19:31 PST Thứ năm, 21/11/2019
trang music

Menu

CLVNCOM English Edition
HÌNH MCHAU PMAI

Thống kê truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 94

Máy chủ tìm kiếm : 5

Khách viếng thăm : 89


Hôm nayHôm nay : 16295

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 478853

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 20756632

Trang nhất » Tin Tức » Tìm Hiểu Nghệ Thuật

Nghệ nhân ưu tú Vũ Linh Tâm: Truyền đời nghề hát bội

Đăng lúc: Thứ ba - 09/01/2018 16:24 - Đã xem: 1589
HB

HB

Danh ở hát bội, tủi cực cũng cùng hát bội, gắn bó từ thời trẻ đến gần tuổi lục tuần, Vũ Linh Tâm vẫn lặng lẽ, âm thầm từng ngày, từng ngày lưu giữ “báu vật” của Tổ nghiệp, có lúc tưởng chừng đã bị lãng quên.

 

 

Nghệ nhân ưu tú Vũ Linh Tâm (phải) khi hóa thân thành nhân vật Tiết Giao. Ảnh nhân vật cung cấp

Chẳng dễ dàng nhưng người con của đất Vĩnh là một trong những nghệ sĩ góp công bảo tồn di sản dân tộc, phục vụ nhân dân, giữ cho sân khấu sáng đèn giữa thế giới nghệ thuật còn nhiều nhộn nhạo và lắm đổi thay.

Trót mê nghiệp lắm nỗi đa đoan

Ngày đầu năm, nắng trải vàng bên những giàn hoa he hé nụ chờ tết, chúng tôi có hẹn đến thăm gia đình của những nghệ sĩ dành trọn vẹn cuộc đời cho nghệ thuật. Một “Tiết Giao” với gương mặt kẻ rằn ri đen trắng hùng dũng, oai vệ tung hoành trên sân khấu, ngoài đời lại giống như một lão nông ngấp nghé tuổi lục tuần, thường trực nụ cười hiền hậu trên môi.

Ngôi nhà của Nghệ nhân ưu tú Vũ Linh Tâm đầy những loại phục trang cầu kỳ, cờ phướn, lông công, lông trĩ,… Trên giá sách, bằng khen chất thành một cột cao, thời gian phủ lên chúng lớp bụi mờ, chữ nghĩa trên bằng khen cũng chẳng còn thấy rõ. Vũ Linh Tâm cho biết tình yêu với nghệ thuật tuồng cổ như lẽ đương nhiên khi từ bé ông đã lang bạt cùng gia đình trên “ghe hát bội”, rong ruổi biểu diễn khắp các tỉnh phương Nam: Bến Tre, Tiền Giang, Đồng Tháp, An Giang,…

Là thế hệ thứ 3 trong gánh hát bội Đồng Thinh nổi danh ở đất Vĩnh Long xưa, 13 tuổi, Vũ Linh Tâm đã làm quân sĩ cầm cờ hiệu chạy múa trên sân khấu. Tuổi thơ của ông lấp đầy bởi những tuồng tích, tiếng vỗ tay reo hò, tiếng kèn, tiếng trống trong lễ hội ở các đình làng. 

Hát bội là một nghề khó khi nó là nghệ thuật tổng hợp có tính ước lệ cao với những động tác cách điệu, cách nói lối, ca ngâm đầy âm sắc. Một người có thể đứng trên sân khấu phải am hiểu tương đối tầng tầng lớp lớp các kiến thức từ trang phục, hóa trang, bài bản, giọng hát, điệu bộ, kể cả võ thuật và cách sử dụng binh khí.

Trong lối biểu diễn của Vũ Linh Tâm hay bất kỳ nghệ sĩ hát bội nào ở thời ấy luôn có bóng dáng của thế hệ trước vì họ phải tự tìm người để “bắt chước” chứ chẳng có trường lớp đào tạo. Đó cũng là nguyên do hát bội có lúc trầm lắng hay người sau không thể giỏi hơn người đi trước vì có những “ông thầy giấu nghề”.

Vũ Linh Tâm kể có thầy dạy đã là may mắn vô cùng và những người thầy nghiêm khắc đến độ trò “thất kinh hồn vía, muốn… xón đái trong quần”. Người có thể theo đuổi tận cùng với nghề phải đủ đam mê và quyết tâm khổ luyện là thế! Đời nghệ sĩ rong ruổi có không ít thăng trầm.

“Dân trong làng kéo nhau tới ngồi bệt dưới đất đội sương, dầm mưa coi rồi đeo theo khen đáo để. Nhưng có người lại khinh mấy thằng gánh hát suốt ngày chỉ biết ử ừ ư”- Vũ Linh Tâm bồi hồi.

 

 

Vũ Linh Tâm gửi gắm hết tâm huyết và đặt kỳ vọng vào thế hệ trẻ của hát bội Vĩnh Long. Ảnh: Trảng- Thúy

Biết bao kỷ niệm theo Vũ Linh Tâm đến suốt đời: “Lênh đênh nơi sông to gió lớn đêm hôm mù mịt, không biết sống chết giờ nào. Có tháng mưa tới 26 ngày không diễn được buổi nào, đói khát phải mượn gạo đầu trên xóm dưới, gặp chính quyền tốt, chủ quán thương tình cho đồ ăn, mừng rớt nước mắt”. Không ít lần ghe hát phải buồn buồn, tủi tủi vì “đi tới đâu mưa tới đó, người dân xua đuổi do chẳng mần ăn được gì”. 

Khó khăn trăm bề nên nhiều nghệ sĩ tìm đường khác mưu sinh, còn những ai bám trụ được thì phải tìm nghề tay trái để tồn tại. Sau những lần tan rồi hợp, năm 1984, Vũ Linh Tâm làm trưởng đoàn gánh hát Đồng Thinh trong 15 năm. Đến giờ, ông vẫn làm cố vấn nghệ thuật cho đoàn. Trót mê nghiệp lắm nỗi đa đoan nên chính hát bội đã tôi luyện người nghệ sĩ đủ mạnh mẽ để níu nghề, níu giữ lòng người trước bao đổi thay của thời cuộc.

“Rút ruột” ươm mầm cho thế hệ tương lai

 

 

Du khách quốc tế thích thú, tìm hiểu và tập các điệu múa của nghệ thuật hát bội cùng Vũ Linh Tâm.Ảnh: Internet

Sau khi trở thành hội viên Hội Văn học Nghệ thuật Vĩnh Long, Vũ Linh Tâm được học lớp sáng tác và đạo diễn cải lương. “Trộn tri thức vào thiên bẩm”, ông “rút ruột” dùng hết sức mình truyền đạt lại cho thế hệ sau. Không chỉ truyền dạy cho con cháu, năm 2017, Vũ Linh Tâm “gật đầu” cùng Trường Văn hóa Nghệ thuật tỉnh Vĩnh Long mở lớp bồi dưỡng nghệ thuật hát bội cho 15 học viên.

Trước thành tích đáng khích lệ là huy chương đồng hội diễn tài năng trẻ toàn quốc diễn ra ở Nha Trang của nhóm “đồng ấu” từ 10- 13 tuổi, năm 2018, Trường Văn hóa Nghệ thuật, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch sẽ tiếp tục mở lớp nâng cao để mọi người học thêm, thuần thục hơn nữa. 

Vũ Linh Tâm chia sẻ, gần 50 năm theo nghề hát bội, ông luôn tâm niệm cố hết sức mình cống hiến được bao nhiêu hay bấy nhiêu. Điều quan trọng nữa là ý thức trách nhiệm, cũng là một ước vọng làm sao đào tạo được lực lượng kế thừa. Lớp trẻ của Vĩnh Long hiện tại là thế hệ thứ 6 của nghệ thuật hát bội. Điều mừng nhất là vẫn còn người biết được hát như thế nào, động tác vũ đạo, nhịp phách ra sao, tuồng tích khó hay dễ, hay hay dở,…

Ươm được hạt mầm, lan tỏa được tình yêu đối với nghệ thuật hát bội để những người như ông, thế hệ trước nữa, bây giờ đã 70- 80 tuổi mất đi thì hát bội cũng không biến mất. Ông cười sảng khoái: “Một mình tôi cũng không thể làm được gì, hơn hết là được quan tâm, giúp đỡ và tạo kiện của Nhà nước”. 

“Những người đi trước, khoảng thế hệ thứ 4, bây giờ đã 50- 60 tuổi sống trọn với hát bội, phải trang trải cuộc sống bằng nghề buôn bán lặt vặt, bán hàng rong, hát lễ hội, đình làng. Như kiếp “con tằm ăn lá dâu xanh” chẳng biết trước tương lai, dù khó khăn nhưng vẫn đam mê. Nhiều nghệ sĩ vẫn nói vui, nếu có kiếp sau tui cũng muốn đi hát, vầy là đủ”- Vũ Linh Tâm kể.

Vài lần có duyên theo chân đoàn hát Đồng Thinh đi biểu diễn, hình ảnh mà chúng tôi thường bắt gặp là Vũ Linh Tâm lặng lẽ đứng quan sát mọi người từ “cánh gà”. Chốc chốc, vẻ mặt ông lo lắng, chạy đi góp ý với dàn nhạc, lúc lại vội vã chỉnh sửa quần áo, ôn lại thoại với những bạn nhỏ. Người thầy không trực tiếp đứng trên sân khấu nhưng vẫn “chạy đôn chạy đáo” để sân khấu được sáng đèn. Người nghệ sĩ đáng kính ngày ngày vẫn âm thầm tìm cách giữ gìn để âm nhạc, lời ca tiếng hát, làn điệu cung thương phương Nam mãi được vang vọng.

Nghệ nhân ưu tú Vũ Linh Tâm hiện là Phân hội trưởng Phân hội Sân khấu tỉnh Vĩnh Long. Ông đạt nhiều giải thưởng về sáng tác và biểu diễn hát bội, sân khấu cải lương, đờn ca tài tử,…

Theo Báo Vĩnh Long


Nguồn tin: tcgd theo BCT
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

Mã an toàn:   Mã chống spamThay mới     

 
du lich

CHUYỂN ĐẾN WEBSITE...

DUY TRÌ TRANG WEB & GIÚP NSKK

Đăng nhập thành viên

NSMAU

Thăm dò ý kiến

Nữ nghệ sĩ thế hệ vàng được yêu thích nhất

Thanh Hương

Út Bạch Lan

Diệu Hiền

Ngọc Hương

Thanh Nga

Bạch Tuyết

Lệ Thủy

Mỹ Châu

Thanh Kim Huệ

Bích Hạnh

Xuân Lan

Bích Sơn

Ngọc Giàu

Mộng Tuyền

Thanh Thanh Hoa

animation

Facebook

NS ANIMATION NHO

Xúc động những lời tri ân thầy cô của nghệ sĩ sân khấu

Nhân ngày Nhà giáo Việt Nam 20-11, các nghệ sĩ sân khấu đã dành những lời tốt đẹp nhất đến thầy cô, các bậc ân sư dìu dắt mình vào nghề.

 

Danh sách Đề cử Mai Vàng 2019 sẽ gọi tên nghệ sĩ trẻ Hoàng Hải?

CLVNCOM - Theo số liệu tổng hợp gần nhất (8/11) của ban tổ chức giải Mai vàng 2019, Nghệ sĩ trẻ Hoàng Hải lần đầu góp mặt trong Top dẫn đầu danh sách Đề cử Mai vàng 2019 với hạng mục Nam diễn viên sân khấu

 

Biết làm, cải lương vẫn ăn khách

Vở diễn "Áo cưới trước cổng chùa" phiên bản mới vừa ra mắt cho thấy cải lương được chăm chút vẫn thu hút khán giả

 

Ngũ Đối Hạ 38 câu - Niềm Vui Trở Lại - 2 dàn Cổ nhạc : Vĩnh Long và Tây Ninh

Thân chào Quý Bạn, Hồi còn nhỏ ở Tân Trụ, Long An, có lần tôi theo Ba tôi (lúc ấy đang làm Trưởng Chi Y Tế) tới thăm một cựu bệnh nhân ( một vị bô lão xưa từng làm quan dưới triều Nguyễn) và được nghe vị bô lão này dùng đàn cò đờn bản Ngũ Đối Hạ . Lúc ấy, chỉ có Ba tôi biết thưởng thức, còn tôi thì mù tịt. Tuy nhiên, tôi còn nhớ những lời vị bô lão này nói rằng bản Ngũ Đối Hạ là một bài luận văn hoàn chỉnh gồm nhập đề (lớp 1), thân bài ( 3 lớp kế tiếp), và kết luận (lớp 5). Thân bài có lúc hùng lẫn bi ai, nhưng lớp 5 phải có hậu, tức là kết quả tốt đẹp. Bản Ngũ Đối Hạ sau này được lưu truyền trong dân gian, và được dùng để rước lễ hoặc khai mạc những buổi cúng Đình. Hôm nay, tôi dùng thể điệu Ngũ Đối Hạ để viết và ca (dù giọng già không hay) bài Niềm Vui Trở Lại thuật lại tâm tình của một Cụ Bà là bạn của Mẹ tôi. Cụ bà nói rằng niềm sung sướng nhứt trong đời của Cụ là được ở gần Ngoại và Má của Cụ bà. Bài này được tôi ca theo tiếng đàn hoà tấu của dàn cổ nhạc Vĩnh Long và dàn cổ nhạc Tây Ninh. Phạm văn Phú TB: Tôi đã dùng lối diễn tả chân phương tuyệt vời của Cố Nữ Nghệ Nhân Bạch Huệ trong bài Hồn Thiêng Sông Núi của tác giả Trần ngọc Thạch để viết bài Niềm Vui Trở Lại.

 

Hé lộ 12 nam nghệ sĩ dẫn đầu danh sách đề cử giải Mai Vàng 2019

Danh sách nghệ sĩ và tác phẩm đang ở tốp đầu đề cử qua phiếu điện tử báo NLĐ trong đợt tổng kết mới nhất, 12 nam diễn viên sân khấu là những gương mặt tài năng, có nhiều vai diễn hay trong năm 2019.

 

Học người xưa để tìm lại vàng son cho cải lương ngày nay

Sáng 8-11, Hội Sân khấu TP HCM tổ chức tọa đàm "Theo dòng lịch sử sân khấu cải lương tại Sài Gòn – 1955-1975". Các nhà nghiên cứu, nghệ sĩ, nhà báo hiến kế, đóng góp ý kiến cho việc bảo tồn, phát triển cải lương trong thời đại mới.

 

: Thanh Hằng, Thanh Ngân và 3 tượng Mai Vàng

Thanh Hằng, Thanh Ngân cùng Ngân Quỳnh, Thanh Ngọc - những nghệ sĩ thế hệ thứ tư của gia tộc nổi tiếng 4 đời theo nghề hát - đã làm rạng danh thêm cho truyền thống của gia tộc

 

Xem hậu bối diễn, cô đào võ nhớ "Nhụy Kiều tướng quân"

Chương trình văn nghệ do đoàn "Tình ca Bắc Sơn" tổ chức tại Khu Dưỡng lão nghệ sĩ TP HCM tối 3-11 đã làm ấm lòng các nghệ sĩ đang an dưỡng ở đây. Trong đó, NSƯT Diệu Hiền xúc động với trích đoạn "Nhụy Kiều tướng quân" do diễn viên trẻ thể hiện.

 

NSƯT Vũ Linh: "Phương Hồng Thủy là cô đào tình tứ nhất"

Tối 30-10, trong buổi họp mặt nghệ sĩ, Vũ Linh đã bộc bạch suy nghĩ về NSƯT Phương Hồng Thủy và những vấn đề về sân khấu cải lương.

 

Thêm một nữ đạo diễn trẻ dựng vở lịch sử

Đông khán giả đã đến xem và cổ vũ nồng nhiệt vở cải lương "Dậy sóng Bạch Đằng Giang" do nữ đạo diễn trẻ Dương Thị Kim Tiến dàn dựng tại Nhà hát Trần Hữu Trang (TP HCM) tối 25-10.

 

Khán giả không muốn mua vé xem ca nhạc?

Khi khán giả có rất nhiều lựa chọn cho nhu cầu giải trí (hoàn toàn miễn phí) của mình như hiện nay, việc ai đó bỏ tiền mua vé để xem chương trình mà không phải quá đặc sắc đôi khi phải cân nhắc

 

Nghệ sĩ Thanh Hằng: “Thanh xuân của tôi chỉ toàn nỗi buồn”

Nghệ sĩ Thanh Hằng chia sẻ chị không biết thanh xuân là gì, vì từ năm 14 tuổi chị đã phải bươn chải ngoài đời, theo đoàn hát và cứ thế lao vào công việc: “Nhiều lúc tôi suy nghĩ, đời có gì mà vui?”

 

"Nàng Kiều" qua cách kể của 4 đạo diễn tài năng

Cả bốn đạo diễn đã chọn những lát cắt éo le về cuộc đời Kiều nhưng không phải kể lể mà cùng khán giả đi tìm lời giải: Thế nào là sự đồng cảm của con người đương đại về Kiều?

 

NSƯT Mỹ Hằng: Người đưa đò thầm lặng

Trong thời gian qua, NSƯT Mỹ Hằng cùng với NS Thanh Lựu đã giúp Nhà hát cải lương Trần Hữu Trang thực hiện 8 khóa đào tạo diễn viên cải lương với học viên chủ yếu là công nhân, giáo viên, tiểu thương...

 

Đồng nghiệp thương tiếc nghệ sĩ Phan Quốc Hùng

Trưa 18-10, đông đảo nghệ sĩ sân khấu đã tiễn đưa nghệ sĩ Phan Quốc Hùng về nơi an nghỉ cuối cùng. Hôm nay cũng trùng với sinh nhật lần thứ 67 của ông.

 

Như Quỳnh chia sẻ lý do làm mẹ đơn thân

Là thần tượng của nhiều thế hệ khán giả, chuyện đời tư ca sĩ Như Quỳnh được đặc biệt quan tâm.