14:15 PDT Thứ năm, 17/10/2019
trang music

Menu

CLVNCOM English Edition
HÌNH MCHAU PMAI

Thống kê truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 40


Hôm nayHôm nay : 8800

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 348578

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 19989561

Trang nhất » Tin Tức » Tâm Tình Khán Giả

Rạp Hưng Đạo cũ giờ là Trần Hữu Trang

Đăng lúc: Thứ hai - 18/05/2015 21:47 - Đã xem: 3080
Rạp Hưng Đạo xưa

Rạp Hưng Đạo xưa

Rạp Hưng Đạo mới Gợi nhớ Cải Lương xưa Trung Tâm Nghệ Thuật Cải Lương Trần Hữu Trang, tức rạp hát Hưng Đạo cũ xây cất lại và đổi tên, được khánh thành hôm 18 tháng 4 năm 2015, để kỷ niệm 40 năm chiến thắng của miền Bắc ngày 30 tháng 4 năm 1975 với vở tuồng Chiến Binh của tác giả Chu Lai, chuyển thể cải lương Hoàng Song Việt, đạo diễn Trần Ngọc Giàu.

Đạo diễn Trần Ngọc Giàu, Giám đốc Nhà hát Trần Hữu Trang kiêm Giám đốc Trung Tâm Nghệ thuật Cải Lương Trần Hữu Trang, đã than dài khi chuẩn bị khai trương rạp hát mới nầy: “Chúng tôi phải đối đầu với muôn ngàn khó khăn khi nhận nhiệm vụ quản lý rạp hát mới này. Rạp mới chỉ có 600 ghế dành cho khán giả ở tầng dưới và tầng trên lầu, ít hơn rạp Hưng Đạo cũ những 600 ghế. Để đủ chi phí khi dàn dựng một vở tuồng mới, chúng tôi phải tăng giá vé cao thì mới cân bằng được thu, chi. Khán giả bình dân khó có tiền mua vé xem hát.
Ngoài ra còn những khó khăn kỹ thuật không lường trước được. Để điều khiển hệ thống âm thanh, ánh sáng và các phương tiện kỹ thuật hiện đại trang bị cho sân khấu mới, chúng tôi không có chuyên viên biết sử dụng các máy móc hiện đại đó. Chúng tôi phải cho người đi học và chờ một thời gian vài năm sau mới sử dụng được.”

Rạp Hưng Đạo cũ phá đi, xây lại rạp mới hiện đại hơn, ít nhất phải mất hơn bốn năm mới hoàn thành, vậy mà ông Giám đốc Nhà hát Trần Hữu Trang – trước đây đã là Giám đốc rạp Hưng Đạo, nghĩa là khi rạp mới hoàn thành thì cũng chính ông là Giám đốc cái rạp hát mới đó – sao lại không biết rạp mới đó có trang bị hệ thống âm thanh và ánh sáng theo kỹ thuật số để cử chuyên viên đi học sử dụng những trang bị kỹ thuật hiện đại đó?

Nhớ lại trước ngày 30 tháng 4 năm 1975, Rạp Hưng Đạo là rạp hát thường trực của đoàn Thanh Minh – Thanh Nga (1962 -1968), nhưng mỗi khi đoàn đi lưu diễn thì bà bầu Thơ lại cho các đoàn hát đại ban khác mướn để khỏi phải bỏ trống rạp. Và các đoàn đã từng hát ở Rạp Hưng Đạo gồm có: Hoa Sen (của bầu Bảy Cao), Thống Nhứt (của Út Trà Ôn – Hoàng Giang), Kim Chưởng (bầu Kim Chưởng), Út Bạch Lan – Thành Được, Hương Mùa Thu (bầu Thu An), Dạ Lý Hương (bầu Xuân), Thủ Đô (bầu Ba Bản), Thủ Đô – Tấn Tài, Hương Hoa (Bầu Sinh), Việt Kịch Năm Châu, Phước Chung, Thúy Nga – Phước Trọng, Hoài Dung – Hoài Mỹ (bầu Nguyễn Huỳnh), Sao Ngàn Phương (bầu Hoài Nhân), Trăng Mùa Thu…

Từ năm 1962, các đoàn hát đã hát hàng mấy trăm tuồng cải lương trên sân khấu Rạp Hưng Đạo và đã thực hiện nhiều kỹ thuật sân khấu tinh kỳ với các phương tiện kỹ thuật thông dụng của thời đó.

Trước hết phải kể đến đoàn Hoa Sen của bầu Bảy Cao. Ông đã đưa phim ảnh phối hợp với sân khấu quay để mở rộng không gian sân khấu, khiến cho người xem có cảm giác vở tuồng được diễn ra trong một không gian rộng lớn, liên tục chuyển cảnh, làm như chính họ đang tham gia trực tiếp vào chuyện tuồng.
Tuồng Nợ Núi Sông, tuồng chiến tranh Pháp – Đức, đoàn Hoa Sen đã cho chiếu lên phông trắng hàng mấy trăm phi cơ đồng minh thả lính nhảy dù xuống vùng Normandie nước Pháp; ngoài ra, chuyên viên kỹ thuật của đoàn còn làm những chiếc phi cơ nho nhỏ cho bay sát phông, ngang qua sân khấu và thả những chiếc dù tí hon có hình những lính đồng minh, như cảnh thật được nhìn thấy từ xa, khiến cho khán giả cảm thấy như đang chứng kiến chuyện chiến tranh đang xảy ra trước mắt mình.

Về âm thanh, chuyên viên kỹ thuật bố trí rất nhiều loa phóng thanh ở mặt tiền sân khấu và dài theo khán phòng, ở cả tầng lầu trên, họ câu dây loa cách nào mà có thể làm cho khán giả có cảm giác như nghe phi cơ từ xa bay lại rồi vút ngang qua đầu họ, tiếng phi cơ quầng trên trời và chúi nhanh xuống như chúi xuống bỏ bom, bắn phá. Phối hợp giữa cảnh trí, âm thanh và diễn xuất, đoàn Hoa Sen đã tái dựng trận đánh có phi cơ bắn phá, bỏ bom, nhảy dù như cảnh thật ở ngoài đời.

Về sân khấu quay, đoàn Hoa Sen đóng một sân khấu tròn bằng cây, đường kính 8 thước, để trên một mâm sắt tròn, có cốt sắt ở giữa tròng vô cái sân khấu tròn bằng cây. Ngoài rìa sân khấu tròn bằng cây đó có gắn nhiều tay nắm bằng sắt để cho các nhơn viên dàn cảnh nắm vào mà đẩy cho sân khấu cây di động.
Sân khấu quay ở các nước tiên tiến được điều khiển bằng máy. Sân khấu quay của đoàn Hoa Sen được điều khiển bằng sức của 6 nhơn viên dàn cảnh, họ nắm vào tay nắm ngoài rìa sân khấu quay để đồng loạt đẩy cho sân khấu quay.

Với lối thủ công này, đoàn Hoa Sen đã góp phần canh tân cách trang trí và âm thanh của sân khấu cải lương. Nếu được trang bị với những dàn âm thanh kỹ thuật số, những bệ nâng bằng máy móc như đã trang bị cho Trung Tâm Nghệ Thuật Cải Lương Trần Hữu Trang (rạp Hưng Đạo mới xây) thì đoàn Hoa Sen còn có nhiều cống hiến hay hơn nữa cho nghệ thuật cải lương.

Đoàn Việt Kịch Năm Châu hát tuồng Tây Thi-Gái nước Việt. Lúc mở màn, Tây Thi (Kim Lan) đứng sau phông trắng, đèn màu rọi ngược in bóng nàng Tây Thi múa, nhiều đám mây bay ngang qua, làm cho khán giả liên tưởng Tây Thi đang múa trên Cô Tô Tài cao ngang tầm mây bay.

Hết cảnh Tây Thi múa, màn hé lên, khán giả thấy những gót hài son của vũ nữ, từ trên trần cao, sát nóc rạp, các vũ nữ từng bước theo nhịp đàn, lời ca bước dần xuống sàn sân khấu. Chiều cao mà các vũ nữ đứng múa cao hơn sân khấu trên bốn thước, tạo cảm giác Cô Tô Đài của Ngô Phù Sai cao đến tận mây xanh. Đây là một cách diễn đạt, mở rộng không gian sân khấu theo chiều cao, sáng kiến của đạo diễn Nguyễn Thành Châu, tức nghệ sĩ Năm Châu.

Đoàn Hương Mùa Thu của Thu An thì đóng thêm mặt tiền sân khấu ló ra hai thước, làm cho bề ngang mặt tiền sân khấu rộng thành 14 thước, áp dụng kỹ thuật sân khấu đại vĩ tuyến như phim ảnh chiếu panorama…

Ngày xưa, đoàn hát do tư nhơn làm chủ, lời ăn lỗ chịu, nên người chủ và các chuyên viên cộng tác đều phải moi óc, góp sáng kiến canh tân kỹ thuật, dựng tuồng ngày càng hay hơn để thu hút khán giả.
Sau năm 1975, bầu gánh hát, chủ rạp hát là cán bộ của Đảng, tuồng hát sáng tác theo định hướng chính trị, khán giả không thích xem. Nếu hát lỗ lãi thì đã có Đảng bù lỗ bằng tiền thuế của dân, tiền bán biển, bán đảo, tiền bán hay cho mướn rừng ở biên giới. Do vậy, chủ đoàn hát, chủ rạp hát đâu cần có sáng kiến, suy nghĩ tìm tòi chi cho mệt, cứ tà tà sống khỏe thôi.

Về trang trí sân khấu, các cán bộ văn nghệ học theo sân khấu của Trung Cộng, dùng danh từ lòe người như kiểu “Trang trí Nhứt Điểm Xuyên Tâm” …nghe như chuyện kiếm hiệp Nhứt Dương Chỉ của Kim Dung!

Sau ngày 30 tháng 4 năm 1975, Họa sĩ Nhân dân Lương Đống từ Bắc vô trang trí cho tuồng Tiếng Trống Mê Linh dựng trên sân khấu đoàn hát tập thể Thanh Nga, ông bác bỏ các maquette trang trí do họa sĩ Loka và Phan Phan phác thảo cho tuồng, và nói: “Trang trí sân khấu bây giờ phải “tân kỳ”, phải “cách mệnh” như Trung Hoa chớ không theo cách “dàn cảnh tả thực” với những chi tiết rườm rà. Tôi áp dụng lối Trang trí Nhứt Điểm Xuyên Tâm cho toàn bộ vở tuồng ‘Tiếng Trống Mê Linh’.”
Ông Lương Đống giải thích trang trí Nhứt Điểm Xuyên Tâm như sau: Ông cho đóng một cái bục cao một thước, mặt phía trên bục bề ngang một thước hai, bề dài xuyên suốt từ cánh gà bên phải qua đến cánh gà bên trái, bục này để sát phông trắng, diễn viên có thể đi, đứng, đánh võ trên cái bục đó. Giữa sân khấu, phía trước bục gỗ, có một bục khác có những nấc thang để diễn viên bước xuống sàn sân khấu.
Tất cả cảnh trí để diễn đạt bối cảnh diễn xuất đều để dọc theo cái bục dài này, đó là “nhứt điểm xuyên tâm” chạy từ cánh gà trái qua cánh gà bên phải.

Cảnh 1: Lễ giỗ Tổ Hùng Vương: dựng hai panneaux vẽ hình trụ cửa vô đền Hùng, đặt hai trụ đó dựa vào bục cây sát phông, tượng trưng cho cửa vô đền Hùng. Rọi hình ngọn núi vô phông trắng. Diễn viên đứng trên bục, bước qua bục rồi đi trên cái bục cây đó qua phải hay trái là vô đền Hùng.

Cảnh 2: Khi Hoàng Giang (vai Tào Uyên), Hùng Minh (vai Mã Tắc), Văn Ngà (vai Tô Định) đến gây hấn với Trưng Trắc (Thanh Nga) Trưng Nhị (Hà Mỹ Xuân) thì cũng diễn với cảnh trí kể trên, tượng trưng cho việc xảy ra tại trước cửa đền Hùng. Cờ của quân Nam treo trên một cột tượng trưng cho cửa đền Hùng.
Cảnh 3: Thi Sách bị thiêu sống: một panneau nhỏ vẽ đá ở vách thành, dựng che phân nửa cái bục cây, trên vách thành treo một lá cờ tượng trưng cho cờ của Tô Định, Thi Sách (Thanh Sang) đứng sau vách thành, nửa người ló cao lên, tượng trưng bị treo thiêu sống trên thành.

Trưng Trắc (Thanh Nga) đứng trên sàn sân khấu, nhìn vô Thi Sách trong thành để diễn, tượng trưng cho Trưng Trắc đang đứng trước cửa thành của Tô Định, đối đáp với chồng là Thi Sách.
Lúc tế chồng, khi xuất quân và lúc Tô Định thua bỏ chạy đều diễn trên cái bục cây và trên sàn sân khấu.

“Nhứt Điểm Xuyên Tâm” là nói cho có vẻ hoa mỹ chứ xét cho cùng trang trí Nhứt Điểm Xuyên Tâm là lối trang trí “ước lệ” của Hát Bội ngày xưa. Diễn viên đứng trên cái rương để sát phông trắng tượng trưng cho đứng trên mặt thành, hoặc đang leo núi… Đi vòng vòng sân khấu tượng trưng cho việc lên núi xuống đèo. Ngồi uống rượu trên ghế, bên cái bàn nhỏ có thể là đang ngồi yến ẩm trong cung đình, hoặc đang uống rượu bên quán ở vệ đường…
Hát Tiều, hát Quảng cũng trang trí kiểu đó, tuy có màu sắc hoa hòe hơn nhưng cũng là trang trí theo phong cách “ước lệ”, các ông dựa vào “made in China” để dọa người thôi.

np 582

Trang trí cho tuồng Chiến Binh, khai trương Trung Tâm Nghệ Thuật Cải Lương Trần Hữu Trang, diễn tả cánh rừng quân Bắc Việt đi xuyên đường mòn HCM, là chỉ để vài ba cái panneaux nhỏ, vẽ hình thân cây, một ít lá, để đây đó trên sân khấu tượng trưng cho cánh rừng bị phi cơ B52 liệng bom rải thảm. Đó cũng chỉ là trang trí “ước lệ” chớ có hiện đại, “hoành tráng” gì đâu mà các ông chủ nhà hát kêu om lên như báo NLĐ đăng.

Chắc các ông định làm một vở tuồng “hoành tráng” kiểu tuồng Kim Vân Kiều, Chiếc Áo Thiên Nga hay Mai Hắc Đế để tiêu tiền năm mười tỉ bạc kiếm vài trăm triệu bỏ túi, nhưng sân khấu nhỏ quá không thể thực hiện được nên các ông kêu than vậy thôi.

Có rạp hát mới, được cho là hiện đại “hoành tráng”, nhưng nghệ sĩ cải lương trong nước lại than dài. Người ta giết chết cải lương bằng nhiều thủ thuật khác nhau.

Nói cứu cải lương, nói vậy mà không phải vậy, còn tệ hơn như vậy nữa! Than ôi…

Nguyễn Phương, 2015

Khánh thành rạp hát Hưng Đạo mới, Nghệ sĩ cải lương lại thêm buồn!…

Soạn giả Nguyễn Phương

Tôi vừa được tin của bạn HN nghệ sĩ cải lương ở Việt Nam báo cho biết, ngày 18 tháng 4 năm 2015 rạp hát Hưng Đạo được xây cất lại sẽ bàn giao cho Nhà Hát Trần Hữu Trang thu dụng. Tên của rạp hát mới là Trung Tâm Nghệ Thuật Cải Lương Hưng Đạo, xây dựng trên nền rạp Hưng Đạo cũ, số 136 đường Trần Hưng Đạo, phường Phạm Ngũ Lão, Quận 1, TP/HCM (tức đô thành Saigon cũ). Tôi cũng nhận được hình chụp Trung Tâm Nghệ Thuật Cải Lương Hưng Đạo và những chi tiết kỹ thuật liên quan đến rạp hát mới này.

Sáng ngày 08 tháng 4, tại buổi làm việc với Đoàn Đại Biểu Quốc Hội và HĐND TPHCM, NSND Trần Ngọc Giàu, Giám đốc Nhà hát Trần Hữu Trang, nói: “Khi đơn vị của tôi tiếp nhận Trung Tâm Nghệ Thuật Cải Lương Hưng Đạo thì phải đối mặt với muôn ngàn khó khăn, tôi vô cùng thất vọng khi kết cấu hạ tầng của Trung Tâm Nghệ Thuật Cải Lương Hưng Đạo mới xây đã phá vỡ những quy chuẩn đặc thù của sàn diễn cải lương.”

Đây là cách nói dùng nhiều danh từ của cán bộ CS nên tôi nghĩ là cần nói rõ “quy chuẩn đặc thù của Cải lương là gì? Kết cấu hạ tầng của Trung Tâm Nghệ Thuật Cải Lương, tức là cái rạp hát mới đó xây cất ra sao” thì mới hiểu được tại sao ông Trần Ngọc Giàu và các cán bộ văn nghệ, đạo diễn và diễn viên Nhà hát Trần Hữu Trang, những người được hưởng nhà hát mới đó, nhưng họ lại thất vọng! Tại sao???

Ông Trần Ngọc Giàu cho biết: “Mặt tiền và nội thất của Trung Tâm mới, đẹp nhưng không phù hợp. Trung Tâm có quá nhiều đèn nhưng chẳng biết treo và lắp đặt thế nào, vách xây lại không có hốc giấu những hộp đèn theo tiêu chuẩn quốc tế. Loa bày đầy ra trên sàn diễn, trong khi sàn diễn chỉ còn 10 thước bề ngang (so với mặt bằng sàn diễn của rạp Hưng Đạo cũ là 12 thước). Nếu tính thêm 2 thước cho cánh gà thì sàn diễn của Trung Tâm Cải Lương chỉ còn 8 thước bề ngang. Điều khó chịu là không có hố nhạc để cho dàn nhạc cổ ngồi. Phông màn lại treo ngổn ngang, che kín vách tường còn mới tinh.

Sàn sân khấu xưa nay đều đóng bằng gỗ để cho đừng bị tiếng dội khi nghệ sĩ ca hát dù có dùng máy phóng thanh. Nay sàn sân khấu của Trung Tâm Nghệ Thuật Cải Lương Hưng Đạo lại đúc bằng ciment cốt sắt, không thể đóng đinh để có những chỗ gắn dây giữ các panneaux phong cảnh. Sàn sân khấu bằng ciment vừa làm cho âm thanh bị tiếng dội khi nghệ sĩ ca hát, vừa rất nguy hiểm, nếu nghệ sĩ té có thể trầy da chảy máu, bể đầu, gãy chân, lọi tay vì cái sàn ciment đó.

Sàn diễn bằng bê-tông cố định để cho sân khấu thể nghiệm được thiết kế như sàn sân khấu biểu diễn thời trang.

Khán phòng bị thu hẹp, chỉ còn 300 ghế dưới nhà, 300 ghế trên lầu. Lan can của tầng lầu che khuất tầm mắt của khán giả. Để khán giả trên lầu thấy mình, diễn viên phải lùi sâu vào trong sàn diễn. Số lượng ghế giảm, giá vé phải nâng lên cao mới đủ chi phí, như vậy khán giả phải chịu thiệt thòi khi mua vé hát với giá cao. Người giàu không xem hát cải lương, họ có nhiều thú giải trí cao cấp khác. Người nghèo không có tiền mua vé hát với giá cao, như vậy cải lương đã khổ lại càng thêm khổ.”

Đạo diễn Huỳnh Nga nói: “Trước đây có ý kiến nên chọn khu đất khác để xây dựng nhưng nhiều ý kiến nói rạp Hưng Đạo là thánh đường nên cần xây trên nền cũ. Trong khi đó rạp dính liền với khối nhà chúng cư, giải tỏa hết khối nhà chúng cư này thì không có ngân sách đền bù. Vì chỉ xây trên diện tích cũ của rạp hát, nên hậu quả là sự teo tóp lại của khán phòng, sàn diễn và nhiều thứ không hợp lý.”

Ông Nguyễn văn Hồng, Phó Giám đốc Nhà hát Trần Hữu Trang, nói: “Sau khi tiếp nhận Trung Tâm Nghệ Thuật Cải Lương Hưng Đạo, nhà hát Trần Hữu Trang phải bàn giao trụ sở số 515 Trần Hưng Đạo (Quận 1) và rạp hát Thủ Đô (đường Châu Văn Liêm, Quận 5) cho Sở Văn Hóa-Thể Thao TP/HCM.

Trung Tâm Nghệ Thuật Cải Lương Hưng Đạo mới nhận không có kho chứa cảnh trí và đạo cụ sân khấu. Mỗi vở diễn đều có cảnh trí và đạo cụ, vì Trung Tâm mới không có chỗ chứa nên việc duy trì đời sống vở diễn rất khó khăn. Chẳng lẽ mỗi lần diễn xong phải hủy hết cảnh trí, khi diễn lại phải làm mới hoàn toàn? Hiện tại, chúng tôi được hứa cấp cho một nhà kho nằm ở cầu Thị Nghè, quận Bình Thạnh, nhưng tuyến đường này lại cấm xe tải lưu thông. Chưa kể đến việc có nhà mới, nguồn điện sử dụng tăng cao, vì tất cả đều vận hành bằng thang máy.”

Ông Trần Ngọc Giàu tỏ ra lo lắng, nói: “Với hiện rạng này, tôi tin là TP/HCM khó mà đăng cai các cuộc liên hoan sân khấu cải lương toàn quốc. Bởi lẽ, với kết cấu như hiện nay – không khác gì hội trường nhỏ hẹp của một trung tâm văn hóa – nó triệt tiêu toàn bộ những thể nghiệm về thiết kế sân khấu vì sàn diễn quá hẹp.”

NSND Trần Ngọc Giàu, Giám đốc của Nhà hát Trần Hữu Trang, nói thêm: “Chúng tôi dự định dàn dựng vở tuồng Chiến Binh (tác giả Chu Lai, chuyển thể cải lương Hoàng Song Việt, đạo diễn NSND Trần Ngọc Giàu) để làm lễ khánh thành Trung Tâm Nghệ Thuật Cải Lương Hưng Đạo vào ngày 18 tháng 4, nhưng kế hoạch dàn dựng tuồng Chiến Binh đã bị phá sản vì thiết kế mỹ thuật cho vở theo diện tích của sàn diễn này không đáp ứng sự sáng tạo của một tác phẩm sân khấu. Chúng tôi phải tiến hành duyệt phúc khảo tại rạp Thủ Đô, chờ thay đổi toàn bộ cảnh trí mới, theo đúng diện tích của sàn diễn quá hẹp này.”

Trong cuộc họp của Ban Giám Đốc Nhà hát Trần Hữu Trang và Ban Văn Hóa – HĐND TP/HCM, mọi người đều tiếc là Trung Tâm Nghệ Thuật Cải Lương Hưng Đạo được xây cất tốn 132 tỉ đồng nhưng lại quá nhỏ không đáp ứng nhu cầu dàn dựng tuồng cải lương của Nhà hát Trần Hữu Trang.

Một thành viên trong Ban Văn Hóa – Hội Đồng Nhân Dân thành phố còn lo rằng vì ghế trong khán phòng chỉ có 600, sân khấu quá nhỏ, do đó khó có đoàn hát nào dám mướn Trung Tâm để biểu diễn vì với số ghế quá ít đó, số thu sẽ không đủ trả tiền rạp, tiền lương nghệ sĩ và tiền dàn dựng, trang trí, ăn tập của vở diễn.

* * *

Nhớ lại trong các năm từ 2005 đến 2007, ông Quốc Hùng, Giám đốc Nhà hát Trần Hữu Trang, thường phàn nàn với báo chí là rạp Hưng Đạo (của ông chủ cũ Nguyễn Thành Niệm) quá nhỏ, quá cũ không đáp ứng nhu cầu dàn dựng những vở tuồng “hoành tráng”. Cần phá bỏ rạp Hưng Đạo cũ để xây lại một rạp hát lớn hơn, trang bị kỹ thuật hiện đại hơn. Song song với cuộc vận động xây dựng một rạp hát mới, tháng 3 năm 2007 (mùng 6 và mùng 7 Tết Đinh Hợi) Nhà hát Trần Hữu Trang đã mướn sân vận động của Quân khu 7, dựng sân khấu để hát tuồng cải lương “hoành tráng” Kim Vân Kiều, đạo diễn Hoa Hạ, quy tụ hơn 400 diễn viên, hơn 100 nhạc sĩ gồm có dàn cổ nhạc và dàn nhạc giao hưởng.

Nhà hát Trần Hữu Trang đã chi ra hơn 2 tỉ 500 triệu đồng kinh phí cho hai đêm diễn. Số thu lại chỉ được 1 tỉ 9, chưa kể phải xuất tiền ra trả lương nghệ sĩ, lương dàn nhạc cổ và nhạc giao hưởng, lương nhơn viên hậu đài, nhơn viên gát cửa, soát vé, nhơn viên chỉ ghế và tiền mướn sân khấu của Quân khu 7, Nhà hát Trần Hữu Trang lỗ hơn 1000.000.000 đồng cho cái đêm cải lương Kim Vân Kiều “hoành tráng” đó.
Tết năm 2008, ông Quốc Hùng, đạo diễn Hoa Hạ lại dàn dựng và cho biểu diễn vở cải lương “hoành tráng” Chiếc Áo Thiên Nga với kinh phí dàn dựng và biểu diễn hơn 3 tỉ 500.000.000 đồng. Vở hát “hoàng tráng” này cũng chỉ hát được hai suất rồi dẹp tiệm. Y trang, tranh cảnh, đao, kiếm, giày dép, mũ mãng của cả mấy trăm diễn viên nhiều quá không có kho nào chứa cho hết, không biết nó tiêu vào ngõ ngách nào.
Rồi lại chuyện phá rạp Hưng Đạo để xây cái rạp hát khác “hoành tráng” hơn, to hơn, hiện đại hơn.

Nay Trung Tâm Nghệ Thuật Cải Lương Hưng Đạo xây xong thì những người thu nhận cơ ngơi mới bỗng thấy rằng nó nhỏ hơn, không đủ tiện nghi như rạp Hưng Đạo cũ.

Rạp Hưng Đạo cũ có 1100 ghế, trừ 64 ghế dành cho chủ rạp, 36 ghế dành cho bầu gánh, còn lại 1000 ghế để bán cho khán giả, đó là chưa kể 200 ghế súp đặt dọc theo đường đi, sát với các hàng ghế trong khán phòng (dưới tầng trệt). So với Trung Tâm Nghệ Thuật Cải Lương Hưng Đạo mới cất thì rạp Hưng Đạo cũ có số ghế dành cho khán giả nhiều gấp đôi.

Về sân khấu, thì mặt tiền của sân khấu Hưng Đạo cũ mở rộng ra 12 thước. Bên trong sau hai tấm vách bên mặt tiền sân khấu, mỗi bên rộng ba thước, để cho dàn đèn, dàn máy âm thanh, chỗ ngồi của dàn cổ nhạc, đó là chưa kể phòng hóa trang dành cho nghệ sĩ và phòng tiếp khách của bầu gánh hát ở phía trái phòng để cảnh và nơi ngồi của dàn cổ nhạc. Phòng đó 4 thước bề ngang và dài vô trong 12 thước. Trước sân khấu có hố dành cho dàn tân nhạc.

Bề sâu sân khấu để biểu diễn là 8 thước, thêm vào đó 4 thước chiều sâu sau tấm phông trắng, dùng để bàn thờ Tổ, các thùng đựng y trang, đạo cụ chưa dùng đến và làm con đường để cho đào, kép đi qua lại sau phông vải trắng.

Một dàn khung bằng sắt équerre từ mặt sàn sân khấu cao lên bốn thước rưỡi để cho đoàn hát gắn dàn đèn trên nóc sàn diễn và để treo các rỏ rẻ sắt dùng để luồng dây cáp kéo các phông cảnh lên và để treo micro. Tuy không sử dụng máy móc để kéo phông cảnh lên hay hạ xuống, các đoàn hát đều dùng dây cáp và các rỏ rẻ sắt để thực hiện mọi dàn cảnh, xảo thuật trên sân khấu.

Từ tháng 4 năm 1975 đến khi rạp Hưng Đạo bị phá bỏ thì nơi đây đã được công diễn những vở tuồng nổi tiếng trong cả nước như: Tiếng Trống Mê Linh, Bên Cầu Dệt Lụa, Thái Hậu Dương Vân Nga, Một Cuộc Giải Phẫu, Người Ven Đô, Quán Hương Tràm, Tình Yêu và Lời Đáp, Pha Lê và Cát Bụi, Nguyễn Trãi, Nàng Hai Bến Nghé, Câu Thơ Yên Ngựa, Núi Rừng Lên Tiếng, Bùi Thị Xuân, Tô Hiến Thành Xử Án, Mặt Trời Đêm Thế Kỷ,…

Có hàng trăm vở tuồng với hàng trăm diễn viên ba thế hệ đã diễn trên sân khấu Hưng Đạo, chứng tích của một thời vàng son lần thứ hai của ngành nghệ thuật cải lương thành phố sau năm 1975, chưa có trưởng đoàn nào hay nghệ sĩ tài danh nào chê sân khấu Hưng Đạo là cũ kỷ, nhỏ hẹp không phù hợp với việc dàn dựng và hát cải lương.

Chỉ có những cán bộ, đảng viên, có thể vòi tiền của nhà nước, của đảng mới hoang phí trong khi thực hiện những dự án không tưởng, vừa hao tốn công quỹ vừa làm cho nghệ thuật và nghệ sĩ cải lương lâm vào con đường bế tắt.

Thử xem ai có lợi nhuận cao nhứt khi thực hiện hai tuồng cải lương Kim Vân Kiều và Chiếc Áo Thiên Nga? Sau mấy suất hát tiêu tốn hơn năm tỉ đồng, còn lại bao nhiêu mũ mãng, y trang, giày, gươm giáo, cảnh trí, bỏ vào kho nào hay những thứ phế thải đó biến thành tiền rồi chui vào túi của ai?
Việc phá bỏ rạp hát cũ để xây rạp hát mới chỉ là một trò ảo thuật để moi tiền thuế của dân bỏ túi riêng khi xây cất cái rạp không ra cái rạp hát này.

Người ta đánh trống gióng chuông, lớn tiếng hô hào: Xây Dựng Rạp Hát Hưng Đạo Mới, to lớn hơn, hiện đại hơn, hoành tráng hơn cái rạp Hưng Đạo cũ!
Kết quả nghiệm thu thì là ngược lại những lời tuyên truyền. Đến đây tôi lại nhớ kép độc Hoàng Giang khi hát tuồng Hoa Mộc Lan, anh đã nói với Kim Giác: Nè! Bà đừng nghe những gì nó nói. Hãy nhin kỹ những gì nó làm.
Khánh thành rạp hát mới! Buồn và thương cái xác rạp hát cũ!
Nguyễn Phương

sp 1

Tác giả bài viết: Nguyễn Phương
Nguồn tin: tcgd theo TB
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

Mã an toàn:   Mã chống spamThay mới     

 
du lich

CHUYỂN ĐẾN WEBSITE...

DUY TRÌ TRANG WEB & GIÚP NSKK

Đăng nhập thành viên

NSMAU

Thăm dò ý kiến

Bạn ưa thích giọng ca nam nghệ sĩ nào của thế hệ vàng nhất?

Út Trà Ôn

Hữu Phước

Thành Được

Thanh Hải

Minh Cảnh

Phương Quang

Thanh Sang

Minh Phụng

Minh Vương

Hùng Cường

Tấn Tài

Dũng Thanh Lâm

animation

Facebook

NS ANIMATION NHO

Như Quỳnh chia sẻ lý do làm mẹ đơn thân

Là thần tượng của nhiều thế hệ khán giả, chuyện đời tư ca sĩ Như Quỳnh được đặc biệt quan tâm.

 

Nghệ sĩ Phan Quốc Hùng đột ngột qua đời

NSND Thoại Miêu vừa thông báo sự ra đi đột ngột của chồng bà, nghệ sĩ Phan Quốc Hùng - SN 1952, nguyên giám đốc Nhà hát Trần Hữu Trang - vào lúc 12 giờ ngày 14-10. Các nghệ sĩ của Nhà hát Cải lương Trần Hữu Trang xúc động bày tỏ niềm thương tiếc.

 

Đam mê và quyền lực làm mới cải lương lịch sử

Sân khấu Kim Ngân vừa ra mắt vở cải lương lịch sử Đam mê và quyền lực (tác giả và đạo diễn: NSƯT Hoa Hạ) tại Nhà hát Bến Thành, quận 1.

 

‘Đường Đến Ánh Đèn Sân Khấu,’ kéo khán giả đến với cải lương

Sau hơn 15 năm vắng bóng trong địa hạt cải lương, nghệ nhân Trần Đông Phương “tái xuất giang hồ” tại Little Saigon với tuồng cải lương “Đường Đến Ánh Đèn Sân Khấu,” một nỗ lực của ông trong việc phục hồi vị trí xứng đáng cho bộ môn cải lương tại hải ngoại.

 

Cải lương miễn phí: Nên hay không?

Giới chuyên môn và nghệ sĩ sân khấu đang lo lắng về dự án cải lương miễn phí, bởi theo họ, đó không phải là cách để cứu sàn diễn của bộ môn nghệ thuật này

 

NSƯT Kim Tử Long dời live show vì Cung Văn hóa Hữu Nghị Việt Xô bị cháy

Chiều 2-10, NSƯT Kim Tử Long đã tổ chức buổi gặp gỡ báo chí giới thiệu về chương trình live show "Thánh đường sân khấu" của anh được tổ chức tại Hà Nội và TP HCM.

 

Đồng nghiệp, bạn bè thương tiếc NSND Thế Anh

Nhiều người trong giới văn nghệ sĩ bày tỏ sự thương tiếc khi hay tin NSND Thế Anh qua đời sáng 29-9 sau thời gian điều trị nhồi máu cơ tim.

 

Giới nghệ sĩ phản ứng khi cải lương được hát miễn phí tại rạp Hưng Đạo

Động thái này thể hiện rõ khát khao muốn chấn hưng cải lương trong tình cảnh đang èo uột. Người trong cuộc đã vận động và tìm kiếm mọi phương cách để tạo lại thói quen đến rạp xem cải lương của công chúng. Tuy nhiên, nhìn ở góc độ khác, có vẻ như quyết định này khiến nghệ sĩ trăn trở nhiều.

 

Nghệ sĩ Cẩm Thu: "Hát trên quê hương mình, cảm xúc nồng nàn lắm"

Tham gia dự án thiện nguyện mang lời ca tiếng hát phục vụ trẻ em mồ côi, nghệ sĩ Cẩm Thu từ Mỹ về Việt Nam đã tích cực đi tìm những hạt giống yêu thương.

 

Quách Thị Diễm Ngọc đoạt giải Chuông vàng vọng cổ 2019

Tối 29-9, tại Nhà hát Đài Truyền hình TP HCM, đêm chung kết xếp hạng và trao giải cuộc thi Chuông vàng vọng cổ lần thứ 14 – năm 2019 đã diễn ra. Thí sinh Quách Thị Diễm Ngọc – Cà Mau đã đoạt giải Chuông vàng vọng cổ 2019.

 

Vở "Giấc mộng đêm xuân" diễn miễn phí phục vụ khán giả

Nằm trong kế hoạch sáng đèn từ nay đến cuối năm 2019 của Nhà hát cải lương Trần Hữu Trang, vở "Giấc mộng đêm xuân" sẽ khởi động dự án tạo thói quen để khán giả đến rạp.

 

Đề cử giải Mai Vàng lần thứ 25-2019: Nhiều vở diễn ấn tượng

Có nhiều vở diễn tạo được dấu ấn đậm nét trong lòng công chúng, xứng đáng được đề cử tranh Giải Mai Vàng năm nay

 

Điều gì làm nên “Ấn tượng” ở “Ký ức vui vẻ”?

“Ấn tượng” là một hạng mục của Giải thưởng Truyền hình VTV Awards 2019. Hạng mục này đã được trao cho chương trình “Ký ức vui vẻ” (phát sóng lúc 20 giờ Chủ nhật hằng tuần trên kênh VTV3). Vậy điều gì làm nên “Ấn tượng” để “Ký ức vui vẻ”, một chương trình còn rất mới, vượt qua những đối thủ khác để đoạt giải thưởng?

 

Bị nhồi máu cơ tim, NSND Kim Cương cấp cứu

Ngày 21-9, gia đình đã đưa NSND Kim Cương vào cấp cứu tại Bệnh viện Tâm Đức, TP HCM trong tình trạng khó thở. Các bác sĩ chuyên khoa tim mạch đã chẩn đoán bà bị nhồi máu cơ tim.

 

Quách Thị Diễm Ngọc chứng minh bản thân là “con nhà nòi” chính hiệu

Đến với cuộc thi Chuông vàng vọng cổ 2019, Quách Thị Diễm Ngọc khiến người hâm mộ yêu mến qua các trích đoạn ngọt ngào, trữ tình, nhẹ nhàng rót vào lòng người nghe nhiều cung bậc cảm xúc.

 

CHUÔNG VÀNG VỌNG CỔ 2019 "Trai tài gái sắc" miền Bắc: "Đi thi là chính, đi học là... mười"

Tuy không sở hữu ưu thế "thiên thời, địa lợi" như những thí sinh ở khu vực miền Nam, hai giọng ca đến từ miền Bắc là Vũ Thị Nguyệt và Lê Trung Tuấn vẫn xuất sắc vượt qua gần 30 thí sinh để góp mặt trong vòng Chung kết Chuông vàng vọng cổ 2019.