11:56 PST Thứ tư, 24/02/2021
trang music

Menu

CLVNCOM English Edition
HÌNH MCHAU PMAI

Thống kê truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 79

Máy chủ tìm kiếm : 1

Khách viếng thăm : 78


Hôm nayHôm nay : 14098

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 585547

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 32180603

Trang nhất » Tin Tức » Tâm Tình Khán Giả

Hai tuyển tập ca cổ ấn tượng đầu năm

Hai tuyển tập ca cổ ấn tượng đầu năm

Giới mộ điệu sân khấu cải lương vừa có được món quà đầu năm là tuyển tập cổ nhạc "Trăng nước Cần Thơ" của tác giả Nhâm Hùng - Bình Trọng (NXB Ðại học Cần Thơ) và "101 bài vọng cổ, tài tử đoạt giải và phát sóng" của tác giả Nguyễn Trung Nguyên (NXB Hội Nhà văn).

Xem tiếp...

Một thế kỷ cải lương

Đăng lúc: Thứ sáu - 15/06/2018 05:28 - Đã xem: 1763
CL

CL

Năm 2018, giới mộ điệu và những người hoạt động trong lĩnh vực nghệ thuật cải lương kỷ niệm 100 năm ngày cải lương ra đời. Một thế kỷ trôi qua, loại hình nghệ thuật sân khấu này vẫn đang phát triển và là món ăn tinh thần của người Việt Nam nói chung, Nam bộ nói riêng. Nhìn lại chặng đường đã qua càng trân quý công lao của bao thế hệ nghệ sĩ và khán giả đã gìn vàng giữ ngọc.

.

 

 

Một thế kỷ trôi qua, cải lương vẫn luôn là món ăn tinh thần của người Nam bộ. Trong ảnh: Trích đoạn “Tiếng trống Mê Linh” được biểu diễn tại Cần Thơ. 

Cải lương thuở ban đầu

Nhiều tài liệu biên khảo về cải lương ghi nhận, rạp hát cải lương đầu tiên là rạp Thầy Năm Tú ở Tiền Giang. Rạp được xây vào năm 1905, do ông Châu Văn Tú (thường gọi thầy Năm Tú) đầu tư, dùng để chiếu bóng nên được đặt tên là Cinéma Palace.

Năm 1918, ông Năm Tú mua lại gánh xiếc và ca ra bộ của gánh Thầy Thận (tức André Thận) ở Sa Đéc rồi bỏ tiền mời thầy tuồng, đào kép về lập nên gánh Thầy Năm Tú. Ngày 15-3-1918, gánh Thầy Năm Tú khai trương, diễn tuồng "Kim Vân Kiều" của soạn giả Trương Duy Toản. Tác giả Lê Ái Siêm trong quyển "Tiền Giang với nghệ thuật sân khấu cải lương" xuất bản năm 2013  đã thuật lại: "Đêm 15-3-1918 là đêm lễ hội tưng bừng của Mỹ Tho… Ghe thuyền của dân lục tỉnh đặc kín sông Bảo Định. Thiên hạ đen nghẹt, xô đẩy giành nhau mua vé…" (trang 58).

Theo tác giả Nguyễn Tuấn Khanh trong cuốn "Bước đường của cải lương", ngày 29-8-1921, Trương Văn Thông là chủ gánh hát Tân Thinh mời ký giả Nguyễn Văn Chất của tờ Nông Cổ Mín Đàm tới xem tuồng. Sau màn chiếu bóng thì hai soạn giả của gánh là Lâm Hoài Nghĩa và Nguyễn Quốc Biểu lên sân khấu giải thích về ý nghĩa của hai chữ cải lương.

Ngay ngày khai trương này, gánh hát Tân Thinh đã cho treo hai câu đối của soạn giả Lâm Hoài Nghĩa hai bên bảng hiệu:

"CẢI cách hát ca theo tiến bộ
LƯƠNG truyền tuồng tích sánh văn minh"

Tác giả Nguyễn Tuấn Khanh nhận định, hai chữ cải lương dùng cho bộ môn kịch nghệ đã được dùng từ trước đó, nhưng năm 1921 đã được gánh Tân Thinh cổ động và phổ biến rộng rãi hơn nên được nhiều người biết đến truyền tai nhau.

Nếu như trước khi tên gọi cải lương ra đời, nhiều gánh hát thành lập nhưng đa phần hoạt động kiểu tạm bợ, di động thì gánh Tân Thinh có rạp hát cố định, hình thức nghệ thuật sân khấu cải lương hoàn chỉnh.

Những gánh hát cải lương tiên khởi

Sau gánh hát Tân Thinh, ở Chợ Lớn - Sài Gòn có gánh Văn Hí Ban khai trương vào ngày 9-9-1921. Gánh có quy mô không lớn, đào kép không nhiều nên đôi khi một người phải đóng hai, ba vai. Đào gồm các cô: Liễu Hoa, Thiên Hương, Bích Hà; kép có Vương Ngọc Tùy…

Tại Thốt Nốt (Long Xuyên, nay thuộc Cần Thơ), ông Vương Có là người gốc Triều Châu lập gánh Tập Ích Ban vào năm 1921, gồm các nghệ sĩ nổi tiếng như Bảy Nhiêu, Ba Ngưu, cô Năm Thốt Nốt… Thầy tuồng là ông Mộc Quán - Nguyễn Trọng Quyền. Ban ngày các nghệ sĩ tập tuồng ở sân rộng phía sau tiệm tạp hóa Vĩnh An Đường của ông Vương Có, ban đêm diễn ở sân đình Thạnh Hòa - Trung Nhứt.

Dù chỉ tồn tại khoảng 2 năm vào cuối thập niên 1920 nhưng gánh hát Đồng Nữ Ban của bà Ba Viện được giới làm nghề và người mộ điệu nhắc đến vì tính chất đặc biệt là chỉ có nghệ sĩ nữ. Bà Ba Viện là cô ruột của cố Giáo sư Trần Văn Khê. Theo lời kể của Giáo sư lúc sinh thời, những thiếu nữ được chọn vào Đồng Nữ Ban sẽ phải học rất nhiều thứ: học chữ, học ca, học diễn, học võ, học cả chuyện bếp núc, nữ công, may vá, thêu thùa… Những lần lưu diễn, tất cả nghệ sĩ cùng sống chung trong một chiếc ghe chứa được khoảng 50 - 60 người. Gánh hát của bà Ba Viện lưu diễn khắp nơi, từ Mỹ Tho đến Thủ Đức, Bến Tre, Thủ Dầu Một, Rạch Giá…

Cùng với thành công của gánh Đồng Nữ Ban, ông Hai Cu - một thợ kim hoàn ở Sài Gòn lập gánh Nam Đồng Ban nhưng không thành công lắm. Sau khi Nam Đồng Ban rã gánh, ông lập Tái Đồng Ban. Tại Mỹ Tho, cô Tư Sự lập gánh Đồng Bào Nam; Long Xuyên có gánh Sĩ Đồng Ban; Sóc Trăng có Tân Phước Nam… Cải lương ngày càng được người dân ưa chuộng, các gánh cải lương ra đời ngày càng nhiều. Cải lương lan rộng khắp lục tỉnh Nam kỳ, trở thành bộ môn nghệ thuật truyền thống không thể thiếu trong đời sống tinh thần người Nam bộ.

Bài, ảnh: Đăng Huỳnh


Nguồn tin: tcgd theo BCT
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

Mã an toàn:   Mã chống spamThay mới     

 
du lich

CHUYỂN ĐẾN WEBSITE...

DUY TRÌ TRANG WEB & GIÚP NSKK

Đăng nhập thành viên

NSMAU

Thăm dò ý kiến

Nữ nghệ sĩ thế hệ vàng được yêu thích nhất

Thanh Hương

Út Bạch Lan

Diệu Hiền

Ngọc Hương

Thanh Nga

Bạch Tuyết

Lệ Thủy

Mỹ Châu

Thanh Kim Huệ

Bích Hạnh

Xuân Lan

Bích Sơn

Ngọc Giàu

Mộng Tuyền

Thanh Thanh Hoa

animation

Facebook

NS ANIMATION NHO

Hai tuyển tập ca cổ ấn tượng đầu năm

Giới mộ điệu sân khấu cải lương vừa có được món quà đầu năm là tuyển tập cổ nhạc "Trăng nước Cần Thơ" của tác giả Nhâm Hùng - Bình Trọng (NXB Ðại học Cần Thơ) và "101 bài vọng cổ, tài tử đoạt giải và phát sóng" của tác giả Nguyễn Trung Nguyên (NXB Hội Nhà văn).

 

Sang Mỹ thăm con gái, nghệ sĩ Hồng Nga bị cảnh sát giam ô tô vì chạy ngược chiều

Theo lời kể của nghệ sĩ Hồng Nga, bà bị cảnh sát giam ô tô khi đi lạc trên xa lộ tại tiểu bang California – Mỹ, tối 29 Tết.

 

Cải lương tìm lối đi riêng trong mùa Tết

Không chỉ nhằm thu hút đông đảo khán giả mà cơ hội để sàn diễn cải lương sáng đèn đang là thử thách lớn cho nhiều người làm nghề

 

Danh ca Lệ Thu qua đời, hưởng thọ 78 tuổi

Nữ danh ca Lệ Thu vừa qua đời vào lúc 7 giờ tối Thứ Sáu, 15 Tháng Giêng, sau một thời gian bị nhiễm COVID-19, ái nữ của bà xác nhận với nhật báo Người Việt. Vì lý do riêng tư, ái nữ của danh ca không muốn nêu tên.

 

Nguyễn Thị Hàn Ni đoạt giải nhất cuộc thi Bông lúa vàng 2020

Nguyễn Thị Hàn Ni nhận được cúp "Bông lúa vàng" mạ vàng SJC và tiền mặt 100 triệu đồng. Ngày 9-1, tại nhà hát VOH của Đài Tiếng nói nhân dân TP HCM, Nguyễn Thị Hàn Ni (Bình Dương) đã giành giải nhất cuộc thi Bông lúa vàng 2020 với số điểm 19,998.

 

Cánh hoa thơm trong vườn nghệ thuật

NSND Thoại Miêu ngồi đó, nơi hàng ghế của người cầm cân nảy mực, chăm chú xem những nghệ sĩ thuộc thế hệ đàn em, đàn cháu của mình say sưa so tài ca diễn trong cuộc thi Tài năng diễn viên trẻ sân khấu cải lương toàn quốc.

 

Vĩnh biệt nhạc sư Vĩnh Bảo - bậc đại thụ của Đờn ca tài tử Nam Bộ!

Nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo - bậc đại thụ sau cùng của nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ đã vĩnh biệt chúng ta vào tối 7-1-2021, tại nhà riêng ở TP Cao Lãnh, tỉnh Đồng Tháp. Trong hành trình cuộc đời 104 năm, nhạc sư có gần một thế kỷ gắn bó với tiếng đờn quê hương, cống hiến to lớn và vô giá cho Đờn ca tài tử, góp phần để Đờn ca tài tử được UNESCO vinh danh là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.

 

Giáng Sinh Mùa “Covid” Bang Bang, You Shot Me Down !

CLVNCOM - Hằng năm, không phải đợi đến cuối mùa thu mà chỉ mới đầu thu, mây tháng chín đã bàng bạc êm trôi và lá ngoài đường đã bắt đầu rụng nhiều. Đầu tháng mười hai, trời đất đã dần vào cuối thu, ngày ngắn hơn đêm và trên những cành cao chỉ còn sót lại một vài chiếc lá cuối mùa tàn úa. Có lẽ còn vương vấn cành xanh nên chúng chưa muốn về với nguồn, với cội. Giữa khi cảnh vật u ám, buồn tẻ như vậy thì mùa lễ giáng sinh cũng ngấp nghé đâu đó ở ngoài đầu ngõ hay trước thềm nhà. Ở các nước Tây Âu và rất nhiều xứ sở trên quả đất này, lễ giáng sinh mang ý nghĩa hết sức trọng đại và cũng là mùa sum họp gia đình sau một năm miệt mài, bận rộn.

 

Nghệ sĩ Hề Sa qua đời, thọ 80 tuổi

Gia đình nghệ sĩ Hề Sa cho biết ông đã trút hơi thở cuối cùng lúc 0 giờ 30 phút ngày 25-12 tại nhà riêng, hưởng thọ 80 tuổi.

 

Thông tin lễ cầu siêu cho nhạc sĩ Lam Phương

Lễ cầu siêu cho nhạc sĩ Lam Phương (20.3.1937 – 22.12.2020), thế danh Lâm Đình Phùng, pháp danh: Ngộ Trí Nhân), diễn ra lúc 9 giờ ngày 27-12, tại chùa Giác Ngộ.

 

NSƯT Hoài Linh suy sụp khi nghệ sĩ Chí Tài đột ngột qua đời

Nghệ sĩ Chí Thiện - anh trai nghệ sĩ Chí Tài, đang ở Mỹ - cho biết gia đình đặt trọn niềm tin vào Việt Hương và Hoài Linh, để cả hai cùng lo thủ tục đưa thi hài em trai ông về Mỹ sớm nhất có thể.

 

Nghệ sĩ Hoài Linh, Việt Hương, Trường Giang lo chuyện hậu sự cho danh hài Chí Tài

Nghệ sĩ Việt Hương cho biết gia đình danh hài Chí Tài có nguyện vọng đưa ông về Mỹ chôn cất. Chiều 9-12, chị đã cùng danh hài Hoài Linh, Trường Giang vào bệnh viện quay hình trực tuyến để vợ nghệ sĩ Chí Tài từ Mỹ có thể nhìn thấy mặt chồng

 

Lê Thanh Thảo – vàng mười Tài năng DV SKCL Trần Hữu Trang 20

Cô đào nhỏ xinh với gương mặt sáng trong Lê Thanh Thảo vừa mới toanh đoạt huy chương vàng Tài năng diễn viên sân khấu cải lương Trần Hữu Trang năm 2020

 

Tìm lối ra cho sàn diễn cải lương

Theo đạo diễn Phan Quốc Kiệt, Giám đốc Nhà hát Trần Hữu Trang, sau cuộc thi "Tài năng diễn viên sân khấu cải lương Trần Hữu Trang năm 2020", đã có nhiều hình thức biểu diễn làm phong phú thêm hoạt động phổ biến, quảng bá nhằm phục vụ công chúng yêu nghệ thuật

 

Nghệ sĩ Ánh Hoa - Tài năng, nhân cách sống đáng quý

Sáng nay, 3-11, linh cữu của nghệ sĩ Ánh Hoa được hỏa táng tại Nghĩa trang Bình Hưng Hòa, TP HCM trong niềm thương tiếc của đông đảo khán giả sân khấu, điện ảnh và nghệ sĩ đồng nghiệp. Bà ra đi đột ngột do căn bệnh nhồi máu cơ tim tại nhà riêng 2 ngày trước đó, thọ 79 tuổi.

 

Sàn diễn cải lương: Thi dồn dập, tài năng "chín ép"

Không tạo được chuẩn mực trong các cuộc thi, diễn viên tranh tài ở sàn diễn cải lương chỉ đạt chất lượng "chín ép"