02:02 PDT Thứ sáu, 25/05/2018
trang music

Menu

Ads

CLVNCOM English Edition
HÌNH MCHAU PMAI

Trang nhất » Tin Tức » Những Vở Diễn Hay

Tân cổ giao duyên ra đời, vọng cổ sáu câu ngưng sáng tác

Đăng lúc: Chủ nhật - 27/11/2016 23:40 - Đã xem: 775
DBTD

DBTD

Suốt thập niên 1950 cứ vài tháng người ta lại thấy xuất hiện một bài ca vọng cổ sáu câu, và trong các buổi sinh hoạt đờn ca tài tử là có người hát lên bài ca mới.
 
Ông Ngô Trọng Hiếu, bộ trưởng Công Dân Vụ thời Đệ Nhất Cộng Hòa. (Hình: Ngành Mai sưu tập)

Sang qua những năm đầu thập niên 1960 thì bài vọng cổ sáu câu xuất hiện nhiều hơn, cuốn bài ca nhỏ ào ạt tung ra thị trường, thời gian này người tham gia đờn ca tài tử tha hồ mà học thuộc lòng bài ca mới.

Do được chính quyền thời Đệ Nhất Cộng Hòa khuyến khích, ông Ngô Trọng Hiếu, bộ trưởng Công Dân Vụ, lệnh cho các Ty Thông Tin trên toàn quốc lập sân khấu lộ thiên, tổ chức đờn ca tài tử hằng tuần vào mỗi tối Thứ Bảy cho công chúng xem, gây nên phong trào cổ nhạc rần rộ.

Các nhà sản xuất đờn cổ nhạc ở đường Hồ Văn Ngà, Sài Gòn, làm ngày làm đêm cũng không kịp cung cấp cho nhu cầu lúc bấy giờ. Đây là thời kỳ được coi như vàng son của đờn ca tài tử, giai nhân tài tử nhập cuộc đông đảo ở thời kỳ này.

Thế nhưng, từ năm 1965 trở đi người ta không còn thấy bài vọng cổ sáu câu mới được ra đời, do đó các tài tử giai nhân chỉ ca đi ca lại những bài đã có từ những năm trước đó. Một số tài tử kỳ cựu thì họ ca những bài cũ của thời thập niên 1950, thành phần này họ ca các bài đờn vô trước và đi luôn một mạch hết sáu câu, không có nói lối đầu, cũng như không dứt câu ba rồi nói lối vô vọng cổ câu tư.

Vậy do đâu mà từ năm 1965 trở đi giới đờn ca tài tử đã không có bài vọng cổ sáu câu mới? Số là vào thời ấy bài tân cổ giao duyên xuất hiện chiếm lĩnh thị trường dĩa hát, khiến cho bài vọng cổ sáu câu không ra đời được.

Vào thời này những người làm thương mại nhảy vào thị trường dĩa hát, có khoảng hai mươi hãng dĩa tranh nhau tìm mua bản quyền các bản tân nhạc đang được nhiều người ưa thích. Các nhạc sĩ tân nhạc tự nhiên có tiền “từ trên trời rơi xuống” nên hăng hái sáng tác và nhiều bản nhạc hay đã xuất hiện vào thời này.

Khi đã có một hoặc vài bản nhạc hay trong tay rồi thì họ xin phép ra hãng dĩa. Nói là hãng dĩa cho nó oai, chớ thật ra họ chỉ là những người “mượn đầu heo nấu cháo.” Họ chỉ có tờ giấy phép và tấm nhãn tròn dán vô dĩa hát, còn tất cả đều thuê mướn cả, từ phòng thu thanh cho đến máy móc kỹ thuật sản xuất, và ngay cả cơ sở đặt thương hiệu cũng không có luôn.

Trước tiên họ thuê soạn giả viết vọng cổ xen vào bản tân nhạc, và soạn giả làm theo sự “đặt hàng” với giá khá cao. Thông thường soạn giả nhận trước phân nửa tiền, viết xong được trả đủ, có viết là có tiền, coi như chắc ăn. Vừa biến bản nhạc thành tân cổ giao duyên xong, thì có ngay mối đặt hàng khác.

Soạn giả Viễn Châu trước đó chuyên môn viết vọng cổ sáu câu, nhưng từ khi sa vào “mê hồn trận” tân cổ giao duyên thì dính luôn, không thèm viết loại sáu câu nữa. Nhiều hãng dĩa đặt hàng, Viễn Châu viết liên tục, bài tân cổ giao duyên cũng dễ viết bởi tình tiết câu chuyện đã có sẵn trong bản nhạc rồi, chỉ thêm thắt chút đỉnh hoa lá cành là ăn tiền.

Có đôi khi bản nhạc nhận khi sáng, thì chiều đã có bài tân cổ giao duyên rồi, dễ ăn quá! Còn như viết vọng cổ sáu câu thì phải đi chào hàng, mà chưa chắc gì hãng dĩa chịu mua, bị trả giá, bị chê khen đủ mọi thứ.

Tân cổ giao duyên ra đời hàng loạt, nhưng dân đờn ca tài tử chạy dài, không thể ca được mà nhạc sĩ cũng không đờn được, thành thử ra họ tìm học những bài ca cũ sáu câu để được nhạc sĩ đờn cho họ tập hát. Cũng có một số cô cậu học ca bài tân cổ giao duyên, nhưng khi tham gia vào sinh hoạt đã không được khán giả mộ điệu hoan nghênh, mà người đờn cũng không nhiệt tình, thành ra họ cũng bỏ luôn không ca. Tóm lại dân đờn ca tài tử thời đó đã tẩy chay bài tân cổ giao duyên, do vậy mà ảnh hưởng luôn cả cuốn bài ca nhỏ.

Một người chuyên môn bán bài ca kể lại rằng, lúc còn bán bài vọng cổ sáu câu, ngày đầu tiên cuốn bài ca phát hành, đựng một bị đầy rao bán, đi từ đầu chợ đến cuối chợ là bán không còn một cuốn. Thế mà vê sau bài tân cổ giao duyên ra đời, ngày phát hành đựng bài ca trong cái xách tay nylon bán mấy ngày mới hết.

Có một nhạc sĩ nói rằng, bản tân nhạc cũng có cái hay của nó, nhưng cái nào ra cái nấy, chớ hát lộn xộn như vậy chẳng giống ai hết. Ông còn nói thêm tân cổ giao duyên chẳng khác gì một người mặc âu phục thắt cà vạt mà chân thì đi guốc, đầu đội khăn đóng vậy!

Sang qua đầu thập niên 1970 thì bài tân cổ giao duyên cũng chết, hãng dĩa trước sau dẹp tiệm, do bởi băng cassette ra đời, mấy tay thu băng lậu dĩa hát bán ra thị trường với giá rẻ mạt. Hãng dĩa vừa phát hành chỉ hai ba ngày là băng cassette bán đầy dãy, coi như làm cho bọn người này ăn. Trước tình trạng hãng dĩa chết đứng, ngưng hoạt động, không ai đặt hàng, soạn giả Viễn Châu đương nhiên thất nghiệp vậy.

Ngành Mai

Bài vọng cổ ‘Dưới Bóng Thùy Dương’


Hình bìa cuốn bài ca nhỏ “Dưới Bóng Thùy Dương.” (Hình: Ngành Mai sưu tập)
Ðầu thập niên 1960 hãng dĩa hát Việt Hải thu thanh tiếng ca Minh Cảnh, phát hành dĩa vọng cổ sáu câu “Dưới Bóng Thùy Dương” của soạn giả Viễn Châu. Ðồng thời cuốn bài ca nhỏ cũng được in ấn phát hành phổ biến cùng khắp. Nhờ đó mà dân đờn ca tài tử có thêm một bài vọng cổ sáu câu đưa vào sinh hoạt.

Ðã là bài ca của Viễn Châu sáng tác là luôn nói về một chuyện tình, mà tình tiết câu chuyện “Dưới Bóng Thùy Dương” là do chàng trai kể lại chuyện năm nào đó ở Xóm Lưới, Cồn Ông (có lẽ là địa danh gần biển của tỉnh Trà Vinh), chàng ta và cô gái yêu nhau, ngồi bên cội thùy dương cùng nhìn chiếc cầu treo lắt lẻo, ngắm ánh trăng lên thề nguyền…

Hai năm qua gót chân lãng tử rày đây mai đó, rồi giờ đây quay trở lại thì cảnh vật vẫn còn đó, mà cô gái đã đi lấy chồng tự bao giờ. Chàng ta hờn trách cô gái: “Trời đã ban cho em một nhan sắc yêu kiều lộng lẫy, sao không ban cho em tấm lòng son sắt thủy chung…”

Bài này không như những bài ca khác, có cô gái xuất hiện nói lời dễ thương chung tình, rồi sau đó thì lại thốt lên câu phũ phàng, bội phản. Ðây cũng là lối viết bố cục cho một câu chuyện của bài vọng cổ để thu hút người nghe.

Chung quy thì các bài đều giống nhau ở chỗ cô gái đóng vai tình phụ. Tuy vậy bài ca vẫn được hoan nghênh, vì bởi dân đờn ca tài tử chẳng quan tâm nhiều đến tình tiết câu chuyện, mà chỉ thích lời văn dễ ca, dễ xuống hò xuống xề cho đúng nhịp là chính yếu. Tâm lý chung của người tài tử là vậy.

Tôi còn nhớ một lần đi ca đờn ca tài tử ở vùng Bà Ðiểm, Hóc Môn, địa danh được thiên hạ gọi “18 thôn vườn trầu” ở Sài Gòn, nơi nổi tiếng có nhiều trầu cau và nhiều cô gái đẹp, nhờ cả ngày ở trong bóng mát chăm sóc vườn trầu, nên các cô có làn da trắng trẻo nõn nà…

Hôm bữa đó trong số khán giả ngôi nghe, có rất nhiều cô gái thôn vườn trầu. Thế rồi một anh tài tử ca lên bài “Dưới Bóng Thùy Dương,” giọng ca khá hay vừa dứt câu thứ sáu thì có một cô gái lên tiếng: “Ðáng đời! Ai biểu bỏ đi xa, đâu có cô nào chờ đợi lâu như vậy.” Cả nhóm cười rần lên, và có một cô khác yêu cầu chàng tài tử ca trở lại để thưởng thức thêm lần nữa, và chàng tài tử đã chiều ý.

Bài của Viễn Châu thường là thế, cô gái có chồng, chàng trai than thở. Rập khuôn! Cái mà người ta thắc mắc là tại sao chỉ có cô gái phụ tình, chớ không có chàng trai nào phụ bạc, đây có phải là tâm trạng của người viết bài ca?

Hiện nay tôi vẫn còn lưu giữ cuốn bài ca “Dưới Bóng Thùy Dương,” và xin đăng trọn bài giúp tài tử giai nhân học lại nếu như quên bài ca. Cũng như giúp giới trẻ có bài vọng cổ sáu câu học thuộc lòng.

Nói lối:

Dưới bóng thùy dương nghe gió lộng,
Sóng cồn ồ ạt réo ngoài khơi,
Khi đầu non hé mảnh trăng côi,
Thấp thoáng bóng một người trên bãi vắng.

1) Em ôi, anh trở lại Xóm Lưới Cồn Ông giữa mùa lá rụng, dãy thùy dương rũ bóng bên… gành, khi giọt sương khuya còn ướt động trên cành. Anh về đây lần cuối để cố tìm những kỷ niệm ngày xanh, lòng anh tê tái nghẹn ngào khi dừng bước trên bãi vắng cô liêu, sóng bạc đầu ngoài cửa biển nhấp nhô, khắp bốn bề ngàn lau điểm trắng.

2) Gió bâng khuâng đưa hơi hoa ngàn cỏ dại anh tưởng mùi hương phấn em còn vương lại bên mình, em sang ngang hát khúc đoạn ly tình. (Thơ) Thiếp tâm chính tợ trường giang thủy, nhứt dạ trùng lang đáo phúc châu… ngày anh ra đi em đã thốt lên mấy lời thơ rồi đôi mắt nhung đen như bao la mối sầu diệu vợi, mà nay thì những tiếng thệ nguyền em đã gởi về đâu.

3) (Thơ) Ngày em đi lấy chồng sang,
Là ngày anh xé khăn tang cho đời,
Em đi pháo nổ ngập trời,
Anh về suốt mấy đêm dài nhớ nhung.

Em ôi, sóng biển mênh mông, gió ngàn vi vút cũng chẳng rạt rào bằng sóng gió lòng anh, hỡi ôi cây da cũ còn đây mà người bạn tình chung năm nào gắn bó đã lìa quê cất bước theo chồng.

4) Ngập ngừng bước qua đường xưa lối cũ,
Một mình anh ủ rũ dưới trăng tà,
Mơ hồ như một bóng ma,
Về đây giữa tiếng canh gà gáy vang.

Em ôi, không phải anh tiếc rẻ một mối cựu tình dang dở, nhưng về đến đây là để nhìn cho tận mặt kẻ vong… thề, đáng lẽ anh phải đi không hẹn ngày về. Nhưng sau những lúc mỏi mê dấu chân lãng tử một buổi chiều bỗng xúc động hồn quê: Anh mới tìm đến nơi đôi ta hò hẹn năm xưa, nhìn cây cỏ tiêu sơ, nhìn chiếc cầu tre lắt lẻo mà ta thường ngồi ngắm ánh trăng xanh sau đỉnh núi nay đã phủ lên mấy lớp rêu mờ.

5) Ðóa hoa xưa đã về tay kẻ khác, bóng hình xưa đã gởi trọn cho người, anh biết tìm đâu cho thấy một nụ cười trên đôi môi của người em sầu mộng mà độ nào đã chiếm lấy hồn tôi. Em ôi trời đã ban cho em một nhan sắc yêu kiều lộng lẫy, sao không ban cho em một tấm lòng chung thủy để cho kẻ nam nhi khỏi lụy vì tình.

6) Gió nhẹ thổi qua đêm tàn giá lạnh, chiếc áo phong trần đã ướt đẫm sương khuya, anh tưởng chừng như những giọt lệ của em năm nào khi tựa bên vai anh đã thốt lên những tiếng yêu đương qua mấy lời nức nở, nhưng buồn thay người yêu còn đâu nữa, họa chăng chỉ còn mấy dòng dư lệ của một chàng trai đã lỡ giấc mộng đầu. Giấc mộng năm xưa anh với em đã đắp xây dưới bóng thùy dương trong một đêm trăng rụng, nay em đã phụ mối duyên tình, anh đứng một mình biết than thở với ai đây.

Ngành Mai

NGHE BÀI CA DƯỚI BÓNG THÙY DƯƠNG TẠI ĐÂY




Nguồn tin: tcgd theo NVO
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

Mã an toàn:   Mã chống spamThay mới     

 

TIN TỨC TỪ DIỄN ĐÀN SÂN CHƠI CHO KHÁN GIẢ - FORUM FOR CLVN LOVERS

du lich
CMX2018vth

CHUYỂN ĐẾN

Đăng nhập thành viên

NSMAU

Thăm dò ý kiến

Bạn ưa thích giọng ca nam nghệ sĩ nào của thế hệ vàng nhất?

Út Trà Ôn

Hữu Phước

Thành Được

Thanh Hải

Minh Cảnh

Phương Quang

Thanh Sang

Minh Phụng

Minh Vương

Hùng Cường

Tấn Tài

Dũng Thanh Lâm

animation

Tỷ giá ngoại tệ

Tháng Năm 25, 2018, 12:52 am
Code Buy Transfer Sell
AUD 17,062.68 17,165.67 17,318.75
CAD 17,388.23 17,546.15 17,773.36
CHF 22,659.30 22,819.03 23,114.80
DKK - 3,529.67 3,640.36
EUR 26,493.17 26,572.89 26,809.86
GBP 30,111.71 30,323.98 30,594.40
HKD 2,861.29 2,881.46 2,924.66
INR - 332.91 345.98
JPY 205.07 207.14 208.98
KRW 19.43 20.45 21.74
KWD - 75,321.68 78,278.36
MYR - 5,689.84 5,763.59
NOK - 2,769.12 2,855.97
RUB - 369.30 411.51
SAR - 6,059.40 6,297.25
SEK - 2,567.29 2,631.96
SGD 16,783.38 16,901.69 17,086.55
THB 696.96 696.96 726.04
USD 22,745.00 22,745.00 22,815.00

Facebook

NS ANIMATION NHO

Ủng hộ quỹ cây mùa xuân NS 2018

GIÚP ĐỠ NSKK-HỘ NGHÈO

ỦNG HỘ CÂY MÙA XUÂN NGHỆ SĨ TẾT MẬU TUẤT 2018

Trong tinh thần lá lành đùm lá rách và góp gió thành bảo, trang nhà cailuongvietnam.com đã khởi sự chương trình quà Tết gửi đến các nghệ sĩ khó khăn, già yếu neo đơn từ mùa lễ , mùa yêu thương của 14 năm về trước: 2004.đến nay. Mỗi năm, thì trang nhà đều có góp sức một chút vào các quỹ của Ban Aí...

Thống kê truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 66

Máy chủ tìm kiếm : 2

Khách viếng thăm : 64


Hôm nayHôm nay : 1135

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 354727

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 10509549

Ca sĩ Hương Lan: ‘Tôi được chú Bắc Sơn cưng như con’

“Hương Lan với chú Bắc Sơn ngồi nói chuyện nguyên ngày từ sáng tới tối, nói từ ngày này sang ngày khác…” - danh ca Hương Lan.

 

Cô Tấm 'Bạch Lan' của gia tộc Huỳnh Long qua đời

Nghệ sĩ Bạch Lan – em gái của nghệ sĩ – soạn giả Bạch Mai, dì út của NS Bình Tinh - vừa qua đời vì căn bệnh ung thư phổi, hưởng dương 59 tuổi.

 

81 tuổi, danh ca Minh Cảnh về nước làm liveshow cùng học trò

Danh ca Minh Cảnh, năm nay 81 tuổi, sẽ về nước vào đầu tháng 6 để tổ chức liveshow cùng học trò là NSƯT Minh Minh Tâm nhằm kỷ niệm 70 năm gắn bó với thế giới màn nhung

 

Vĩnh biệt “Đệ nhất đào lẳng” Mai Lan

Con gái của nghệ sĩ Mai Lan - người được mệnh danh là "Đệ nhất đào lẳng" - vừa báo tin bà đã trút hơi thở cuối cùng lúc 6 giờ ngày 21-5 tại nhà riêng, hưởng thọ 75 tuổi

 

Tuấn Dũng xứng danh con nhà nòi

Chưa dám nghĩ mình sẽ nối nghiệp cha trở thành diễn viên nhưng Tuấn Dũng đã từng bước khẳng định vai trò "3 trong 1" trên sân khấu để làm rạng danh gia đình

 

Nghệ sĩ Hồng Nga "Viết hồi ký bằng liveshow"

Sau chuyến lưu diễn tại Mỹ, về nước nghệ sĩ Hồng Nga đã bắt tay chuẩn bị cho liveshow sẽ được tổ chức nhằm mục đích từ thiện. Bà nói qua từng liveshow sẽ như một quyển hồi ký kể về cuộc đời mình.

 

Sài Gòn xô bồ mà thơ mộng...

Sài Gòn là nơi ấp ủ những giấc mơ. Người ta trôi dạt đến Sài Gòn để thực hiện giấc mơ học hành, kiếm sống, công danh, tình yêu, hạnh phúc… Đôi khi những giấc mơ đó chỉ thực hiện được khi người ta phải trả giá đớn đau…

 

6 tháng, 4 nghệ sĩ mất, khu dưỡng lão đìu hiu

Thêm một nghệ sĩ lão thành lìa xa cõi thế, để lại cho NSƯT Diệu Hiền sự tiếc thương khi bà ngày ngày chứng kiến Khu Dưỡng lão Nghệ sĩ TP HCM ngày càng vắng vẻ

 

NSND Ngọc Giàu: "Cho ca vọng cổ, đừng bắt tôi diễn hài nữa"

Trở về sau chuyến lưu diễn tại bang Texas – Mỹ, NSND Ngọc Giàu đã tâm sự đầy cảm xúc.

 

“Chất đời” trong sáng tác của Lâm Hữu Tặng

Lâm Hữu Tặng là tác giả trẻ, gần như duy nhất hiện nay tìm được vị trí trong làng viết cổ nhạc. Các tác phẩm của anh được nhiều Đài Phát thanh Truyền hình ở Nam bộ, chương trình truyền hình thực tế, nghệ sĩ nổi tiếng… đánh giá cao. Chất liệu cuộc sống làm nên thành công cho tác phẩm của Lâm Hữu Tặng.

 

Cải lương Thái hậu Dương Vân Nga: Dấu ấn đẹp trong lòng khán giả

Tối 13-5 tại Nhà hát Bến Thành, vở cải lương Thái hậu Dương Vân Nga (tác giả Trúc Đường, chuyển thể cải lương Chi Lăng - Hoa Phượng) đã đến với đông đảo khán giả mộ điệu.

 

Soạn giả tài hoa ít ai nhắc- Hoàng Việt

CLVNCOM - Cùng là soạn giả nổi tiếng nhưng thế hệ sau ít ai biết đến ông,ít bài viết về ông - soạn giả Hoàng Việt.

 

Đạo diễn Vũ Ngọc Phượng: Nếu không chỉn chu, sẽ bị đào thải

Ngay sau ra mắt, 100 ngày bên em, phim điện ảnh thứ 2 của Vũ Ngọc Phượng, đã nhận được nhiều lời khen từ giới chuyên môn, khán giả. Cũng bởi điều đó, anh và ê kíp có chút tiếc nuối khi phim không đạt doanh thu như mong đợi, bởi vì thiếu một chút may mắn.

 

Nghề đạo diễn - khó học, khó làm

Người làm nghệ thuật hôm nay, nhất là đạo diễn trẻ, gian nan, vất vả hơn trên con đường chinh phục công chúng. Dù điện ảnh hay sân khấu, để gắn bó và sống được với nghề, các đạo diễn trẻ càng phải nỗ lực, lăn xả để mong tìm được chỗ đứng, khẳng định vị trí trong làng nghệ thuật.

 

Dinh Thượng Thơ: Chứng tích trăm năm giữa Sài Gòn

Nằm ở góc đường Đồng Khởi và Lý Tự Trọng thuộc quận 1, TP.HCM, dinh Thượng Thơ có lịch sử lâu đời từ hồi Pháp đặt chân đến Sài Gòn và chiếm các tỉnh Nam Kỳ.

 

Đại Nghĩa vào vai diễn nặng ký trong Thái hậu Dương Vân Nga

Có thể nói lần đầu tiên diễn viên Đại Nghĩa có vai diễn hết sức nặng ký, vai Đinh Điền trong vở cải lương Thái hậu Dương Vân Nga sẽ ra mắt tại nhà hát Bến Thành tối 6 và 13-5.