13:05 PDT Thứ ba, 26/09/2017
trang music

Ads

Menu

Thăm dò ý kiến

Bạn ưa thích giọng ca nam nghệ sĩ nào của thế hệ vàng nhất?

Út Trà Ôn

Hữu Phước

Thành Được

Thanh Hải

Minh Cảnh

Phương Quang

Thanh Sang

Minh Phụng

Minh Vương

Hùng Cường

Tấn Tài

Dũng Thanh Lâm

Facebook

Thống kê truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 70

Máy chủ tìm kiếm : 7

Khách viếng thăm : 63


Hôm nayHôm nay : 5892

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 256267

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 7484230

Trang nhất » Tin Tức » Tìm Hiểu Nghệ Thuật

Khi “Cha cõng con” đại diện Việt Nam tới Oscar

Khi “Cha cõng con” đại diện Việt Nam tới Oscar

Thông tin từ Cục Điện ảnh, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, bộ phim “Cha cõng con” của đạo diễn Lương Đình Dũng đã được “chọn mặt gửi vàng”, đại diện điện ảnh Việt Nam dự Giải Oscar 2017 ở hạng mục Phim nước ngoài. Có thể nói đây là sự trân trọng dành cho quãng đường đầy chông gai của “Cha cõng con”.

Xem tiếp...

SN13

Kép đóng đào, đào đóng kép trên sân khấu xưa

Đăng lúc: Thứ tư - 10/05/2017 15:06 - Đã xem: 477
PM

PM

Vở chèo Quan Âm Thị Kính, các thầy chèo đã sử dụng thủ pháp nhân vật giả trai. Việc thầy chèo cho Thị Kính giả làm trai nhằm hai mục đích, một là tạo ra tình huống gây cười và làm bật tính cách của Thị Mầu qua đó nói lên khát vọng của người phụ nữ trong xã hội phong kiến. Còn kép đóng đào thì xuất hiện từ thời nhà Lê.
 
Nghệ sĩ Nhân dân Phùng Há trong vở Mộng hoa vương /// Ảnh: T.L
Nghệ sĩ Nhân dân Phùng Há trong vở Mộng hoa vương

Kép đóng đào vì quan niệm Nho giáo
Khâm định Việt sử thông giám cương mục chép: “Thời nhà Trần đời vua Dụ Tông năm thứ 12 (1369) có người anh cả là Cung Túc Vương Nguyên Dục khi xem vợ chồng người phường chèo tên là Dương Khương diễn tích Vương mẫu hiến bàn đào, Nguyên Dục mê vợ Dương Khương trẻ đẹp hát hay đã cưỡng ép làm vợ trong khi nàng đang mang thai. Sau khi nàng sinh con trai đã nhận đứa bé là con mình đặt tên là Trần Nhật Kiên”. Lấy vợ con hát khi đang mang thai, tước quyền làm bố của người khác thì quá đáng hết chỗ nói. Nhưng đến thời nhà Lê, triều đại mà các nhà sử học gọi là quân chủ Nho giáo thì các vua đối xử với con hát còn tệ hơn. Theo quan niệm của Nho giáo, xã hội chỉ có 4 nghề là “sĩ, nông, công, thương”, con hát xướng không thuộc 4 nghề trên nên bị xếp vào loại vô loài (loại). Song nguyên nhân chính là các vua Lê theo nhã nhạc, phẩm phục, tang lễ... Trung Hoa nên cấm các điệu dân gian Lý Liên (Thanh Hóa gọi là Rí Ren). Đại Việt sử ký toàn thư chép: “Lê Thánh Tông đã đuổi chèo ra khỏi cung đình vì hay châm biếm người khác”. Trong một bài viết, nhà nghiên cứu và biên khảo văn hóa dân gian Toan Ánh cho rằng: “Trong diễn xướng có khi cha lại đóng con, con lại đóng vai cha hay vợ đóng vai mẹ, mọi thứ lộn tùng phèo nên bị ghét và coi rẻ.”
Theo Đại Việt sử ký toàn thư, năm 1462 vua Lê Thánh Tông quy định: “Nhà phường chèo con hát và những kẻ phản nghịch ngụy quan, có tiếng xấu bản thân và con cháu không được đi thi, nếu mang sách hay mượn người khác làm hộ thì trị tội theo luật”. Lê Thánh Tông đưa ra 24 huấn điều, theo Khâm định Việt sử thông giám cương mục, điều 1 ghi: “Cha mẹ dạy con phải đúng khuôn phép hợp với lẽ phải: con trai, con gái đều dạy cho có nghề nghiệp, không được buông tuồng đắm đuối vào cờ bạc, rượu chè, tập nghề hát xướng để hại đến phong tục”. Còn điều 16 ghi: “Khi hát chèo, lúc hội hè trai gái đến chơi xem không được đứng ngồi lẫn lộn để ngăn ngừa thói dâm ô”, đúng với quan niệm Nho giáo “nam nữ thụ thụ bất thân”. Tuy nhiên, huấn điều chưa thể khống chế được hát xướng nên Lê Thánh Tông lại ban sắc lệnh mà Khâm định Việt sử thông giám cương mục đã chép: “Phàm ai là người lương thiện mới chuẩn y cho nộp thóc và trao cho quan tước, nếu là kẻ ác nghịch, trộm cướp, hào cường ngỗ ngược và phường chèo con hát thì bản thân họ và con cháu họ không được dự”. Không chỉ huấn điều, sắc lệnh mà ngay trong Lê Triều hình luật cũng quy định: “Con trai nhà xướng ca không được dự thi, con gái không được lấy nhà quyền quý, quan chức lấy con gái nhà xướng ca làm vợ, làm thiếp bị phạt đánh 70 trượng, con cháu nhà quan chức lấy con gái nhà xướng ca cũng bị phạt đánh 60 trượng và nhất thiết bắt ly dị”.
Đào Duy Từ (1572 - 1634) có cha làm nghề ca hát nên ông không được thi dưới triều vua Lê - chúa Trịnh. Bất bình, ông bỏ vào nam gây dựng sự nghiệp. Nhận ra ông là nhân tài nên chúa Nguyễn Phúc Nguyên trọng dụng, phong tước Lộc Khê Hầu; được vua Minh Mạng truy tặng là bậc khai quốc công thần, cho thờ tại Thái Miếu. Vì những quy định nghiệt ngã đó nên các vở tuồng có đề tài quân quốc (trung quân ái quốc) phải dùng kép để đóng đào.
Thời thế thay đổi, những quy định với con hát có phần bớt nghiệt hơn. Trong Vũ trung tùy bút, Phạm Đình Hổ viết: “Từ khi bà Trương Thị Ngọc Chủ, là kẻ hát xướng được tuyển vào cung hầu Tần Quang Vương sinh ra Trịnh Nhân Vương (Trịnh Cương), Biện trưởng cung, người ở Á Lữ sau lại đắc sủng với Nhân Vương nên các họ về giáo phường mới được kể bằng hàng với các họ lương gia. Sau này các họ nhà đại khoa hiển loạn cũng thường có dòng họ hát xướng mà phát đạt lên nên những kẻ sĩ phu cũng giao du tự nhiên và rồi những nhà hát xướng cũng quên hẳn thế hệ nhà mình từ đâu mà ra. Xem đó thì biết thế vận phong tục mỗi ngày một khác”. Tuy nhiên những quy định trước đó vẫn như luật bất thành văn khiến các gia đình không cho con gái theo nghề hát, do vậy ở các vở tuồng, có nhân vật nữ, các thầy tuồng vẫn phải dùng kép đóng đào.
Đào đóng kép vì thiếu kép
Đầu những năm 1950, các nam nghệ sĩ nổi tiếng như: Tư Út, Từ Anh đột ngột qua đời chỉ còn lại nghệ sĩ Năm Châu. Đoàn Phụng Hảo thiếu kép tài năng để đóng các vai diễn khó nên nữ nghệ sĩ Phùng Há bàn với nghệ sĩ Năm Châu để bà đóng thử vai An Lộc Sơn khi dựng vở Đường Minh Hoàng du nguyệt điện đang ăn khách. Nghệ sĩ Năm Châu tin tưởng tài năng diễn xuất của Phùng Há nhưng băn khoăn: giọng đào giả kép có thuyết phục khán giả không? Ở tình thế khán giả đang chờ đợi tuồng mới của đoàn Phụng Hảo nên Năm Châu đành phải gật đầu. Và An Lộc Sơn do Phùng Há đảm nhận đã được khán giả nồng nhiệt đón nhận. Thành công đó đã mở ra đường đi mới cho nghệ sĩ Phùng Há, sau đó bà vào nhiều vai dành cho kép, và một trong những vai tạo ấn tượng sâu đậm nhất trong lòng người hâm mộ là Lữ Bố trong vở Phụng Nghi Đình. Từ đó cho đến nay, nhiều đoàn hát đã dùng đào đóng kép, ngoài hiệu quả nghệ thuật còn gây cảm hứng cho khán giả.
Từ giữa năm 1964, khán giả thích cải lương ở miền Nam có sự thay đổi, họ thích cười hơn và không muốn khi ra khỏi rạp phải suy nghĩ nhiều. Nắm bắt tâm lý này các soạn giả đã cho ra đời nhiều soạn phẩm có tính hài hước mà tiên phong là đoàn Thanh Minh - Thanh Nga. Vở đầu tiên Thanh Minh - Thanh Nga dựng là Vàng sáu bạc mười thu hút rất đông khán giả. Thừa thắng xông lên, Thanh Minh - Thanh Nga dựng tiếp vở Hoa Mộc lan và Tình nở đào hoa thôn (phỏng theo phim Tình nở hoa đào của Hồng Kông) trong đó có nhân vật trai giả gái, gái giả trai. Một cách công bằng các soạn giả sử dụng thủ pháp này là từ vai Lang Ba trong phim Hoa Mộc Lan. Cải lương diễn thiên về hài là không dễ bởi bên cạnh giọng xuân lại có cả giọng ai nên chỉ có thể xen vào những lớp hài phù hợp với hoàn cảnh và tình huống trong vở. Nắm bắt được đặc điểm này, hai soạn giả Ngọc Huyền Lan và Viễn Châu soạn theo cách riêng, bắt đúng mạch tâm lý khán giả. Rút kinh nghiệm từ Hoa Mộc Lan, hai soạn giả đã khai thác triệt để mọi tình huống gây cười. Hầu hết các vai chính trong vở không ít thì nhiều mang sẵn tính hài hước, chẳng hạn trai giả gái, gái giả trai lấy vợ lấy chồng lầm lẫn lung tung.
Thấy thủ pháp trai giả gái, gái giả trai gây cười cho khán giả, các đoàn cũng bắt chước Thanh Minh - Thanh Nga và cho đến nay nhiều tiểu phẩm trên sân khấu hay truyền hình vẫn ăn theo người xưa. Tuy nhiên, nó đang bị lạm dụng cho thấy sự lười biếng trong sáng tạo của diễn viên và sự tùy tiện đã gây ra phản ứng ngược của khán giả.

Nguyễn Ngọc Tiến



Nguồn tin: tcgd theo TNO
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 4 trong 1 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

Mã an toàn:   Mã chống spamThay mới     

 

KỶ NIỆM 13 NĂM THÀNH LẬP WEBSITE CAILUONGVIETNAM.COM ( 2004-2017)

SNWEB13

TIN TỨC TỪ DIỄN ĐÀN SÂN CHƠI CHO KHÁN GIẢ - FORUM FOR CLVN LOVERS

du lich

CHUYỂN ĐẾN

Đăng nhập thành viên

Ủng hộ quỹ cây mùa xuân NS 2017

NS ANIMATION NHO
NSMAU

Tỷ giá ngoại tệ

Tháng Chín 26, 2017, 12:42 pm
Code Buy Transfer Sell
AUD 17,845.65 17,953.37 18,113.50
CAD 18,094.21 18,258.54 18,495.23
CHF 23,137.02 23,300.12 23,602.16
DKK - 3,565.27 3,677.09
EUR 26,727.41 26,807.83 27,046.93
GBP 30,364.62 30,578.67 30,851.41
HKD 2,867.99 2,888.21 2,931.51
INR - 346.98 360.60
JPY 200.81 202.84 204.65
KRW 18.42 19.39 20.61
KWD - 75,197.75 78,149.70
MYR - 5,373.33 5,442.98
NOK - 2,863.14 2,952.94
RUB - 394.84 439.98
SAR - 6,047.74 6,285.15
SEK - 2,789.72 2,860.00
SGD 16,612.65 16,729.76 16,912.77
THB 671.88 671.88 699.92
USD 22,700.00 22,700.00 22,770.00

GIÚP ĐỠ NS KHÓ KHĂN, GIÀ YẾU, NEO ĐƠN VÀ CÁC HỘ NGHÈO

ỦNG HỘ CÂY MÙA XUÂN NGHỆ SĨ TẾT ĐINH DẬU 2017

Trong tinh thần lá lành đùm lá rách và góp gió thành bảo, trang nhà cailuongvietnam.com đã khởi sự chương trình quà Tết gửi đến các nghệ sĩ khó khăn, già yếu neo đơn từ mùa lễ , mùa yêu thương của 13 năm về trước: 2004.đến nay. Mỗi năm, thì trang nhà đều có góp sức một chút vào các quỹ của Ban Aí...

Khi “Cha cõng con” đại diện Việt Nam tới Oscar

Thông tin từ Cục Điện ảnh, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, bộ phim “Cha cõng con” của đạo diễn Lương Đình Dũng đã được “chọn mặt gửi vàng”, đại diện điện ảnh Việt Nam dự Giải Oscar 2017 ở hạng mục Phim nước ngoài. Có thể nói đây là sự trân trọng dành cho quãng đường đầy chông gai của “Cha cõng con”.

 

Chuông vàng Chuông bạc 2017 - Trai tài gái sắc

Tối qua (24/9), tạo ấn tượng với Hội đồng nghệ thuật khi vào vọng kim lang xuất sắc, Nguyễn Văn Khởi đã vượt qua hai đóa hồng trong đêm Chung kết xếp hạng, trở thành chủ nhân của chiếc Chuông vàng thứ 12.

 

Sân khấu "chết", kịch cà phê sống khỏe

25 nhóm kịch cà phê đã biết cách tồn tại nhờ thu hút khán giả bằng sự đầu tư nét mới trong biểu diễn, dàn dựng

 

3 phút với Top 3

Tối nay (24/9), đêm Chung kết xếp hạng và trao giải của cuộc thi “Chuông vàng vọng cổ” 2017 sẽ được tổ chức để tìm ra Danh hiệu Chuông vàng 2017. Trước thềm đêm thi, top 3 đã có những khoảnh khắc vui vẻ và thư giãn sau những ngày tập luyện mệt mỏi.

 

Top 3 dốc hết lực cho cuộc tranh tài quyết định ngôi Quán quân

21g tối nay (24/9), top 3: Phan Thị Hoàng Oanh, Lê Kim Cương và Nguyễn Văn Khởi sẽ bước vào đêm tranh tài cuối cùng của cuộc thi Chuông vàng vọng cổ 2017.

 

HỮU DUYÊN THIÊN LÝ NĂNG TƯƠNG NGỘ: CHUYỆN NGHỆ SĨ THANH TAO CƯỚI VỢ

Trong các thập niên 40, 50, 60 của thế kỷ trước, khán giả ái mộ cải lương thương người nghệ sĩ như con em trong nhà, thường giúp đỡ cơm áo gạo tiền khi gánh hát gặp cảnh thiên tai bão lụt. Nhắc đến thời hoàng kim của Cải Lương, tôi nhớ những cuộc tình đậm đà giữa khán giả các làng mạc xa xôi đối với nghệ sĩ.

 

CT NGHỆ THUẬT CẢI LƯƠNG - GÌN VÀNG GIỮ NGỌC KỲ 16 & 17

CLVNCOM - Gìn Vàng Giữ Ngọc là chương trình nói về nghệ thuật cải lương từ thuở ban sơ đến nay do hai nghệ sĩ Điền Thanh và Bạch Lựu đã dày công nghiên cứu , sưu tầm, tổng hợp và trình bày....

 

Nghệ sĩ Chí Tâm: Vượt gian nan mới tìm được hạnh phúc

Mỗi lần về thăm quê nhà, NS Chí Tâm đã dành thời gian để làm công việc thiện nguyện và đưa đờn ca tài tử vào học đường

 

NSƯT Minh Vương, NS Bích Thủy lại "song kiếm hợp bích"

Luôn đồng hành với công việc ý nghĩa, Khôi Nguyên vọng cổ Minh Vương đã kết hợp với con gái nhạc sĩ Bắc Sơn đưa dòng nhạc của ông đến với khán giả trẻ

 

Nỗi lo lớn của sân khấu truyền thống

Hiếm hoi sàn diễn dành cho sân khấu truyền thống, lác đác chương trình nghệ thuật sáng đèn, lớp nghệ sĩ kỳ cựu của làng sân khấu (cải lương và hát bội) ngày một thưa dần, thế hệ tiếp nối nghề tuy có song vẫn chưa thể là đội ngũ kế thừa đủ thực lực và tâm huyết… Đó là những nỗi lo quá lớn của sân khấu truyền thống tại TPHCM.

 

Kỷ niệm 110 năm ngày mất danh nhân văn hóa Đào Tấn

Sáng 19-9, tại rạp Hồng Hà, Hội Nghệ sĩ sân khấu Việt Nam, Trung tâm Nghiên cứu Bảo tồn và Phát huy Văn hóa Dân tộc, Nhà hát Tuồng Việt Nam đã tổ chức lễ kỷ niệm 110 năm ngày mất của nhà soạn tuồng, danh nhân văn hóa Đào Tấn. Thứ trưởng Văn hóa, Thể thao và Du lịch Vương Duy Biên đã đến dự.

 

300 nghệ sỹ múa của 14 quốc gia dự Liên hoan Múa quốc tế 2017

Tối 16/9, tại Ninh Bình, Cục Nghệ thuật biểu diễn, Cục Hợp tác Quốc tế thuộc Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp với Sở Văn hóa Thể thao tỉnh Ninh Bình cùng Hội Nghệ sỹ Múa Việt Nam tổ chức khai mạc Liên hoan Múa quốc tế 2017.

 

Nghệ sĩ miền Tây & miền Bắc mưu sinh vất vả

Sân khấu cải lương miền Tây qua thời vàng son, đoàn hát tan rã. Nghệ sĩ mở quán nhậu hoặc chạy sô đám cưới, đám ma sống qua ngày.

 

MỘT NĂM TƯỞNG NHỚ CA SĨ MINH THUẬN

CLVNCOM - Ca sĩ Minh Thuận ra đi đột ngột để lại bao tiếc nuối trong lòng khán giả và các anh chị em nghệ sĩ. Một người nghệ sĩ tài hoa luôn sống hết mình cho nghệ thuật. Khi mất đi anh đã tâm nguyện được đưa tiễn trong tiếng hát của đồng nghiệp...

 

Chung kết xếp hạng 3: Top 3 xứng đáng

Đêm Chung kết xếp hạng 3 với thử thách ca diễn một trích đoạn cải lương đã giúp 5 thí sinh bộc lộ được khả năng của mình. Kết quả, top 3 của "Chuông vàng vọng cổ" 2017 là: Nguyễn Văn Khởi, Phan Thị Hoàng Oanh và Lê Kim Cương.

 

SOẠN GIẢ LÊ HOÀI NỞ- NGƯỜI CHUYÊN VIẾT TUỒNG TRÀO PHÚNG

Khi viết nghệ sĩ tài danh của sân khấu cải lương trong các thập niên 30 đến 80 của thế kỷ trước, tôi nhớ Năm Nở (tác giả các tuồng hài hước Khi Người điên biết yêu, Hội Yêu Chồng, ông Huyện Hàm…Hàm, Vó Ngựa Truy Phong…) -soạn giả nổi danh đồng thời với các soạn giả Năm Châu, Tư Chơi, Tư Trang, Mộng Vân, Bảy Cao, Năm Nghĩa, Bảy Nhiêu, Duy Lân, Giáo Út, Tư Thới,…