21:58 PST Thứ ba, 30/11/2021
trang music

Menu

CLVNCOM English Edition
HÌNH MCHAU PMAI

Thống kê truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 154


Hôm nayHôm nay : 22906

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 1012664

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 41874752

Trang nhất » Tin Tức » Hậu Trường Sân Khấu

Bài vọng cổ “Kiếp Con Tằm”

Đăng lúc: Thứ hai - 27/10/2014 20:03 - Đã xem: 3294
Bài vọng cổ “Kiếp Con Tằm”

Bài vọng cổ “Kiếp Con Tằm”



Thời cuối thập niên 1940 hãng dĩa hát Việt Nam đã cho ra đời bộ dĩa vọng cổ trọn 20 câu “Kiếp Con Tằm” do nam danh ca Xuân Liễu trình bày đã làm say mê giới mộ điệu thời bấy giờ.

Thời ấy tại trụ sở đài phát thanh Pháp Á ở đường Boulevard de la Somme (đường Hàm Nghi sau này) là nơi rất nhiều ca sĩ tài tử từ các nơi quy tụ về đây, gồm những giọng ca cổ nhạc được giới mộ điệu yêu chuộng, như có cô Năm Cần Thơ, Thành Công, Sáu Thoàng, Minh Chí, Xuân Liễu, Bạch Huệ, Thanh Hương, Văn Chung v.v... (thời này Văn Chung còn là tay ca tài tử chớ chưa làm hề).

Thời đó thiên hạ đồn đãi rằng vườn hoa cổ nhạc ở nơi đài Pháp Á này, nên bà Sáu Liên ở căn phố gần đó (đường Võ Di Nguy) đã có cái nhìn chiến lược của nhà làm thương mại. Bà thành lập hãng dĩa hát lấy tên “Việt Nam” khai thác các giọng ca đang được mến mộ, mà khỏi phải đi tìm kiếm ở đâu xa, vì đài Pháp Á đã chọn sẵn.

Trong số dĩa hát của hãng Việt Nam phát hành thời ấy, có dĩa vọng cổ “Kiếp Con Tằm”. Đặc điểm của bộ dĩa này là nam danh ca Xuân Liễu ca trọn 20 câu vọng cổ, mà tình tiết. Nội dung kể lại một câu chuyện thương tâm đầy tính chất hoang đường, nhưng cũng rất cảm động ăn sâu vào tiềm thức người nghe hằng bao thế hệ.

Câu chuyện không biết xảy ra ở đâu, ở thời kỳ nào, chỉ nghe truyền khẩu trong nhân gian kể lại rằng, có một túp lều tranh bên giòng suối Thạch Tuyền, đây là chốn sơn khê tháng ngày cô quạnh, đêm đêm chim đỗ quyên thắt thẻo gọi canh trường.

Đêm vắng canh tàn mà vẫn còn leo lét ngọn đèn xanh, nàng Mai Nương đang thắp mấy tuần hương van vái cha già sớm được toàn thân phản hồi cố lý. Lão ông, cha nàng ra ngoài quan ải từ lâu, không một tin tức nào, ra đi không hẹn ngày trở lại, khiến cho nàng nơi quê nhà xiết nỗi nhớ thương.

Đường xa vạn lý, bước quan san bốn bề hoa cỏ lạ, sớm gió chiều sương, chẳng biết ngàn dặm ra đi giữa đất trời tuyết sương phong vũ, người cha có được vẹn toàn thân thể, hay là cát bụi giang hồ vùi lấp chí tang bồng.

Quê hương trong những ngày mưa Thu nắng Hạ, gió rít từng đêm, bất giác lòng nàng cảm thấy u hoài vô hạn. Nỗi nhớ cha không bớt lệ ưu phiền. Mai Nương rảo bước đến bên than thở với con ngựa thân yêu rằng:

Tuấn mã ôi! Khi xưa cha ta nhờ mi đưa mấy dặm đường xa. Trèo non vượt suối mi cũng vẫn không dời đổi dạ trung thành. Nếu mi có phải là con vật trung tín khôn ngoan, biết mến thương chủ cũ, thì mi hãy đi tìm cho được cha ta đem về nơi cố lý, để cho phụ tử được trùng phùng. Thì ta xin thề với trời cao đất rộng, ta sẽ bằng lòng kết chặt mối lương duyên. Câu chuyện bắt đầu hoang đường - con ngựa nghe được tiếng người.

Tuấn mã nghe qua hí lên mấy tiếng vang trời. Bốn vó cuốn mau trong đám bụi mờ, chạy thẳng ra ngoài hiểm địa quan san. Trước để mong bày tỏ dạ trung thành, sau nữa để cùng ai kia vẹn niềm tơ tóc.

Rồi một buổi sáng tinh sương, Mai Nương còn đang tựa gối trông chờ. Bỗng nghe có tiếng vó câu hiện đều bên ngỏ vắng. Thì ra con ngựa thân yêu đã tìm ra chủ cũ, nên mới đưa lão ông trở về cho cốt nhục đoàn viên.

Thế là nàng Mai Nương đã toại nguyện, cha con được đoàn viên sum vầy. Đây mới là rắc rối, đối với con tuấn mã phải giải quyết làm sao, bởi nàng đã thốt lên câu nói: “Phụ tử được trùng phùng, thì ta xin thề với trời cao đất rộng, ta sẽ bằng lòng kết chặt mối lương duyên.”

Thật là câu chuyện quá hoang đường!

Tình tiết câu chuyện diễn tiến và kết cuộc ra sao, kỳ tới tôi sẽ trình bày tiếp. Bài vọng cổ “Kiếp Con Tằm” thu thanh dĩa hát thời cuối thập niên 1940 với tiếng hát ngọt ngào thu hút người nghe của nghệ sĩ Xuân Liễu. Đây là một trong số rất ít bài ca vọng cổ còn đủ 20 câu, được Xuân Liễu ca theo lối tài tử còn lưu lại được đến ngày nay.


1) Túp lều tranh bên giòng suối Thạch Tuyền. Đêm vắng canh tàn sao vẫn còn leo lét ngọn đèn xanh. Nàng Mai Nương đang thắp mấy tuần hương, thầm van vái cha già sớm được toàn thân phản hồi cố lý.

2) Chốn sơn khê ngày tháng cô quạnh, giọng đỗ quyên thắt thẻo gọi canh trường. Cảnh huống não nề khiến cho gái má hồng. Phải tuông rơi giòng thảm lệ... ai đốt bóng... Canh chày thổn thức, nàng chỉ thương cho đứng cha già vì con mà một nắng mười sương.

3) Hởi ơi đường xa vạn lý chuyện nhân thành. Tri dạ bất tri hà xứ túc. Bước quan san bốn bề hoa cỏ lạ, sớm gió chiều sương, canh tàn khắc lụn, Mai Nương tan nát tấm lòng. Quê trong những ngày mưa Thu nắng Hạ, cớ sao vọng cố hương cha vẫn cứ mãi bơ thờ.

4) Giữa cô thôn đêm sương vắng lặng như tờ. Gió rít từng đêm, bất giác lòng nàng bỗng cảm thấy u hoài vô hạn. Nàng mới cất tiếng trỗi lên một giọng hát trầm bổng não nùng. Vái trời cho cha sớm hồi viên. Kẻo lòng con trẻ chờ trông đêm ngày. Hò hơ hôm này có phúc tai qua, cùng nhau hôm sớm mà bặt tin cha về.

5) Nỗi nhớ cha không bớt lệ ưu phiền. Mai Nương rảo bước đến bên than thở với con ngựa thân yêu rằng. Tuấn mã ôi! Khi xưa cha ta nhờ mi đưa mấy dặm đường xa, trèo non vượt suối mi cũng vẫn không dời đổi dạ trung thành.

6) Nếu mi có phải là con vật trung tín khôn ngoan, biết mến thương chủ cũ, thì mi hãy đi tìm cho được cha ta đem về nơi cố lý để cho phụ tử được trùng phùng. Thì ta xin thề với trời cao đất, rộng ta sẽ bằng lòng kết chặt mới lương duyên. Câu chuyên bắt đầu hoang đường – con ngựa nghe được tiếng người.

7) Tuấn mã nghe qua hí lên mấy tiếng vang trời. Bốn vó cuốn mau trong đám bụi mờ. Chạy thẳng ra ngoài hiểm địa quan sơn. Trước để mong bày tỏ dạ trung thành, sau nữa để cùng ai kia vẹn niềm tơ tóc.

8) Rồi một buổi sáng tinh sương, Mai Nương còn đang tựa gối trông chờ. Bỗng nghe có tiếng vó câu hiện đều bên ngõ vắng. Thì ra con ngựa thân yêu đã tìm ra chủ cũ, nên mới đưa lão ông trở về cho cốt nhục đoàn viên.

9) Đốt mớ than hồng để sưởi ấm cho cha, Mai Nương mùng rỡ biết bao, khi trông thấy lão ông lần lần hồi tỉnh và cất tiếng nói rằng: Hởi này Mai Nương yêu dấu con ơi! Bởi nhờ nơi đâu mà cho con ta còn ngày đoàn viên tái ngộ.

10) Mai Nương nàng mới tỏ rõ để cho lão ông đầu đuôi thấu rõ sự tình. Cha ôi! Sở dĩ hôm nay cha con ta được một nhà sum họp cũng nhờ con ngựa khôn ngoan biết mến thương chủ cũ. Không nài khổ nhọc gian lao, cha con mới được tương phùng ngày nay.

11) Phụ tử sum vầy không ngớt chuyện hàn huyên. Nào hay đâu con vật trung thành vẫn mỏi mắt ngóng trông. Vì mãi nhớ lời của thiếu nữ trước kia cùng nhau hứa hẹn. Nếu ngày nào cha con đoàn viên hội ngộ, thì sẽ được cùng ai có kết chặt giải tâm đồng.

12) Tuấn mã suốt mấy hôm nay đã âm thầm. Hởi ơi tương tư nhứt dạ từ... Nàng ơi! Có phải nào cách trở sơn khê, cớ sao nỗi lòng u ẩn khắt khe. Không thể cùng nhau bày khúc chiết. Tiếng minh thệ sao nàng không giữ vẹn. Lời ước hẹn cùng nhau chỉ là trò điêu ngoa giả dối, vì bạc đen là thói má hồng. Đây là câu văn trong bài ca. Con tuấn mã cũng văn hoa đáo để... Bỗng nhiên tuấn mã đau buồn biếng uống biếng ăn. Lão ông hỏi lại Mai Nương thì nàng mới đầu đuôi giải bày cặn kẽ. Chỉ vì cha ra đi không có hẹn ngày trở lại, cho nên chốn quê nhà nàng xiết nỗi nhớ thương.

14) Chợt nhìn đến con ngựa yêu quí của cha mà nỗi nhớ thương đày đọa tấm gan vàng. Chẳng biết ngàn dậm ra đi giữa đất trời tuyết sương phong vũ, cha có được vẹn toàn thân thể, hay là cát bụi giang hồ vùi lấp chí bồng tang.

15) Động mối thâm tình phụ tử, nàng mới lỡ lời hứa hẹn với con vật rằng:

Hởi này tuấn mã khôn ngoan. Hãy tìm sao cho được phụ thân đem về. Sau khi sum hiệp đoàn viên. Thì nàng cũng nguyện sẽ kết duyên vợ chồng.

16) Hôm nay tuấn mã ra thân cứu cha nàng sống sót đưa về. Con vật khôn ngoan vẫn không quên lời đoan thệ. Lòng tăng lên một niềm thương nhớ, mà thấy thiếu nữ sao vẫn thờ ở chẳng chút thương tình. Có lẽ vi buồn duyên tủi phận nên tuấn mã thình lình đã nhuốm bệnh tương tư.

17) Rõ thấu được nguồn cơn, lão ông vội vã bước đến bên chỉ vào con vật thân yêu cả lời mắng nhiếc: Hởi này loài hạ tiện súc sanh, Sao tham vọng ngông cuồng thế ni, Những loài cầm thú như mi, Chớ sao không thác nát thây cho rồi!

18) Tuấn mã nghe qua càng thêm trăm chiều ủ dột, thét lên một tiếng đau thương rồi tắt hơi ngã xuống bên thềm. Nhưng lão ông vẵn chưa bớt trận lôi đình, cho người phân thây ra muôn đoạn. Rồi đem tấm du ngựa đỏ hồng phơi ngoài nội cỏ, để cho kẻ si tình lại một lần giải nắng dầm sương.

19) Mai Nương đau đớn cho con vật trung thành cũng vì nàng mà cam thác thảm thương. Một hôm vắng bóng phụ thân, nàng mới lén đến bên tấm da ngựa mà khóc rằng:

Vong hồn tuấn mã chứng tri,

Cha ta sĩ nhục mi đành thác oan,

Kiếp này lỗi hẹn quên thề,

Tái sanh kết chặt đồng tâm duyên hài.

20) Dứt lời trời nổi trận cuồng phong. Bỗng nhiên tấm da ngựa bay lên phủ vào mình thiếu nữ rồi cả hai hóa ra loài sâu suốt đời cứ nhả sợi tơ lòng muôn đoạn. Vạn kiếp cho duyên kia đừng lỡ dở. Cho mối keo sơn gắn chặt đến muôn đời.

Hởi ơi tích ngàn xưa còn lưu lại. Trót mang kiếp con tằm nên phải trả nợ dâu.

Câu chuyện thật hoang đường khó có thể tin được, nhưng lại là sự tích nhân gian, được viết thành bài ca, được vô dĩa hát thì đương nhiên đã đi vào lịch sử văn học nghệ thuật nước nhà vậy. Chúng ta dù có chấp nhận hay không, có tranh luận đến đâu đi nữa thì cũng thế mà thôi.

Tôi cũng đã từng nghe thấy bà con ta, sau khi thưởng thức dĩa hát thì đa số đều cho là câu chuyện có thật và bàn tán khá nhiều. Cũng như đã không ít người nói rằng, con tuấn mã kia là kiếp người nên mới khôn quan đến thế và nghe được tiếng người, nhưng đầu thai lộn thành con ngựa, nên khiến cho nó phải chết đi, thành kiếp khác để mà kết chặt duyên hài với cô gái, chung sống với nhau đời đời vậy.

Ngành Mai

Tác giả bài viết: tancogiaoduyen
Nguồn tin: RFA
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

Mã an toàn:   Mã chống spamThay mới     

 

CHUYỂN ĐẾN WEBSITE...

Đăng nhập thành viên

NSMAU

Thăm dò ý kiến

Nữ nghệ sĩ thế hệ vàng được yêu thích nhất

Thanh Hương

Út Bạch Lan

Diệu Hiền

Ngọc Hương

Thanh Nga

Bạch Tuyết

Lệ Thủy

Mỹ Châu

Thanh Kim Huệ

Bích Hạnh

Xuân Lan

Bích Sơn

Ngọc Giàu

Mộng Tuyền

Thanh Thanh Hoa

DUY TRÌ TRANG WEB

animation

Facebook

NS ANIMATION NHO

Nghệ sĩ Mỹ Lợi - đào võ đoàn Huỳnh Long, qua đời vì bệnh tim

Nghệ sĩ Tuấn Anh thông tin vợ ông là nghệ sĩ Mỹ Lợi đã trút hơi thở cuối cùng lúc 24 giờ ngày 25-11, hưởng dương 57 tuổi.

 

NSND Bạch Tuyết, Minh Vương dù tuổi cao vẫn đồng hành cùng "Chuông vàng vọng cổ"

Tối 21-11, Vòng chung kết 1 cuộc thi "Chuông vàng vọng cổ" lần thứ 16 đã diễn ra tại Nhà hát Truyền hình HTV. NSND Bạch Tuyết và NSND Minh Vương, xuất hiện với vai trò giám khảo, đã truyền năng lượng tích cực cho 9 thí sinh.

 

Danh ca Bạch Yến: Những ân tình trong kiếp cầm ca

20:12 03/09/2019 Ca sĩ Túy Hồng, người vợ cũ của nhạc sĩ Lam Phương, sau này vẫn hay nói với Bạch Yến rằng: “Chị biết không, ổng viết nhiều bài nhạc tình về chị lắm”. Bạch Yến lắc đầu cười, coi đó như một lời đùa. Nhưng trong thâm tâm, bà mơ hồ nhận ra những câu hát của tác giả “Duyên kiếp” ám ảnh hình bóng bà – mối tình đầu đầy trong sáng nhưng xước xát cả đời người

 

Ca sĩ Kim Anh "Mùa thu lá bay" bị đột quỵ

Nghệ sĩ hài Mỹ Chi cho biết ca sĩ Kim Anh (sinh năm 1953), người nổi tiếng với ca khúc "Mùa thu lá bay" vừa nhập viện cấp cứu vào ngày 4-11 theo giờ địa phương tại miền Nam California (Mỹ).

 

Nghệ sĩ Kim Thủy qua đời sau khi mắc Covid-19

Những ai mê cải lương đều biết đến vở "Lan và Điệp" của Loan Thảo do Hãng dĩa Việt Nam sản xuất năm 1974, trong đó nhân vật mẹ của Điệp do nghệ sĩ Kim Thủy thể hiện được yêu mến bởi giọng ca ngọt ngào truyền cảm.

 

Hoàng Rapper: Mê cải lương sao gọi là biến chất?

Sự xuất hiện của Hoàng Rapper trong chương trình "Chuông vàng vọng cổ" đã đem lại một làn gió mới cho thương hiệu vốn đã tồn tại trong lòng công chúng mộ điệu

 

Cải lương trở lại trong âu lo

Sau hơn 2 năm yên ắng, sàn diễn cải lương chuẩn bị trở lại. Nghệ sĩ đều xúc động chia sẻ những gian nan mà họ sẽ đối mặt khi sàn diễn được sáng đèn

 

Lộ diện ứng viên tạm dẫn đầu các hạng đề cử Mai Vàng 2020

Kết quả ban đầu cũng khiến Ban Tổ chức có phần lo lắng. Vòng đề cử Giải Mai Vàng lần thứ 26-2020 vẫn diễn ra đến hết ngày 30-11. Tổng giải thưởng cho bạn đọc đề cử trúng giải là 40 triệu đồng

 

Trizzie Phương Trinh đón Phi Nhung về Mỹ: "31 năm trước chị ra rước em bằng xương bằng thịt, nay chỉ còn lại là một hũ tro cốt"

Sáng nay 10/10, Trizzie Phương Trinh cùng Wendy Phạm đã túc trực ở sân bay Los Angeles, Mỹ từ sớm để nhận tro cốt cố ca sĩ Phi Nhung.

 

Vĩnh biệt 10 nghệ sĩ ra đi giữa đại dịch Covid-19: Chỉ 2 tháng mà mất mát quá lớn!

Dịch bệnh Covid-19 xuất hiện và làm đảo lộn cuộc sống của hầu hết người dân trên thế giới. Dẫu rằng, chúng ta luôn động viên nhau phải lạc quan, chấp nhận sống chung với dịch nhưng không thể phủ nhận, Covid-19 đã cuốn trôi quá nhiều điều. Trong đó, thứ đáng quý nhất có lẽ chính là mạng sống. Rất nhiều người đã hồi phục sau khi nhiễm Covid-19, nhưng cũng có rất nhiều người không may mắn như thế. Ở showbiz Việt, chỉ trong 2 tháng đã có tận 10 nghệ sĩ ra đi mãi mãi vì Covid-19.

 

Đêm Trung Thu - Vân Tâm

CLVNCOM - Những ngày mùa hạ cuối cùng cũng theo mây bay về núi khi từng cơn gió mát rượi làm rụng rơi những chiếc lá chưa kịp úa vàng. Trăng mười bốn tuy chưa tròn vành nhưng đã sáng soi một khoảng sân và lóng lánh thêm những hạt sương đêm vương trên đám cỏ ướt. Ngày mai là rằm tháng tám, là ngày Tết Trung Thu. Cũng như bao mùa lễ tết, Tết Trung Thu năm nào cũng âm thầm đến và lặng lẽ đi chứ không để lại chút hương sắc gì ngoại trừ mấy cái bánh Trung Thu mang về từ siêu thị bán thực phẩm Á châu. Mấy chục năm xa xứ là những nỗi u hoài của một kiếp đời tạm bợ.

 

30 nghệ sĩ nổi tiếng tham gia MV ca cổ "Sài Gòn, ngày vui trở lại" của NSƯT Hữu Quốc

Chỉ công bố trên mạng xã hội một ngày, MV ca cổ "Sài Gòn, ngày vui trở lại" do NSƯT Hữu Quốc khởi xướng với sự tham gia của 30 nghệ sĩ nổi tiếng đã thu hút nhiều sự quan tâm của cộng đồng mạng.

 

TẢN MẠN VỀ CHUYỆN TỔ NGHIỆP NGHỀ CA HÁT NHÂN NGÀY GIỖ TỔ 11, 12, 13 THÁNG 8 ÂM LỊCH HẰNG NĂM.

Từ thuở nhỏ, đại gia đình nghệ sĩ chúng tôi đã từng được ông bà, cha mẹ, cô cậu, chú dì... theo nghiệp dĩ nghề hát từ cuối thế kỷ Thứ XIX (19)... mãi cho đến ngày hôm nay kể về những tập tục truyền thống cổ xưa trong nghề, trong đó quan trọng nhất nhì... đó là Ngày Giỗ Tổ .

 

NSƯT Thoại Mỹ hội ngộ 4 cô đào tại Mỹ

Sang Mỹ trị bệnh, NSƯT Thoại Mỹ đã giao lưu trực tuyến với khán giả tại Atlanta sáng 23-8 (giờ địa phương) để nói về chương trình "Giỗ Tổ sân khấu". Lần đầu tiên cô hội ngộ với các cô đào: Ngọc Huyền, Phương Hồng Thủy, Thanh Thanh Tâm, Ngọc Đáng…

 

Thực hư chuyện "người nhà thuê chuyên cơ gấp đưa Phi Nhung về Mỹ điều trị Covid-19"

Phía ca sĩ Phi Nhung khẳng định chị vẫn đang được điều trị tích cực tại Bệnh viện Chợ Rẫy, đã có nhiều tín hiệu khả quan. Thông tin người nhà nữ ca sĩ thuê chuyên cơ gấp đưa chị về Mỹ điều trị Covid-19 chỉ là "tin vịt".

 

Hỗ trợ nghệ sĩ trẻ giữ lửa nghề

Khi dịch Covid-19 bùng phát, nhiều sân khấu đóng cửa, đời sống của nghệ sĩ trẻ tại các đơn vị nghệ thuật xã hội hóa gặp nhiều khó khăn, cần được hỗ trợ kịp thời