08:56 PST Thứ sáu, 06/12/2019
trang music

Menu

CLVNCOM English Edition
HÌNH MCHAU PMAI

Thống kê truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 74

Máy chủ tìm kiếm : 3

Khách viếng thăm : 71


Hôm nayHôm nay : 6568

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 97036

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 21009382

Trang nhất » Tin Tức » Những Giọng Ca Vàng

'Sầu nữ' Út Bạch Lan - nhành lan trắng mãi tỏa hương

Đăng lúc: Thứ tư - 09/11/2016 16:31 - Đã xem: 1536
UBL

UBL

Khởi nghiệp là người hát rong, gần 70 năm trọn tình yêu cải lương, nữ nghệ sĩ không màng danh lợi, lặng lẽ cống hiến cho nghệ thuật dân tộc.

Nghệ sĩ Ưu tú Út Bạch Lan sinh năm 1935. Quê cha bà ở Long An, quê mẹ ở Thủ Thiêm. Gia cảnh nghèo khó, cha mất sớm đã đưa đẩy bà và mẹ sống đời làm thuê vất vả ở khu vực Chợ Lớn Mới, Sài Gòn ngày trước.

Thời đó, mẹ con bé Út gặp gỡ mẹ con nghệ sĩ guitar Văn Vĩ. Đồng cảnh ngộ cuộc sống bần hàn, hai bà mẹ kết nghĩa chị em. Bị mù từ nhỏ nhưng Văn Vĩ mê đàn guitar nên đã học và đàn rất giỏi. Văn Vĩ và Út Bạch Lan tạo thành đôi anh em cùng nhau trau dồi giọng hát, tiếng đàn. Khi Út Bạch Lan khoảng 11 tuổi, Văn Vĩ lên 15, cả hai đi hát dạo, hát đám cưới kiếm tiền lo cho mẹ. Hai mảnh đời cơ cực ấy đã in dấu chân rong ruổi khắp nẻo đường Sài Gòn xưa như khu vực Chợ Lớn Mới, Chợ Lớn cũ, Chợ Bến Thành..., mang tiếng hát cho đời đổi lấy miếng cơm.

Giọng ca trong thanh, nỉ non, mùi mẫn của bé Út hát dạo mau chóng được khán giả chú ý và đến tai cô Năm Cần Thơ - một nghệ sĩ cải lương vang danh thời bấy giờ. Cô Năm tìm đến và mời Út Bạch Lan, Thành Được biểu diễn ở đài phát thanh Pháp Á.

Nghệ sĩ Út Bạch Lan một thời xuân sắc.

Nghệ sĩ Út Bạch Lan (1935-2016).

Từ cơ duyên đầu đời, bé Út hát rong dần bước chân vào con đường nghệ thuật. Út Bạch Lan thuộc thế hệ nghệ sĩ cải lương sau danh ca Phùng Há, Ba Vân, cùng lứa với Thành Được, Hữu Phước, Hùng Cường và là đàn chị của dàn nghệ sĩ như Dũng Thanh Lâm, Thanh Nga, Lệ Thủy, Mỹ Châu, Minh Vương, Minh Cảnh, Minh Phụng... Từ năm 1955 đến cuối những năm 1960, giữa bầu trời đầy ngôi sao của nghệ thuật cải lương, Út Bạch Lan nổi lên với phong cách riêng biệt. Chỉ cần bà cất tiếng, khán giả biết ngay đó là Út Bạch Lan.

Chất giọng ấy đặc sệt âm sắc miền Tây, như chở nặng nỗi buồn thấm thía, mênh mông của những dòng sông, cánh đồng bất tận, của rơm rạ, khói lam chiều, của khô mắm quê nghèo. Giọng hát, lối diễn ấy gợi sâu sắc hình ảnh người thiếu nữ, người mẹ, người bà tảo tần điển hình. Tiếng hát của bà vang đến những ngóc ngách của mọi miền quê, in đậm một thời vàng son của cải lương, vọng cổ.

Hàng loạt đĩa hát thu trước năm 1975 đưa tiếng ca của bà đi vào lòng khán giả mộ điệu. Ở Út Bạch Lan hội tụ trọn vẹn thanh và sắc của một đào thương. Nhan sắc của bà vừa mang nét đôn hậu, gần gũi khán giả bình dân, lại vừa thanh nhã, cao sang khiến các công tử hào hoa, giới văn nghệ sĩ trí thức thời đó ngưỡng mộ, thầm yêu trộm nhớ. 

* Video: Dấu ấn giọng ca sầu nữ của Út Bạch Lan

 

Khán giả và báo chí gọi bà với những cái tên như Nữ hoàng vọng cổĐệ nhứt đào thương, Nữ hoàng sầu mộng, "Sầu nữ" Út Bạch Lan, Sầu nữ liêu trai, Vương nữ Sương Chiều Ký giả Kiên Giang Hà Huy Hà từng nhận xét: "Sầu nữ Út Bạch Lan có chất giọng đồng pha thổ nghe thương cảm chơi vơi, đêm đêm khơi nguồn lệ của hàng nghìn khán giả mộ điệu cải lương".

Năm 1958, Út Bạch Lan về hát cho đoàn Kim Chưởng với nghệ sĩ Thành Được. Các vở diễn Chưa tắt lửa lòng, Bên đồi trăng cũ, Thuyền ra cửa biển, Áo trắng nàng Mộng Trinh, Nửa bản tình ca, Người đẹp thành Bát Đa... có sự tham gia của bà khiến người xem nức lòng. Đôi nghệ sĩ tạo nên thành công vang dội cho Kim Chưởng.

Năm 1961, Út Bạch Lan lập đoàn hát lấy tên Út Bạch Lan - Thành Được tiếp tục chinh phục người xem qua hàng loạt tác phẩm Trảm mã trà, Đêm huyền diệu, Chân trời hạnh phúc, Khi rừng mới sang thu, Bốn mùa hoa nở, Bao giờ vườn sứ mưa hoa, Tìm suối tiên, Cuối đường hoa mộng, Thuyền về bến Ngự... Đầu năm 1962, đôi nghệ sĩ nổi tiếng về Đoàn Thanh Minh - Thanh Nga và tiếp tục gây "sốt" qua các vở Con gái chị Hằng, Tấm lòng của biển, Bọt biển, Chuyện tình 17, Tình Xuân muôn tuổi, Rồi 30 năm sau, Giấc mộng giữa hoàng lăng...

Sau năm 1975, bà vẫn miệt mài đi hát ở các sân khấu Sài Gòn và các tỉnh. Út Bạch Lan đã gắn bó với nghề hát gần 70 năm, tính từ những ngày bé hát rong đến khi trở thành mỹ nhân bước chân vào "thánh đường" sân khấu ở giai đoạn hoàng kim và giữ lửa nghề đến khi trút hơi thở cuối cùng vào đầu tháng 11 năm nay. Bà không chỉ là một trong những chứng nhân cho giai đoạn thăng trầm của bộ môn nghệ thuật cải lương mà còn là nhân tố quan trọng góp phần tạo diện mạo của bộ môn nghệ thuật này.

Hồng nhan bạc phận

Cuộc đời tình duyên lận đận của "sầu nữ" dường như được gói ghém trong bài vọng cổ Hoa lan trắng do soạn giả Viễn Châu viết tặng bà. "Theo thời gian và trải qua dòng đời thăng trầm, Dưới ánh đèn đêm trọn đời tôi đóng vai sầu nữ, suốt kiếp làm kẻ tiễn đưa bằng lời ca dang dở mộng ban đầu" - lời ca trong bài vọng cổ đã nói lên tâm tư của nữ nghệ sĩ.

Nghệ sĩ Thành Được và Út Bạch Lan chụp năm 1960. Ảnh tư liệu của Nghệ sĩ Nhân dân Viễn Châu.

Nghệ sĩ Thành Được và Út Bạch Lan chụp năm 1960. Ảnh tư liệu của Nghệ sĩ Nhân dân Viễn Châu.

Út Bạch Lan nổi tiếng với tình yêu và cuộc hôn nhân với nghệ sĩ cải lương Thành Được. Năm 1961, khi cùng hoạt động ở đoàn Kim Chưởng, cả hai se duyên vợ chồng. Cố soạn giả Viễn Châu từng chia sẻ đó là một đám cưới long trọng, đàng trai do nghệ sĩ Phùng Há chủ hôn, còn đàng gái đại diện là bà bầu Kim Chưởng. Nhưng vốn là một kép hát đào hoa, Thành Được có nhiều bóng hồng vây quanh. Khoảng năm 1964, bà và Thành Được chia tay. Câu chuyện bà nén nỗi đau đàn bà để nhận nuôi các con riêng của chồng thường được người trong giới, khán giả kể lại với sự kính trọng dành cho người vợ hiền lành, nhẫn nhịn.

Nghệ sĩ không màng danh hiệu, sống thanh bần đến cuối đời

Tháng 7/2015, khi đợt xét tặng danh hiệu Nghệ sĩ Nhân Dân (NSND) lần thứ tám đang diễn ra, nghệ sĩ Kim Cương lên tiếng với các cơ quan chức năng về việc xin đặc cách cho Út Bạch Lan nhận danh hiệu này. Lúc đó, nữ nghệ sĩ gạo cội chia sẻ với VnExpress: "Tôi tự thấy mình cao tuổi, không còn làm được gì nhiều cho sân khấu, chỉ biết đóng góp những việc trong khả năng. Vì vậy, tôi không dám viết đơn xin danh hiệu".

Nghệ sĩ Út Bạch Lan trước căn hộ nhỏ của bà trong một chung cư cũ ở đường Trần Hưng Đạo, quận 1, TP HCM. Bà sống cùng con nuôi và các cháu. Căn hộ nhỏ nhưng lúc nào cũng đầy ắp tiếng cười. Nữ nghệ sĩ cho biết bà hạnh phúc với cuộc sống hiện tại. Ảnh: Thoại Hà.

Nghệ sĩ Út Bạch Lan vào năm 2015 trước căn hộ nhỏ của bà trong chung cư cũ ở đường Trần Hưng Đạo, quận 1, TP HCM. Ở tuổi già, không con ruột, bà vui vầy bên con nuôi, các cháu. Ảnh: Thoại Hà.

Hàng chục năm qua, bà quy y nhà phật, ăn chay trường, sống thanh đạm, thường xuyên đi hát từ thiện, hát chùa để giúp những mảnh đời nghèo khó, bất hạnh. Cách sống hiền lành và đức độ của Út Bạch Lan luôn làm các nghệ sĩ cùng thời lẫn thế hệ trẻ nể phục, kính yêu.

""Bao nhiêu mưa gió ngập trời, hỏi ai còn nhớ một người tên Lan" (tác phẩm Hoa lan trắng, soạn giả Viễn Châu). Khi bà mất, câu hỏi ấy đã có lời đáp bởi nhiều thế hệ khán giả, các thế hệ nghệ sĩ luôn nhớ về một "Má Út", "ngoại Út", Út Bạch Lan vang danh "sầu nữ" như nhành lan trắng mãi ngát hương trong vườn hoa nghệ thuật cổ truyền của dân tộc.

Thoại Hà

 


Nguồn tin: tcgd theo VNE
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 4 trong 1 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

Mã an toàn:   Mã chống spamThay mới     

 
du lich

CHUYỂN ĐẾN WEBSITE...

DUY TRÌ TRANG WEB & GIÚP NSKK

Đăng nhập thành viên

NSMAU

Thăm dò ý kiến

Bạn ưa thích giọng ca nam nghệ sĩ nào của thế hệ vàng nhất?

Út Trà Ôn

Hữu Phước

Thành Được

Thanh Hải

Minh Cảnh

Phương Quang

Thanh Sang

Minh Phụng

Minh Vương

Hùng Cường

Tấn Tài

Dũng Thanh Lâm

animation

Facebook

NS ANIMATION NHO

NS Trinh Trinh "cứu nguy" vở "Tiên Nga", hóa thân hai vai trong suất diễn

Tối 5-12, suất diễn đầu tiên trong đợt tái diễn vở "Tiên Nga" tại Nhà hát Bến Thành, nghệ sĩ Trinh Trinh đã cứu nguy khi thế vai Lê Khánh vào phút chót.

 

Lệ Thủy ra mắt hồi ký bằng hình ảnh

Trưa 30-11, NSND Lệ Thủy đã tổ chức họp báo giới thiệu về hồi ký "Một kiếp cầm ca, sinh ra để hát" của bà do con trai là ca sĩ Dương Đình Trí thực hiện.

 

Tấn Beo: 'Tôi đã nhiều lần trả nợ cho Tấn Bo'

Nghệ sĩ hài tâm sự anh đã nhiều lần giúp em trai Tấn Bo trả nợ. Tấn Beo cho rằng khi giúp đỡ em trai hay người ngoài, anh đều không cần báo đáp.

 

100 năm bài "Dạ cổ hoài lang": NSND Ngọc Giàu thổ lộ về nhạc sĩ Cao Văn Lầu

Nhiều soạn giả, nhạc sĩ đã lấy cảm hứng từ bản nhạc "Dạ cổ hoài lang" của nhạc sĩ Cao Văn Lầu để sáng tác, như: NSND Viễn Châu (tân cổ giao duyên), Vũ Đức Sao Biển ("Đêm Gành Hào nghe điệu Hoài Lang")...

 

Nghệ sĩ Tấn Bo trần tình về nợ của vợ

Sáng 21-11, vợ chồng nghệ sĩ Tấn Bo – Xuân Nhi đã gặp phóng viên Báo Người Lao Động để trần tình về vụ việc bị tố quỵt nợ 220 triệu đồng.

 

Xúc động những lời tri ân thầy cô của nghệ sĩ sân khấu

Nhân ngày Nhà giáo Việt Nam 20-11, các nghệ sĩ sân khấu đã dành những lời tốt đẹp nhất đến thầy cô, các bậc ân sư dìu dắt mình vào nghề.

 

Danh sách Đề cử Mai Vàng 2019 sẽ gọi tên nghệ sĩ trẻ Hoàng Hải?

CLVNCOM - Theo số liệu tổng hợp gần nhất (8/11) của ban tổ chức giải Mai vàng 2019, Nghệ sĩ trẻ Hoàng Hải lần đầu góp mặt trong Top dẫn đầu danh sách Đề cử Mai vàng 2019 với hạng mục Nam diễn viên sân khấu

 

Biết làm, cải lương vẫn ăn khách

Vở diễn "Áo cưới trước cổng chùa" phiên bản mới vừa ra mắt cho thấy cải lương được chăm chút vẫn thu hút khán giả

 

Ngũ Đối Hạ 38 câu - Niềm Vui Trở Lại - 2 dàn Cổ nhạc : Vĩnh Long và Tây Ninh

Thân chào Quý Bạn, Hồi còn nhỏ ở Tân Trụ, Long An, có lần tôi theo Ba tôi (lúc ấy đang làm Trưởng Chi Y Tế) tới thăm một cựu bệnh nhân ( một vị bô lão xưa từng làm quan dưới triều Nguyễn) và được nghe vị bô lão này dùng đàn cò đờn bản Ngũ Đối Hạ . Lúc ấy, chỉ có Ba tôi biết thưởng thức, còn tôi thì mù tịt. Tuy nhiên, tôi còn nhớ những lời vị bô lão này nói rằng bản Ngũ Đối Hạ là một bài luận văn hoàn chỉnh gồm nhập đề (lớp 1), thân bài ( 3 lớp kế tiếp), và kết luận (lớp 5). Thân bài có lúc hùng lẫn bi ai, nhưng lớp 5 phải có hậu, tức là kết quả tốt đẹp. Bản Ngũ Đối Hạ sau này được lưu truyền trong dân gian, và được dùng để rước lễ hoặc khai mạc những buổi cúng Đình. Hôm nay, tôi dùng thể điệu Ngũ Đối Hạ để viết và ca (dù giọng già không hay) bài Niềm Vui Trở Lại thuật lại tâm tình của một Cụ Bà là bạn của Mẹ tôi. Cụ bà nói rằng niềm sung sướng nhứt trong đời của Cụ là được ở gần Ngoại và Má của Cụ bà. Bài này được tôi ca theo tiếng đàn hoà tấu của dàn cổ nhạc Vĩnh Long và dàn cổ nhạc Tây Ninh. Phạm văn Phú TB: Tôi đã dùng lối diễn tả chân phương tuyệt vời của Cố Nữ Nghệ Nhân Bạch Huệ trong bài Hồn Thiêng Sông Núi của tác giả Trần ngọc Thạch để viết bài Niềm Vui Trở Lại.

 

Hé lộ 12 nam nghệ sĩ dẫn đầu danh sách đề cử giải Mai Vàng 2019

Danh sách nghệ sĩ và tác phẩm đang ở tốp đầu đề cử qua phiếu điện tử báo NLĐ trong đợt tổng kết mới nhất, 12 nam diễn viên sân khấu là những gương mặt tài năng, có nhiều vai diễn hay trong năm 2019.

 

Học người xưa để tìm lại vàng son cho cải lương ngày nay

Sáng 8-11, Hội Sân khấu TP HCM tổ chức tọa đàm "Theo dòng lịch sử sân khấu cải lương tại Sài Gòn – 1955-1975". Các nhà nghiên cứu, nghệ sĩ, nhà báo hiến kế, đóng góp ý kiến cho việc bảo tồn, phát triển cải lương trong thời đại mới.

 

: Thanh Hằng, Thanh Ngân và 3 tượng Mai Vàng

Thanh Hằng, Thanh Ngân cùng Ngân Quỳnh, Thanh Ngọc - những nghệ sĩ thế hệ thứ tư của gia tộc nổi tiếng 4 đời theo nghề hát - đã làm rạng danh thêm cho truyền thống của gia tộc

 

Xem hậu bối diễn, cô đào võ nhớ "Nhụy Kiều tướng quân"

Chương trình văn nghệ do đoàn "Tình ca Bắc Sơn" tổ chức tại Khu Dưỡng lão nghệ sĩ TP HCM tối 3-11 đã làm ấm lòng các nghệ sĩ đang an dưỡng ở đây. Trong đó, NSƯT Diệu Hiền xúc động với trích đoạn "Nhụy Kiều tướng quân" do diễn viên trẻ thể hiện.

 

NSƯT Vũ Linh: "Phương Hồng Thủy là cô đào tình tứ nhất"

Tối 30-10, trong buổi họp mặt nghệ sĩ, Vũ Linh đã bộc bạch suy nghĩ về NSƯT Phương Hồng Thủy và những vấn đề về sân khấu cải lương.

 

Thêm một nữ đạo diễn trẻ dựng vở lịch sử

Đông khán giả đã đến xem và cổ vũ nồng nhiệt vở cải lương "Dậy sóng Bạch Đằng Giang" do nữ đạo diễn trẻ Dương Thị Kim Tiến dàn dựng tại Nhà hát Trần Hữu Trang (TP HCM) tối 25-10.

 

Khán giả không muốn mua vé xem ca nhạc?

Khi khán giả có rất nhiều lựa chọn cho nhu cầu giải trí (hoàn toàn miễn phí) của mình như hiện nay, việc ai đó bỏ tiền mua vé để xem chương trình mà không phải quá đặc sắc đôi khi phải cân nhắc