09:26 PDT Thứ năm, 24/06/2021
trang music

Menu

Tin ngẫu nhiên

CLVNCOM English Edition
HÌNH MCHAU PMAI

Thống kê truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 205

Máy chủ tìm kiếm : 3

Khách viếng thăm : 202


Hôm nayHôm nay : 9955

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 663526

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 36054258

Trang nhất » Tin Tức » Những Vở Diễn Hay

Dạ cổ hoài lang - báu vật của dân tộc

Đăng lúc: Thứ bảy - 07/12/2013 15:40 - Đã xem: 3340
Dạ cổ hoài lang - báu vật của dân tộc

Dạ cổ hoài lang - báu vật của dân tộc



Nhắc đến đờn ca tài tử, Bạc Liêu vẫn luôn tự hào vì đã sản sinh ra người nhạc sĩ tài hoa Cao Văn Lầu với bản Dạ cổ hoài lang.
.

Image
Nhạc sĩ Cao Văn Lầu năm 1960. (Ảnh tư liệu)


Chúng tôi đến khu lưu niệm nhạc sĩ Cao Văn Lầu vào một buổi trưa dịu nắng, đốt nén hương trầm nghi ngút khói như nghe văng vẳng bên tai sáu câu vọng cổ, nào “xự”, nào “xê”, nào “cống”, những ca từ như rót vào tai chúng tôi nỗi niềm tiếc thương da diết. Cuộc đời và sự nghiệp sáng tác của nhạc sĩ Cao Văn Lầu cũng như nhân duyên ra đời bàiDạ cổ hoài lang qua những câu chuyện truyền miệng của người dân nơi đây khiến chúng tôi càng thêm ngưỡng vọng về tình yêu quê hương, đất nước của ông.

Sinh ra ở mảnh đất Long An nhưng do gia cảnh khốn khó, cả gia đình Cao Văn Lầu đã phải rời quê phiêu dạt đến các vùng Xà Phiên (tỉnh Hậu Giang), Họng Chàng Bè, Thạnh Hòa (Bạc Liêu) sinh sống. Thuở thiếu thời, Sáu Lầu (tên thường gọi của nhạc sĩ Cao Văn Lầu) đã bén duyên cùng cây đàn. Ông theo học nhạc thầy Hai Khị, nghệ nhân nhạc lễ nổi tiếng của Nam Bộ thời bấy giờ. Học trò Lầu nhờ sáng dạ và siêng năng nên sớm lĩnh hội được sở học của thầy. Chỉ một thời gian ngắn, Sáu Lầu đã sử dụng thành thạo các loại nhạc cụ như: đàn kìm, cò, trống lễ và sớm trở thành nhạc sĩ chính trong ban nhạc của thầy. Theo mỗi gánh hát, tiếng đàn ngọt dịu và mộc mạc của Sáu Lầu nghe như tiếng lòng ông gởi gắm đã làm say mê bao cô gái miền Tây chân chất.

Nỗi niềm xa cách

Trải qua những mối tình đứt đoạn, năm 21 tuổi, Sáu Lầu cưới vợ là bà Trần Thị Tấn, một cô gái ngoan hiền ở Điền Tư Ô. Vợ chồng sống với nhau 3 năm nhưng chưa có con nối dõi. Bị ràng buộc bởi tư tưởng phong kiến “Tam niên vô tử bất thành thê” nên mẹ buộc ông chia tay với vợ. Không thể phụ rẫy người vợ hiền bao năm chung sống, Sáu Lầu đưa vợ tá túc tại một ngôi chùa và vẫn thường ngày lén lút gặp vợ. Có những đêm quạnh quẽ trong nỗi cô đơn, đau đớn cảnh vợ chồng chia lìa, ông giãi bày tâm sự cùng tiếng đàn. Trong nỗi niềm xa cách nhớ thương vợ, những ca từ đầu tiên của bài Dạ cổ hoài lang vang vọng da diết:

“Từ là từ phu tướng
Bảo kiếm sắc phán lên đàng
Vào ra luống trông tin chàng
Năm canh mơ màng…”

Dạ cổ hoài lang (Đêm nghe tiếng trống nhớ chồng) ra đời vào năm 1919, thời điểm đất nước chiến tranh loạn lạc, đã nói đúng tâm trạng của những người phụ nữ có chồng chinh chiến nơi xa, ngày đêm mòn mỏi chờ đợi. Vì vậy, ngay khi ra đời, bài ca đã đi vào đời sống người dân một cách tự nhiên và có sức cuốn hút mạnh mẽ. Năm 1934, danh ca Lưu Hòa Nghĩa phát triển bài ca lên nhịp 8 đã biến bản Dạ cổ hoài lang trở thành bài vọng cổ. Bài vọng cổ này đã nói hộ nhiều người những nỗi niềm tâm sự buồn thương, cay đắng, chuyện đạo nghĩa, lòng nhân. Sáu câu vọng cổ được ca lên, nhiều người như tìm thấy một phần số phận mình trong đó và cảm thấy được gửi gắm tâm sự, chia sẻ sâu sắc.

Bài ca yêu nước

Image
Trên sân khấu Hợp ca tranh tài, ca sĩ Đức Tuấn từng dựng lại cho đội Long Xuyên bản Dạ cổ hoài lang kết hợp loại hình hợp ca của phương Tây với đờn ca tài tử Nam Bộ. Ảnh: VnExpress.net


Qua hai cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ, bản vọng cổ đã khẳng định được cái thế của một bài ca yêu nước, góp phần không nhỏ vào công cuộc giải phóng dân tộc. Năm 1947, Cao Văn Lầu thực hiện thành công nhiệm vụ giải thoát 6 cán bộ cách mạng ra khỏi nhà tù của thực dân Pháp. Những đồng chí được thoát hiểm năm ấy không hề biết sự đóng góp thầm lặng của tiếng đàn ông Sáu Lầu và sâu xa hơn nữa là lòng yêu nước tiềm ẩn trong lòng mỗi công dân Việt Nam. Cũng chính sự lan tỏa sâu rộng trong đời sống nhân dân, chính quyền Sài Gòn thời bấy giờ muốn lợi dụng bản Dạ cổ hoài lang để tố cộng, chống cộng nhưng bất thành vì bài vọng cổ mang đậm âm hưởng của dân tộc Việt khơi gợi tình yêu quê hương, đất nước của con người Việt.

Bài vọng cổ còn đi vào chiến trường đạn bom khói lửa, giục giã bước chân ra trận. Nhiều chiến sĩ cách mạng đêm nào cũng mở đài nghe ca vọng cổ trong những ngày áp sát giải phóng Sài Gòn để thêm yêu dải đất đồng bằng miền Nam, thêm động lực vào trận chiến. Hay những cô gái miền Tây mỗi ngày chèo xuồng trên dòng sông Hậu, cất tiếng ca vọng cổ để lấy niềm tin lính ngụy, tránh sự kiểm soát gắt gao của chúng. Nhưng đối phương không biết mỗi chiếc xuồng chở đầy trái cây cất giấu nhiều vũ khí, tài liệu của cách mạng. Từ tâm sự của một người đàn ông, thương vợ mà viết nên tâm sự của vợ nhưng chẳng mấy chốc lại vươn vai lớn mạnh, Dạ cổ hoài lang là bài ca làm nên lịch sử dân tộc.

Khi nghệ thuật sân khấu cải lương ra đời, Dạ cổ hoài lang đã gánh cả tiền đồ sân khấu cải lương với nét nhạc du dương, quyến rũ trong suốt quá trình hình thành và phát triển của loại hình ca kịch dân tộc này. Từ bản nhịp đôi, theo dòng cảm hứng của nhạc sĩ, bài vọng cổ đã mở dần ra nhịp 32, 64 thậm chí lên tới 128 với nhiều lối ca. Theo năm tháng, những giai điệu này cứ đi chơi vơi theo kiểu truyền miệng từ người này đến người khác với nhiều dị bản về lời ca và nét nhạc, mỗi người, mỗi vùng lại hát một kiểu tùy theo cảm hứng. Tuy nhiên, tình yêu trong bản Dạ cổ hoài lang của ông Sáu Lầu mới thật da diết, là hơi thở, nhịp đập của con người Nam Bộ, sống mộc mạc, thủy chung. Chính tình yêu đó đã giúp bản nhạc bền bỉ theo thời gian.

Gần một thế kỷ trôi qua, Dạ cổ hoài lang đã trở thành báu vật của người dân Bạc Liêu nói riêng và của cả dân tộc nói chung. Đến Bạc Liêu mà chưa nghe đờn ca tài tử thì coi như chưa đến nơi đây. Giai điệu “Từ là từ phu tướng...” của cố nhạc sĩ Cao Văn Lầu đã hiển nhiên trở thành một biểu trưng cho văn hóa dân tộc. Giai điệu ấy đi dài suốt cả thế kỷ như là cội nguồn của tiếng Việt, tâm hồn con người Việt, như là tâm trạng chung của cả một thời kỳ, của nhiều thế hệ tiếp nối.
HOÀNG HÂN
Tác giả bài viết: meoxu
Nguồn tin: Báo Đà Nẵng
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

Mã an toàn:   Mã chống spamThay mới     

 
du lich

CHUYỂN ĐẾN WEBSITE...

DUY TRÌ TRANG WEB & GIÚP NSKK

Đăng nhập thành viên

NSMAU

Thăm dò ý kiến

Bạn ưa thích giọng ca nam nghệ sĩ nào của thế hệ vàng nhất?

Út Trà Ôn

Hữu Phước

Thành Được

Thanh Hải

Minh Cảnh

Phương Quang

Thanh Sang

Minh Phụng

Minh Vương

Hùng Cường

Tấn Tài

Dũng Thanh Lâm

animation

Facebook

NS ANIMATION NHO

SÂN KHẤU CẢI LƯƠNG NGÀY NAY

Không thể phủ nhận nghệ thuật cải lương đã thừa hưởng di sản được hun đúc bằng chính quá trình lao động nghệ thuật đáng nể của thế hệ nghệ sĩ đi trước.

 

Khởi động cuộc thi Chuông vàng Vọng cổ 2021

Đài Truyền hình TPHCM tổ chức cuộc thi Chuông vàng Vọng cổ lần thứ 16 - năm 2021 với vòng sơ tuyển online diễn ra trong tháng 6-2021.

 

Hoài Thanh Sao Nối Ngôi: Thi giải nào cũng đều đoạt HCV cải lương toàn quốc

Nghệ sĩ Hoài Thanh bằng tài năng ca diễn cùng những tiết mục đầu tư đầy tâm huyết, mãn nhãn đang dần chinh phục khán giả tại Sao Nối Ngôi. Hành trình của Hoài Thanh còn có sự đồng hành, giúp sức của hai người thầy, chính là hai nghệ sĩ NSƯT Lê Nguyên Đạt, nghệ sĩ Trường Sơn.

 

Nhận lỗi do chủ quan, NSƯT Hoài Linh giải trình về việc giải ngân số tiền từ thiện hơn 13 tỉ đồng

Trưa 5-6, danh hài Hoài Linh đã thực hiện clip đưa lên kênh Youtube sau những phê phán của cộng đồng mạng về việc chậm trễ trao hỗ trợ đồng bào miền Trung.

 

NSƯT Hữu Châu hạnh phúc hội ngộ Phương Bình sau 30 năm

NSƯT Hữu Châu cảm thấy vui và hạnh phúc vì hội ngộ nghệ sĩ Phương Bình trên màn ảnh nhỏ sau 30 năm, trong phim ngắn “Món nợ thanh xuân” thuộc chương trình “Xin chào hạnh phúc”.

 

Sau tai nạn chó cắn, NSƯT Lê Thiện lại ngã nứt xương sống

Theo tin từ đạo diễn Phan Quốc Kiệt – Giám đốc Nhà hát Trần Hữu Trang, NSƯT Lê Thiện bị té ngã nứt xương sống, phải nằm điều trị lâu dài.

 

NSND Thanh Ngân tái ngộ NSƯT Trọng Phúc

Sau vở "Tướng cướp Bạch Hải Đường" tái diễn thu hút đông khán giả, nghệ sĩ Thanh Ngân và Trọng Phúc sẽ tái ngộ công chúng tại Nhà hát Thành phố tối 26-4 trong chương trình "Hội tụ tinh hoa nghệ thuật Việt".

 

NSƯT Vũ Linh trở lại sân khấu sau cơn bạo bệnh

Thông tin NSƯT Vũ Linh trở lại sàn diễn sau thời gian điều trị bệnh đã khiến khán giả hâm mộ phấn khởi.

 

Vợ chồng nghệ sĩ Chí Linh - Vân Hà: Phải chắp cánh cho tài năng bay cao

Đang lèo lái đoàn xã hội hóa cải lương đạt doanh thu cao, hai nghệ sĩ Chí Linh và Vân Hà luôn cho rằng lợi nhuận lớn nhất chính là sự trưởng thành của đào kép trẻ

 

Võ Minh Lâm mong tái diễn "Nàng Xê Đa"

Khép lại đợt tái diễn cuối tuần qua, nghệ sĩ Võ Minh Lâm xúc động trước tình cảm của công chúng dành cho vở "Nàng Xê Đa". Anh mong muốn vở diễn này sẽ tiếp tục được diễn lại.

 

Con trai cố nghệ sĩ Chinh Nhân viết lời yêu thương trong dịp sinh nhật cha

Ngày 1-4 là ngày sinh cố nghệ sĩ Chinh Nhân. Trên trang cá nhân, diễn viên múa Jacky, con trai của nghệ sĩ Chinh Nhân, đã viết những dòng tâm sự khiến cư dân mạng xúc động

 

NSƯT Hùng Minh: Một đời sân khấu

NSƯT Hùng Minh chia sẻ: “Tính đến nay cũng đã 65 năm đi hát. Tôi vẫn nhớ mãi một thời tuổi trẻ bôn ba, vất vả vì miếng cơm, manh áo. Ngẫm nghĩ thấy cuộc đời mình cũng có nhiều may mắn, được ông Tổ nghề thương, nên từ một cậu bé nghèo chẳng biết hát xướng là gì, trong dòng đời xuôi ngược nhận được những cơ may để từng bước thành danh với nghiệp ca diễn”.

 

Nàng Xê Đa" Thanh Vy hội ngộ các "chiến binh" năm xưa

Tối 28-3, Nhà hát Trần Hữu Trang đã tổ chức buổi giao lưu "Ký ức với Đoàn Cải lương Nam Bộ". NSND Thanh Vy xúc động nghẹn ngào gặp lại các nghệ sĩ từng gắn bó với chiếc nôi nghệ thuật cải lương trên đất Bắc.

 

Chương trình sân khấu: Thương hoài hai tiếng cải lương

Công ty TNHH Giải trí Gia Bảo tổ chức họp báo thông tin về dự án cải lương mới Tài danh đất Việt 5, tôn vinh những nghệ sĩ (NS) có nhiều đóng góp cho sân khấu cải lương.

 

Ca sĩ Như Quỳnh nói gì về việc nghiện thuốc dẫn đến quên lời, mất giọng?

Trong buổi họp báo giới thiệu liveshow "Chuyện ba người" tổ chức vào đêm 16-3 tại phòng trà Đồng Dao, ca sĩ Như Quỳnh thừa nhận đang chịu những tác dụng phụ của chứng nghiện thuốc.

 

Cải lương nỗ lực vượt khó

P Nhiều nghệ sĩ cải lương tài năng đoạt HCV Giải thưởng Trần Hữu Trang trong những năm qua nhưng lại thiếu sàn diễn cho họ phát triển sau khi được vinh danh