04:03 PST Chủ nhật, 23/02/2020
trang music

Menu

CLVNCOM English Edition
HÌNH MCHAU PMAI

Thống kê truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 64

Máy chủ tìm kiếm : 1

Khách viếng thăm : 63


Hôm nayHôm nay : 3523

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 434511

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 22649399

Trang nhất » Tin Tức » Tìm Hiểu Nghệ Thuật

CẢI LƯƠNG VÀO MÙA HÁT CHẦU KỲ 2: TIẾNG TRỐNG CHẦU

Đăng lúc: Thứ tư - 25/04/2018 09:15 - Đã xem: 1806
CẢI LƯƠNG VÀO MÙA HÁT CHẦU  KỲ 2: TIẾNG TRỐNG CHẦU

CẢI LƯƠNG VÀO MÙA HÁT CHẦU KỲ 2: TIẾNG TRỐNG CHẦU

CLVNCOM - Nếu như ở bài viết trước là "tam niên đáo lệ Kỳ yên" nói về thời gian bắt đầu một mùa hát chầu trong năm với những tên đoàn hát xưa, những nghệ sỹ biểu diễn nghệ thuật tuồng cổ... hay những nỗi nhớ ai hoài ... thì ở bài viết này người viết muốn nói đến tiềng trống trong mùa hát chầu hay còn gọi là tiếng trống chầu.
Lễ Kỳ yên từ lâu được xem là văn hóa tín ngưỡng trong dân gian, đã ăn sâu trong tìm thức người Việt Nam bao đời với nhiều hoạt động, sinh hoạt, phong tục phong phú ... là nơi hội tụ giao lưu và kết nối tình cảm bà con, làng xóm, của những người xa xứ tìm về nguồn cội ... 

Image

Không là hương, không là hoa nhưng cũng đủ làm xao xuyến, thúc giục, đam mê đến đê mê lạ thường bao trái tim, làm nhớ nhung lòng ai, làm bồi hồi, phấn khởi, hối hả đến lạ thường ... buộc con người ta phải tất tả chạy tới gần hơn, thật gần mới được! 

Image

Tiếng trống chầu trong Lễ Kỳ yên có một sức hấp dẫn khó tả vô lượng! Nếu không đâu phải tự nhiên mà thành? Nếu không đâu dễ gì mà qui tụ bao người đến, vui vẻ, hồ hởi, hân hoan? Đâu phải những người bình dân xưa trong làng, trong xóm hay những nam thanh, nữ tú bị cuốn hút bởi tiếng trồng chầu xa xa ... mà còn cả đào, kép hát ... những con người đã trót gởi phận đời mình theo nhặt khoan tiếng trống chầu - thứ hạnh phúc mà không dễ gì nơi đâu có được hay ai mang đến cho ai mà đó là sự tương tác của tiếng trống chầu với người nghệ sỹ nơi sân đình.

Sự tương tác ấy như thế nào mà tiếng tiếng trống chầu lại gắn kết bao tâm hồn, cung điệu đến thế?

Image

Lễ Kỳ yên được hiểu là lễ cầu an, lễ tế thần Thành Hoàng lớn nhất trong một năm ở một ngôi đình thần ở Nam Bộ, mỗi năm có 2 lệ cúng: thượng đền và hạ điền, có nghĩa là bắt đầu mùa vụ mới người ta cũng làm lễ tế thần cầu một năm mưa thuận, gió hòa, mùa màng bội thu và làm lễ tế sau một mùa thu hoạch như mong đợi để cầu sự bình yên...


Trở lại với tiếng trống chầu. Để bắt đầu một buổi hát chầu, người cầm chầu đánh nhẹ dằn roi trống một tiếng - điều này cũng là báo một tín hiểu rằng phía bên trong sân khấu, đoàn hát đã chuẩn bị xong chưa? Tiếng vang động của trống, bà con nghe được cũng hiểu là đã sắp đến giờ biểu diễn mọi người tập trung, ổn định chỗ ngồi chuẩn bị xem hát. Sau tiếng trống "thùng rụp" báo hiệu đó, từ phía trong sân khấu sẽ có tiếng trống "cờ rụp" của dàn nhạc - ý chỉ báo hiệu đã chuẩn bị xong, sau đó người có uy tín trong đoàn hát sẽ giới thiệu chương trình biểu diễn...

Nghệ thuật có thì sẽ có phê bình nghệ thuật bằng lời văn, ca từ, bài viết, hát chầu là biểu diễn phục vụ quần chúng và quần chúng của loại hình này cũng tham gia phê bình bằng roi tuồng, roi tuồng ấy là gì mà sao đem lại hiệu quả trực tiếp và rất thanh lịch?

Thế nên, người đánh trống chầu cũng là người người am hiểu nghệ thuật không kém đào, kép hát. Vì vậy, tiếng trống chầu được xem là roi tuồng, không phải thứ lý luận suông mà có cả một qui luật hẳn hoi.

Image

Sau hồi đối đáp, báo tín hiệu qua lại như thế, tiếng trống chầu bắt đầu nổi lên thúc giục diễn viên ra sân khấu biểu diễn - đó còn được gọi là trống khai trường và được đánh theo mùa: "Xuân tam, hạ cử, thu thất, đông nhị” - nghĩa là vào mùa xuân thì trống khai trường đánh ba tiếng, mùa hạ thì đánh chín tiếng, mùa thu thì đánh bảy tiếng và mùa đông thì đánh hai tiếng. Khi vùa dứt tiếng trống cuối cùng thì dàn nhạc của sân khấu trổi lên chuẩn bị không khí biểu diễn.

Người cầm chầu "có trong tay" ba loại roi: thứ nhất là "roi trống mở miệng, thứ hai: "roi trống chấm câu", thứ ba: roi trống điểm khuyên". Ý nghĩa và mục đích của ba loại roi ấy như thế nào?

Trường hợp là "roi trống mở miệng": khi diễn bước ra sân khấu và chuẩn bị cất giọng. Nếu là "roi trống chấm câu": "mượn roi trống như là một bút son để chấm mạch văn trong câu thơ và từng câu thơ". Thế mới hay tiếng trống chầu là một loại hình phê bình rất trực tiếp và thanh lịch mà lại hiệu quả vô cùng. Trường hợp cuối cùng "roi trống điểm khuyên": dùng để khen ngợi người nghệ sỹ ca hay, diễn giỏi, vũ đạo đẹp.

Có khen thì sẽ có phạt, nếu phạt thì sao? - Lúc đó không đánh trống mà sẽ gõ vào thành trống. Khi diễn viên đuối sức, hay hụt hơi thì tiếng trống lại nổi lên, khi đó gọi là "roi trống vớt hơi" - diễn viên nào gặp roi trống như thế này được gọi là động viên - như một sự tiếp sức, diễn viên cảm thấy khỏe hơn, thoải mái, phấn khởi biểu diễn.
Image

Trong hoàn cảnh nào đi chăng nữa thì người cầm chầu vẫn giữ đúng nguyên tắc hàng đầu là không đánh trống chồng lấp lên tiếng hát, lời thoại của diễn viên, tiếng trống chầu được xem là phương tiện thưởng thức nghệ thuật chính vì vậy trong từng roi trống đều rất hiệu quả, dứt khoát, góp phần mang lại hiệu ứng tích cực nơi người thưởng thức.

"Tam niên đáo lệ Kỳ yên
Trống chầu giục giã mọi miền gần xa
"

Image

Không là hương, không là hoa nhưng cũng đủ làm xao xuyến, thúc giục, đam mê đến đê mê lạ thường bao trái tim, làm nhớ nhung lòng ai, làm bồi hồi, phấn khởi, hối hả đến lạ thường ... buộc con người ta phải tất tả chạy tới gần hơn, thật gần mới được! 

Tiếng trống chầu trong Lễ Kỳ yên có một sức hấp dẫn khó tả vô lượng! Nếu không đâu phải tự nhiên mà thành? Nếu không đâu dễ gì mà qui tụ bao người đến, vui vẻ, hồ hởi, hân hoan?

Tác giả: Vương Thoại Hồng
Tác giả bài viết: VƯƠNG THOẠI HỒNG
Nguồn tin: vuongthoaihong - cailuongvietnam.com
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

Mã an toàn:   Mã chống spamThay mới     

 
du lich

CHUYỂN ĐẾN WEBSITE...

DUY TRÌ TRANG WEB & GIÚP NSKK

Đăng nhập thành viên

NSMAU

Thăm dò ý kiến

Bạn ưa thích giọng ca nam nghệ sĩ nào của thế hệ vàng nhất?

Út Trà Ôn

Hữu Phước

Thành Được

Thanh Hải

Minh Cảnh

Phương Quang

Thanh Sang

Minh Phụng

Minh Vương

Hùng Cường

Tấn Tài

Dũng Thanh Lâm

animation

Facebook

NS ANIMATION NHO

Hát chầu, cúng đình bết bát vì dịch Covid-19

Tại cuộc họp của Ban Chấp hành Hội Sân khấu TP HCM ngày 15-2, NSƯT Kim Tử Long cho hay dịch Covid-19 khiến mùa hát chầu, cúng đình mất hàng tỉ đồng.

 

NSƯT Tú Sương, đạo diễn Hoa Hạ tạo dấu ấn qua "Miền ký ức"

Chương trình "Miền ký ức" do HTV tổ chức sẽ phát sóng 9 giờ sáng chủ nhật 16-2 trên HTV 9. NSƯT Tú Sương và đạo diễn Hoa Hạ tạo dấu ấn đậm nét qua dòng lịch sử được tái hiện trên sân khấu

 

NSƯT Cẩm Tiên: "Ca vọng cổ hơi dài phá nát kịch bản"

Tối 12-2, trong chương trình giao lưu với khán giả do Đài truyền hình TP HCM tổ chức, NSƯT Cẩm Tiên đã trải lòng về những trăn trở đối với nghề

 

Về miền Tây, nghe chuyện đờn ca Trăm năm "Dạ cổ hoài lang"

Trong câu chuyện nhận diện miền Tây, có rất nhiều dấu chỉ được đưa ra: sự bộc trực, khí khái mà dễ thương của cư dân miền sông nước; những mảnh vườn cây trái oằn sai; con kinh, con rạch mát lành… Và hẳn là rất thiếu sót, nếu không nhắc đến đờn ca tài tử.

 

Nghệ sĩ Hồng Nga xúc động hội ngộ NSND Diệp Lang

Kịp có mặt tại Mỹ để phục vụ khán giả kiều bào đón Tết Canh Tý, nghệ sĩ (NS) Hồng Nga cho biết bà xúc động khi gặp lại NSND Diệp Lang tại thành phố San Diego, tiểu bang California – Mỹ.

 

Nghệ sĩ Tú Trinh trở lại với phim truyền hình sau 10 năm

Sáng 6-2, nghệ sĩ Bích Thủy đã bấm máy bộ phim truyền hình dài 20 tập do Đài PT-TH Long An thực hiện với tên gọi "Về quê". Sau gần 10 năm vắng bóng, nghệ sĩ Tú Trinh đã quay lại phim truyền hình và hào hứng với vai diễn bà mẹ trong bộ phim nói về tình làng nghĩa xóm này

 

Tiếc thương Chiêu Hùng - nghệ sĩ tài hoa, lận đận

Nhiều nghệ sĩ kể rằng nghệ sĩ Chiêu Hùng có sắc vóc đẹp, ca diễn duyên dáng nhưng lận đận và kém may mắn. Cuộc đời ông từng gặp đại nạn khi con gái 11 tuổi qua đời.

 

NSƯT Thoại Mỹ kêu gọi giúp đỡ NSƯT Chiêu Hùng

Sáng mùng 8 Tết, NSƯT Thoại Mỹ đã kêu gọi trên trang cá nhân việc cứu giúp NSƯT Chiêu Hùng đang lâm tình trạng nguy kịch.

 

NSND Minh Vương, NSND Ngọc Giàu kể chuyện vui về chuột

Nói đến loài chuột, người ta thường nghĩ ngay đến những tội ác tày trời của chúng như phá hoại mùa màng, truyền dịch bệnh gây hại cho con người.

 

Nghệ sĩ Hồng Nga: Tết gặp nhau, gặp nhau là Tết

Mùa Tết là mùa chạy show của nghệ sĩ nhưng với nghệ sĩ Hồng Nga, bà thực hiện những chuyến du xuân đầy ý nghĩa trong những ngày ăn Tết sớm.

 

Thoại Mỹ, Võ Minh Lâm "vui xuân không quạo"

Cặp nghệ sĩ vừa đoạt giải Mai Vàng hạng mục nam nữ diễn viên sân khấu là Thoại Mỹ và Võ Minh Lâm đã cho ra mắt MV "Vui xuân không quạo".

 

Tết chuột, cải lương sung mãn!

Trong sinh hoạt nghệ thuật ở miền Nam, đã có giai đoạn cải lương có sức hút mạnh mẽ đối với công chúng. Theo các nhà chuyên môn, tính từ xuân Giáp Tý 1984, là năm sàn diễn cải lương sung mãn nhất khi các đoàn hát thường xuyên sáng đèn, dư âm nhiều vở diễn lan tỏa rất lâu trong lòng công chúng.

 

Cải lương rộn ràng nghinh Xuân

Sàn diễn cải lương có 6 vở diễn và 2 chương trình hứa hẹn mang lại cảm xúc cho khán giả trong những ngày vui Xuân Canh Tý tại TP HCM

 

Nguyễn Hồng Bảo Ngọc - quán quân Bông lúa vàng 2019

Chiều 11-1, Đài Tiếng nói nhân dân TPHCM tổ chức gala chung kết và trao giải cuộc thi Bông lúa vàng 2019 tại Nhà hát VOH. Sau 25 năm tổ chức, đây là lần đầu cuộc thi tổ chức nhiều điểm thi trên cả nước để xét tuyển thí sinh.

 

Tìm "Hồn thơ ngọc", NSƯT Thanh Thanh Tâm về nước hội ngộ tác giả Lê Duy Hạnh

Sáng 18-1, NSƯT Thanh Thanh Tâm đã đến thăm tác giả Lê Duy Hạnh sau gần 10 năm chị rời xa quê nhà. Ngôi sao sân khấu từng đoạt Giải Mai Vàng này đã trải lòng về dự án dàn dựng cải lương tại Mỹ.

 

TIẾNG CA THỔN THỨC MỸ CHÂU

CLVNCOM - Thật không khó nhận ra chất tự sự qua các bài ca , các tuồng của nghệ sĩ Mỹ Châu, vì thế không biết bao nhiều bài báo,bình luận về tính tự sự này.