01:10 PST Chủ nhật, 08/12/2019
trang music

Menu

CLVNCOM English Edition
HÌNH MCHAU PMAI

Thống kê truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 66


Hôm nayHôm nay : 872

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 126410

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 21038756

Trang nhất » Tin Tức » Nghệ Sĩ Tâm Sự

Nghệ nhân mòn mỏi chờ xét tặng danh hiệu

Đăng lúc: Thứ hai - 02/09/2013 14:59 - Đã xem: 3067
Nghệ nhân mòn mỏi chờ xét tặng danh hiệu

Nghệ nhân mòn mỏi chờ xét tặng danh hiệu


Mới đây, Bộ VHTT&DL cho biết, việc xét tặng danh hiệu sẽ bị ngừng cho đến khi Luật Thi đua - Khen thưởng (sửa đổi) được thông qua khiến dư luận xôn xao. Điều này cũng đồng nghĩa với việc xét tặng danh hiệu Nghệ nhân Nhân dân (NNND), Nghệ nhân Ưu tú (NNƯT) sẽ tiếp tục bị trì hoãn…

Image
Các nghệ nhân dân gian


Họ có kịp chờ nữa không?

Nói đến di sản văn hóa phi vật thể là nói đến nghệ nhân, bởi các nghệ nhân là người nắm giữ, trao truyền các di sản văn hóa phi vật thể cho các thế hệ sau. Trong khi các nghệ nhân dân gian - những “báu vật nhân văn sống” của Việt Nam, người đã ra đi mãi mãi, người thì đang sống những ngày tháng cuối cùng…

Để đưa ca trù ra thế giới và được công nhận di sản văn hóa phi vật thể UNESCO có sự đóng góp không nhỏ của những nghệ nhân dân gian cuối cùng. Đó là hai nghệ nhân Phan Thị Mơn (nghệ nhân ca trù Cổ Đạm, Hà Tĩnh) và Nguyễn Thị Kim (nghệ nhân ca trù Thanh Hóa). Thế nhưng, cả 2 nghệ nhân này đều đã ra đi mãi mãi mà không hề được hưởng chế độ đãi ngộ nào.

Và rồi gần đây nhất, nghệ nhân Hà Thị Cầu - “người hát xẩm cuối cùng của thế kỷ 20”, kho dữ liệu sống về xẩm của Việt Nam cũng đã ra đi mà chưa được hưởng một sự hỗ trợ nào. Hiện chúng ta còn nhiều nghệ nhân nổi tiếng như nghệ nhân ca trù Nguyễn Thị Chúc, nghệ nhân đàn đáy Nguyễn Phú Đẹ… đều đã cao niên, không biết liệu họ có thể chờ được đến khi có chính sách đãi ngộ hay không.

Cho đến nay, chưa có một con số thống kê đầy đủ nào về việc có bao nhiêu nghệ nhân - những “báu vật sống” đã qua đời, bởi hầu hết các nghệ nhân đều sống lặng lẽ ở quê nhà. Họ phải mưu sinh bằng đủ thứ công việc đồng áng hàng ngày, nhiều người trong số họ đã ra đi trong lặng lẽ.

Thống kê của Sở VH, TT&DL Phú Thọ, đến hết năm 2012, Phú Thọ có 39 nghệ nhân hát Xoan được Hội Văn nghệ dân gian Việt Nam và Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ phong tặng danh hiệu nghệ nhân, nhưng đến nay 7 người đã mất, 10 người không còn khả năng truyền dạy.

GS.TSKH Tô Ngọc Thanh: Các nghệ nhân không thể chờ được thêm nữa

Nếu phải chờ Luật Thi đua - Khen thưởng (bổ sung, sửa đổi) thì tôi e rằng các nghệ nhân cuối cùng không thể chờ nổi. Còn với Hội VNDGVN, 12 năm qua, chúng tôi vẫn làm việc này. Đến nay Hội đã phong tặng cho 372 vị rồi nhưng chúng tôi chỉ có thể động viên về tinh thần chứ không có chế độ gì.

Tôi đã từng rất nhiều lần đề xuất tới việc phong tặng danh hiệu nghệ nhân cấp Nhà nước nhưng không được chấp thuận. Tôi cho rằng, có lẽ phải chờ lâu nữa mới có qui định phong tặng danh hiệu nghệ nhân của Nhà nước nếu cứ cứng nhắc như hiện nay.

Ví dụ nếu nghệ nhân chết thì phải chết trước khi nghị định ấy có hiệu lực 5 năm thì mới được phong tặng, còn chết trước 6 năm thì không được…. Chắc chắn sẽ khoảng 5 - 7 năm nữa mới có thể có qui định phong tặng nghệ nhân, nếu cứ giữ tư duy kiểu đó.

Những nghệ nhân hát Xoan chưa được phong tặng có 37 người, thì 3 người đã mất, 17 người không còn khả năng truyền dạy. Trong số những nghệ nhân còn khả năng trình diễn và truyền dạy, rất nhiều người đã ở tuổi 70-80…

Lý giả về sự trì hoãn, bà Nguyễn Thị Kim Dung, Trưởng phòng quản lý di sản phi vật thể, Cục Di sản văn hóa (Bộ VHTT&DL) cho biết: “Dự thảo sửa đổi Luật Thi đua khen thưởng đang chờ Quốc hội phê duyệt vào tháng 12. Cho nên Chính phủ có văn bản yêu cầu các bộ ngành tạm dừng dự thảo Nghị định tôn vinh, phong tặng danh hiệu”.

Thực tế, một trong những khó khăn khi xây dựng thông tư là phải có căn cứ pháp lý. Luật thi đua khen thưởng chỉ áp dụng đối với nghệ nhân thuộc nghề thủ công truyền thống, do Bộ Công Thương quản lý. Nghệ nhân thuộc các lĩnh vực di sản văn hóa phi vật thể vì thế vô hình chung “bị đứng bên lề”. Và cuối cùng Chính phủ đồng ý để Bộ VHTT&DL soạn thảo Nghị định về xét tặng NNND, NNƯT.

Các địa phương… chủ động

Gần đây nhất, tại hội thảo lấy ý kiến cho bản dự thảo lần 3, phần lớn các đại biểu đều cho rằng, việc xét tặng danh hiệu cho nghệ nhân là không thể chậm trễ hơn được nữa và việc xét tặng cũng đừng quá cứng nhắc và hành chính hóa...

Bởi từ khi các cơ quan quản lý đặt vấn đề cần phong tặng danh hiệu cho nghệ nhân (từ năm 2003), đến lúc này đã gần 10 năm. Trong 10 năm ấy, có tới gần một nửa số nghệ nhân dân gian đã về cõi vĩnh hằng, mang theo cả một kho báu văn hóa phi vật thể của quốc gia.

Đại diện Cục Văn hóa cơ sở cho rằng: “Tôn vinh cấp Nhà nước đối với NNND, NNƯT mới phải chờ Nghị định ban hành. Nhưng về cơ bản, luật quy định địa phương có trách nhiệm bảo tồn văn hóa phi vật thể tại địa phương. Cho nên Bộ khuyến khích các tỉnh linh hoạt trong tôn vinh nghệ nhân ở địa phương, miễn sao tuân thủ pháp luật và chính sách tài chính. Đối với nghệ nhân, có chính sách càng sớm bao nhiêu càng tốt bấy nhiêu”.

Hiện Bắc Ninh và Phú Thọ là hai trong số ít tỉnh chủ động có chính sách đãi ngộ nghệ nhân. Sở VHTT&DL Bắc Ninh đã ban hành Quy chế phong tặng danh hiệu Nghệ nhân dân ca Quan họ Bắc Ninh, phong tặng danh hiệu đợt 1 cho 41 nghệ nhân có công lao trong bảo tồn và truyền dạy.

Theo đó, nghệ nhân được cấp bằng của UBND tỉnh, kèm số tiền 5 triệu đồng, được hưởng đãi ngộ hằng tháng bằng mức lương tối thiểu, hưởng bảo hiểm y tế, chế độ mai táng như cán bộ, viên chức nhà nước.

UBND tỉnh cũng phê duyệt đề án “Bảo tồn và phát huy giá trị Di sản văn hóa Dân ca Quan họ Bắc Ninh và Ca trù giai đoạn 2011-2020” kinh phí gần 70 tỷ đồng từ ngân sách.

Không thực hiện tốt cam kết, sẽ bị tước bỏ

Theo PGS.TS Nguyễn Chí Bền, Viện trưởng Viện Văn hóa nghệ thuật Việt Nam, chương trình mục tiêu quốc gia về văn hóa có nhiều đề án, phần việc của Viện Văn hóa nghệ thuật Việt Nam là sưu tầm, bảo tồn và phát huy giá trị của các di sản văn hóa phi vật thể của 54 dân tộc Việt Nam. Trong đó, cái chúng ta cần quan tâm nhất là vấn đề về con người, chính sách với các nghệ nhân...

Ông cho biết, Việt Nam hiện có 5 di sản văn hóa phi vật thể được UNESCO công nhận, gồm: Không gian văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên, Nhã nhạc cung đình Huế, Dân ca quan họ Bắc Ninh, Hội Gióng đền Phù Đổng và đền Sóc, Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương. Có 2 di sản được đưa vào danh mục cần bảo vệ khẩn cấp là Ca trù và hát Xoan.

Điều đáng nói là, trong quá trình xây dựng hồ sơ để trình UNESCO công nhận là Di sản, chúng ta đều phải cam kết có những chương trình hành động để bảo tồn và phát triển loại hình nghệ thuật được công nhận ấy, trong đó chính sách đãi ngộ nghệ nhân là một phần rất quan trọng trong các cam kết của Việt Nam với UNESCO.

Việc chậm trễ trong việc ban hành chính sách sẽ ảnh hưởng đến cam kết cũng như uy tín của chúng ta đối với quốc tế. “UNESCO có quyền công nhận và cũng có quyền tước bỏ danh hiệu. Nếu trong quá trình thực hiện, họ kiểm tra thấy các di sản của chúng ta không còn đáp ứng được yêu cầu, lúc đó họ sẽ xem xét và khả năng tước bỏ danh hiệu là hoàn toàn có thể xảy ra.

Chúng ta cần phải làm tốt việc bảo tồn phát huy giá trị các di sản đã được công nhận, cũng như đưa vào bảo vệ khẩn cấp” - PGS. TS Nguyễn Chí Bền lo ngại.

Miên Thảo
Tác giả bài viết: meoxu
Nguồn tin: PL
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

Mã an toàn:   Mã chống spamThay mới     

 
du lich

CHUYỂN ĐẾN WEBSITE...

DUY TRÌ TRANG WEB & GIÚP NSKK

Đăng nhập thành viên

NSMAU

Thăm dò ý kiến

Nữ nghệ sĩ thế hệ vàng được yêu thích nhất

Thanh Hương

Út Bạch Lan

Diệu Hiền

Ngọc Hương

Thanh Nga

Bạch Tuyết

Lệ Thủy

Mỹ Châu

Thanh Kim Huệ

Bích Hạnh

Xuân Lan

Bích Sơn

Ngọc Giàu

Mộng Tuyền

Thanh Thanh Hoa

animation

Facebook

NS ANIMATION NHO

NS Trinh Trinh "cứu nguy" vở "Tiên Nga", hóa thân hai vai trong suất diễn

Tối 5-12, suất diễn đầu tiên trong đợt tái diễn vở "Tiên Nga" tại Nhà hát Bến Thành, nghệ sĩ Trinh Trinh đã cứu nguy khi thế vai Lê Khánh vào phút chót.

 

Lệ Thủy ra mắt hồi ký bằng hình ảnh

Trưa 30-11, NSND Lệ Thủy đã tổ chức họp báo giới thiệu về hồi ký "Một kiếp cầm ca, sinh ra để hát" của bà do con trai là ca sĩ Dương Đình Trí thực hiện.

 

Tấn Beo: 'Tôi đã nhiều lần trả nợ cho Tấn Bo'

Nghệ sĩ hài tâm sự anh đã nhiều lần giúp em trai Tấn Bo trả nợ. Tấn Beo cho rằng khi giúp đỡ em trai hay người ngoài, anh đều không cần báo đáp.

 

100 năm bài "Dạ cổ hoài lang": NSND Ngọc Giàu thổ lộ về nhạc sĩ Cao Văn Lầu

Nhiều soạn giả, nhạc sĩ đã lấy cảm hứng từ bản nhạc "Dạ cổ hoài lang" của nhạc sĩ Cao Văn Lầu để sáng tác, như: NSND Viễn Châu (tân cổ giao duyên), Vũ Đức Sao Biển ("Đêm Gành Hào nghe điệu Hoài Lang")...

 

Nghệ sĩ Tấn Bo trần tình về nợ của vợ

Sáng 21-11, vợ chồng nghệ sĩ Tấn Bo – Xuân Nhi đã gặp phóng viên Báo Người Lao Động để trần tình về vụ việc bị tố quỵt nợ 220 triệu đồng.

 

Xúc động những lời tri ân thầy cô của nghệ sĩ sân khấu

Nhân ngày Nhà giáo Việt Nam 20-11, các nghệ sĩ sân khấu đã dành những lời tốt đẹp nhất đến thầy cô, các bậc ân sư dìu dắt mình vào nghề.

 

Danh sách Đề cử Mai Vàng 2019 sẽ gọi tên nghệ sĩ trẻ Hoàng Hải?

CLVNCOM - Theo số liệu tổng hợp gần nhất (8/11) của ban tổ chức giải Mai vàng 2019, Nghệ sĩ trẻ Hoàng Hải lần đầu góp mặt trong Top dẫn đầu danh sách Đề cử Mai vàng 2019 với hạng mục Nam diễn viên sân khấu

 

Biết làm, cải lương vẫn ăn khách

Vở diễn "Áo cưới trước cổng chùa" phiên bản mới vừa ra mắt cho thấy cải lương được chăm chút vẫn thu hút khán giả

 

Ngũ Đối Hạ 38 câu - Niềm Vui Trở Lại - 2 dàn Cổ nhạc : Vĩnh Long và Tây Ninh

Thân chào Quý Bạn, Hồi còn nhỏ ở Tân Trụ, Long An, có lần tôi theo Ba tôi (lúc ấy đang làm Trưởng Chi Y Tế) tới thăm một cựu bệnh nhân ( một vị bô lão xưa từng làm quan dưới triều Nguyễn) và được nghe vị bô lão này dùng đàn cò đờn bản Ngũ Đối Hạ . Lúc ấy, chỉ có Ba tôi biết thưởng thức, còn tôi thì mù tịt. Tuy nhiên, tôi còn nhớ những lời vị bô lão này nói rằng bản Ngũ Đối Hạ là một bài luận văn hoàn chỉnh gồm nhập đề (lớp 1), thân bài ( 3 lớp kế tiếp), và kết luận (lớp 5). Thân bài có lúc hùng lẫn bi ai, nhưng lớp 5 phải có hậu, tức là kết quả tốt đẹp. Bản Ngũ Đối Hạ sau này được lưu truyền trong dân gian, và được dùng để rước lễ hoặc khai mạc những buổi cúng Đình. Hôm nay, tôi dùng thể điệu Ngũ Đối Hạ để viết và ca (dù giọng già không hay) bài Niềm Vui Trở Lại thuật lại tâm tình của một Cụ Bà là bạn của Mẹ tôi. Cụ bà nói rằng niềm sung sướng nhứt trong đời của Cụ là được ở gần Ngoại và Má của Cụ bà. Bài này được tôi ca theo tiếng đàn hoà tấu của dàn cổ nhạc Vĩnh Long và dàn cổ nhạc Tây Ninh. Phạm văn Phú TB: Tôi đã dùng lối diễn tả chân phương tuyệt vời của Cố Nữ Nghệ Nhân Bạch Huệ trong bài Hồn Thiêng Sông Núi của tác giả Trần ngọc Thạch để viết bài Niềm Vui Trở Lại.

 

Hé lộ 12 nam nghệ sĩ dẫn đầu danh sách đề cử giải Mai Vàng 2019

Danh sách nghệ sĩ và tác phẩm đang ở tốp đầu đề cử qua phiếu điện tử báo NLĐ trong đợt tổng kết mới nhất, 12 nam diễn viên sân khấu là những gương mặt tài năng, có nhiều vai diễn hay trong năm 2019.

 

Học người xưa để tìm lại vàng son cho cải lương ngày nay

Sáng 8-11, Hội Sân khấu TP HCM tổ chức tọa đàm "Theo dòng lịch sử sân khấu cải lương tại Sài Gòn – 1955-1975". Các nhà nghiên cứu, nghệ sĩ, nhà báo hiến kế, đóng góp ý kiến cho việc bảo tồn, phát triển cải lương trong thời đại mới.

 

: Thanh Hằng, Thanh Ngân và 3 tượng Mai Vàng

Thanh Hằng, Thanh Ngân cùng Ngân Quỳnh, Thanh Ngọc - những nghệ sĩ thế hệ thứ tư của gia tộc nổi tiếng 4 đời theo nghề hát - đã làm rạng danh thêm cho truyền thống của gia tộc

 

Xem hậu bối diễn, cô đào võ nhớ "Nhụy Kiều tướng quân"

Chương trình văn nghệ do đoàn "Tình ca Bắc Sơn" tổ chức tại Khu Dưỡng lão nghệ sĩ TP HCM tối 3-11 đã làm ấm lòng các nghệ sĩ đang an dưỡng ở đây. Trong đó, NSƯT Diệu Hiền xúc động với trích đoạn "Nhụy Kiều tướng quân" do diễn viên trẻ thể hiện.

 

NSƯT Vũ Linh: "Phương Hồng Thủy là cô đào tình tứ nhất"

Tối 30-10, trong buổi họp mặt nghệ sĩ, Vũ Linh đã bộc bạch suy nghĩ về NSƯT Phương Hồng Thủy và những vấn đề về sân khấu cải lương.

 

Thêm một nữ đạo diễn trẻ dựng vở lịch sử

Đông khán giả đã đến xem và cổ vũ nồng nhiệt vở cải lương "Dậy sóng Bạch Đằng Giang" do nữ đạo diễn trẻ Dương Thị Kim Tiến dàn dựng tại Nhà hát Trần Hữu Trang (TP HCM) tối 25-10.

 

Khán giả không muốn mua vé xem ca nhạc?

Khi khán giả có rất nhiều lựa chọn cho nhu cầu giải trí (hoàn toàn miễn phí) của mình như hiện nay, việc ai đó bỏ tiền mua vé để xem chương trình mà không phải quá đặc sắc đôi khi phải cân nhắc