làm việc khi bạn bật nó trở lại.
Để tham khảo cách bật JavaScript, hãy click chuột vào đây!

05:35 PDT Thứ hai, 11/05/2026

Đang truy cập : 399

•Máy chủ tìm kiếm : 3

•Khách viếng thăm : 396

Hôm nay : 15108

Tháng hiện tại : 934716

Tổng lượt truy cập : 123484257

» Tin Tức » Tìm Hiểu Nghệ Thuật

Bánh Kem Sinh Nhật Web cailuongvietnam.com lần thứ 22 - Happy Birthday CLVNCOM 2004 - 2026

13/4 đến rồi 13/4 về cũng như ngày Tết vậy, sinh nhật web lần thứ 22 của web cailuongvietnam.com lại đến, xin chúc trang web và Àdmin luôn được nhiều sức khoè. được sự tin yêu của bạn đọc và luôn là nơi dừng bước của khách mộ điệu nghệ thuật cải lương, quá khứ vàng son hay một tương lai vô định với những giấy phút tìm về, trăn trổ hướng đi, phát triển... hay...

Xem tiếp...

Gửi bài viết qua email
In ra
Lưu bài viết này

Nên duyên vợ chồng nhờ đờn ca tài tử

Đăng lúc: Chủ nhật - 26/03/2017 21:07 - Đã xem: 4348

Từ Dung

Trong cuộc đời tham gia sinh hoạt đờn ca tài tử hơn nửa thế kỷ, ngoài bản thân có biết bao nhiêu là kỷ niệm buồn vui, thì tôi cũng nghe thấy nhiều chuyện ngộ nghĩnh, không kém ly kỳ.

Hình chụp năm 1964. Ðại Tướng Dương Văn Minh, chủ tịch Hội Ðồng Quân Nhân Cách Mạng, gặp gỡ báo chí. Ngồi bìa bên phải là nhà báo Trần Tấn Quốc, người sáng lập giải Thanh Tâm cải lương. (Hình: Ngành Mai sưu tập)

Ngày nọ vào khoảng gần cuối thập niên 1960, tôi có một chuyện khó quên khi tham gia trong nhóm đờn ca tài tử ở gần ngã tư Trung Chánh, đường đi Bà Ðiểm, Hóc Môn, Sài Gòn. Cũng cần nói thêm rằng thời này thường hay có những cuộc bố ráp thanh niên trốn quân dịch.

Trong nhóm đờn ca tài tử hôm ấy khoảng hơn 10 người, trong đó có hai giai nhân tài tử khá đẹp – ưu điểm trời cho của các cô gái 18 thôn vườn trầu. Các cô sinh ra và lớn lên vùng Bà Ðiểm, Hóc Môn, công việc thường ngày là chăm sóc đám trầu mát rượi, cũng như nước giếng ở đây không có phèn, nên làn da cô nào cũng mịn màng, trắng trẻo.

Riêng hai cô tài tử tham gia đờn ca hôm bữa đó lại ca rất hay, nên dễ gây sự chú ý cho nhiều người. Khán giả cũng khoảng chừng ấy, quây quần trước sân nhà của một trong hai cô gái có tên là Ánh. Trong lúc mọi người đang say mê thả hồn theo tiếng đàn giọng hát, thì bỗng một cuộc bố ráp bắt quân dịch diễn ra. Cả nhóm nhanh chóng bị bao vây để lần lượt được xét giấy tờ.

Viên cảnh sát hỏi một thanh niên nọ tuổi khoảng ngoài 20: “Anh cho coi giấy hợp lệ quân dịch.” Người thanh niên lắc đầu: “Không có.”

“Tại sao không có? Nếu không thì phải đi lính,” viên cảnh sát nói. “Ðại Tướng Dương Văn Minh mà còn không có giấy hợp lệ quân dịch, huống hồ gì tôi, sức mấy mà có chớ!” người thanh niên nói.

Rồi người thanh niên móc trong người ra tờ báo đăng tin hồ sơ ứng cử tổng thống của Ðại Tướng Dương Văn Minh bị bác, do thiếu giấy hợp lệ quân dịch (lúc ấy đại tướng ở Thái Lan thì đâu có giấy hợp lệ quân dịch của Nha Ðộng Viên cấp).

Ðưa tờ báo cho cảnh sát, anh nói: “Tôi đâu nói giỡn, báo đăng đàng hoàng mà.”

Cả nhóm đờn ca tài tử và khán giả cười rộ lên, khiến viên cảnh sát hơi thẹn, vội nói tiếp vấn đề khác: “Vậy anh cho coi thẻ căn cước.”

“Tôi không có thẻ căn cước,” anh nói. “Ai lại không có thẻ căn cước, tại sao?” viên cảnh sát hỏi.

“Bị lấy mất hơn cả năm nay rồi,” anh đáp. “Vậy chớ trong người anh có giấy gì?” viên cảnh sát hỏi tiếp.

Người thanh niên từ từ chậm rãi móc bóp lấy thẻ quân nhân ghi rõ cấp bậc chuẩn úy kèm chứng chỉ tại ngũ đưa ra. Xem xong, viên cảnh sát đổi sắc mặt làm vui, trịnh trọng trả lại và nói: “Vậy mà nãy giờ chuẩn úy không nói rõ để mất thì giờ.” Anh nói: “Bởi vì anh hỏi giấy hợp lệ quân dịch chớ đâu hỏi thẻ quân nhân.”

Thế là câu chuyện dừng lại tại đây, và họ cũng không hỏi thêm giấy tờ của ai nữa. Sau khi nhóm tuần tra rời khỏi, mọi người vui vẻ cười nói một hồi lâu rồi mới trở lại tiếp tục đờn ca.

Có điều là người thanh niên đã năm bảy lần đến đây tham gia đờn ca tài tử, anh mặc thường phục lại chẳng bao giờ nói về mình, nên không ai biết anh là ai, nghề nghiệp gì.

Sau đó, bà con biết anh là người gốc miền Tây, tỉnh An Giang, trong hạn tuổi tổng động viên, ra trường Sĩ Quan Thủ Ðức về làm huấn luyện viên Trung Tâm Huấn Luyện Quang Trung được vài tháng. Vốn có máu tài tử, nên ngoài giờ làm việc anh đến đây cùng tham gia ca hát cho đỡ nhớ quê nhà.

Riêng một cô tài tử có tên Ánh, có lẽ cảm phục cái tính hơi “gàn” của anh, cô biểu lộ cảm tình bằng cách đến gần bên mời ly trà và mời ca chung bài “Lan và Ðiệp.”

Kể từ hôm ấy, hai người thường hay ca chung, trao đổi bài ca, thay vì trước đó họ chẳng nói với nhau gì cả. Ðược bà con vùng Bà Ðiểm mai mối, thúc giục, vài tháng sau, trước ngày anh được lệnh thuyên chuyển đi vùng Cao Nguyên Trung Phần thì đám cưới được cử hành, dân tài tử được mời rất đông, ca hát thâu đêm suốt sáng.

Thế là anh chuẩn úy đất Long Xuyên và cô gái Bà Ðiểm lên đường đi đến vùng đất xa lạ, giai nhân tài tử đồng hành chung bước trên đoạn đường đời, cùng sánh vai nhau trên bước đường nghệ thuật. Nhờ ham thích đờn ca tài tử, một chàng sĩ quan trẻ tuổi mới ra trường nên duyên chồng vợ với một giai nhân 18 thôn vườn trầu.

Thời gian sau tôi có dịp về Ban Mê Thuột, đến địa điểm sinh hoạt đờn ca tài tử thì bất ngờ gặp đôi uyên ương cũng đến đây tham gia. Gặp lại tôi, cả hai mừng rỡ nhắc chuyện đờn ca ở Bà Ðiểm ngày nào, và tôi cũng không quên nhắc lại chuyện Ðại Tướng Dương Văn Minh không có giấy hợp lệ quân dịch, khiến cho nhóm tài tử ở đây cười rần lên…

Ngành Mai

Tinh thần tài tử trong lần họp mặt đờn ca

March 17, 2017

CN-Tai-tu — Từ trái, bà Từ Dung, bà Trương Thị Yến, bà Hồng Châu, nhạc sĩ Lê Khiêm trong buổi họp mặt đờn ca tài tử. (Hình: Quốc Dũng/Người Việt)

Ðờn ca tài tử trong lần họp mặt thứ 14 vào chiều Thứ Năm, 16 Tháng Ba, tại phòng sinh hoạt nhật báo Người Việt, Westminster, có nhiều giai nhân tài tử xuất hiện, tạo nên bầu không khí khá vui tươi, và là niềm khích lệ cho ban tổ chức, vì đây là buổi họp mặt coi như đông đảo nhất.

Nhạc sĩ Huỳnh Châu lần đầu đến tham gia, tức thì nhạc sĩ Lê Khiêm đang đờn cây lục huyền cầm đã vui vẻ nhường cây đờn lại, và ông được ban tổ chức mời đờn độc chiếc cây hạ huy cầm.

Nhạc sĩ Lê Khiêm với ngón đờn độc đáo đã bắt đầu đờn bản “Trăng Thu Dạ Khúc” trước khi chuyển sang vọng cổ, và khi vừa dứt bản thì bà con vỗ tay hoan nghênh nhiệt liệt. Riêng Huỳnh Châu, do nhiều người ca quá, nhạc sĩ đã đờn liên tục không nghỉ tay.

Nhạc sĩ Lê Khiêm và Huỳnh Châu đã thể hiện “tinh thần tài tử,” đây là ưu điểm của đờn ca tài tử mà người đời luôn nhắc nhở đối với mọi người tham gia. Bởi vì khi đến với đờn ca tài tử thì mọi người như nhau, cùng nhau sinh hoạt.

Ở đờn ca tài tử thì xưa nay người đờn ca tài tử không hề phân biệt người này ca hay, người kia đờn giỏi, không phân biệt thành phần đẳng cấp trong xã hội, cũng không phân biệt nam, phụ, lão, ấu hay sang hèn, ai có tình thần đến với đờn ca tài tử thì được, trước lạ sau quen rồi dần dần đi tới chỗ thân thiện.

Về phía khán giả, kỳ này có hai người từ Los Angeles đến tham dự, nói rằng nhờ đọc báo Người Việt nên biết hôm nay có đờn ca lúc 6 giờ chiều. Hai vị đến sớm và đã có mặt luôn đến hơn 9 giờ, tức đến giờ tan cuộc mới ra về.

Ðiều cần nói thêm rằng nhạc tài tử khác xa với nhạc cải lương, và không ít người chỉ muốn nghe nhạc tài tử mà thôi, chớ hiếm khi vào rạp để rồi phải nghe nhạc cải lương, mà theo họ thì nó đã biến thể về phong cách lẫn âm điệu.

Từ lâu nay đa số những người hâm mộ cổ nhạc, thích nghe ca vọng cổ, đã vô tình hiểu rằng đờn ca tài tử và hát cải lương giống nhau. Thật vậy, khi người ta đi coi cải lương, nghe đào kép ca vọng cổ (vì bản vọng cổ không thể thiếu trong tuồng cải lương), ít ai chú ý rằng ca vọng cổ trong tuồng khác với ca vọng cổ ở các nhóm đờn ca tài tử.

Nói một cách rõ ràng hơn, phong cách đờn ca tài tử mang tính cách nhạc thính phòng, là lối chơi tao nhã, người tham gia đờn cũng như ca đều tập trung vào âm điệu trầm bổng nhặt khoan. Ca tài tử là ca cho đồng hội đồng thuyền, là tri âm tri kỷ, giao cảm với người nghe. Người nhập cuộc với tâm hồn hòa nhập, hiểu nhau, thích nhau, do đó mà có những buổi đờn ca tài tử kéo dài thâu đêm suốt sáng.

Còn phong cách ca cải lương thể hiện kịch tính, đi đôi với hành động, phục vụ cho diễn xuất, do đó hai phong cách hoàn toàn khác nhau.

Do bản chất người tài tử là “tri âm tri kỷ,” rất dễ gần gũi với công chúng, ai đó có năng khiếu, tinh thần đến với đờn ca tài tử là được. Ðờn ca tài tử không đòi hỏi phải có tiền bạc mới tham gia, tiệc trà hay rượu ai có gì cứ mang ra thưởng thức chung, không bắt buộc ai cả, chẳng hạn như kỳ họp mặt thứ 14 vừa rồi, khi tàn cuộc thì giai nhân tài tử Diễm Ngọc đã sẵn sàng một thùng chè lạnh, múc cho mỗi người một chén trước khi ra về. Việc tuy nhỏ nhưng đã thể hiện nét độc đáo của đờn ca tài tử vậy.

Các ban đờn ca tài tử được mời đờn ca giúp vui cho đám cưới, họ không hề ra giá, gia chủ muốn thưởng bao nhiêu tùy ý, mà không có cũng chẳng sao, không ai phàn nàn. Còn ca cải lương thì phân biệt hẳn hòi, đào nhì kép ba không thể ngang hàng với đào kép chánh. Ca cải lương thì người nghe, tức khán giả phải mua vé, người ca trong cải lương thì phải ra tiền họ mới ca, và phải trả đúng số tiền mà họ ra giá. Tóm lại tuy cũng xuất thân từ đờn ca tài tử, nhưng sang qua cải lương thì biến thể, biến chất từ phong cách, lời ca cho đến cách phục vụ.

Cách đây hơn ba năm, UNESCO công nhận đờn ca tài tử là di sản văn hóa phi vật thể đại diện cho nhân loại. Trước danh dự hiếm có này, Hội Cổ Nhạc Miền Nam Việt Nam Hải Ngoại đã đứng ra tổ chức, cố gắng duy trì tinh thần đờn ca tài tử đã có từ xưa nay.

Nguồn tin: tcgd theo NVO

Từ khóa:

cuộc đời, tham gia, sinh hoạt, tài tử, thế kỷ, bao nhiêu, kỷ niệm, nhiều chuyện, ngộ nghĩnh