18:01 PDT Thứ bảy, 20/04/2019
trang music

Menu

CLVNCOM English Edition
HÌNH MCHAU PMAI

Thống kê truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 68

Máy chủ tìm kiếm : 3

Khách viếng thăm : 65


Hôm nayHôm nay : 11166

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 386230

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 16671758

Trang nhất » Tin Tức » Tìm Hiểu Nghệ Thuật

Nghệ thuật hát bội - nguy cơ mai một

Nghệ thuật hát bội - nguy cơ mai một

Mùa hát chầu tháng 2 âm lịch khép lại với không ít vui buồn của các nghệ sĩ hát bội. Dù còn biết bao khó khăn bủa vây, nhưng các nghệ sĩ vẫn đang nỗ lực vượt qua, để mỗi suất diễn họ lại thăng hoa dưới ánh đèn sân khấu truyền thống. Tuy nhiên, với hiện trạng hoạt động, công tác đầu tư, bảo tồn và phát triển, ước chừng 10 năm nữa nghệ thuật hát bội sẽ không...

Xem tiếp...

SN15-THU MOI
SN15 THU MOI

CẢI LƯƠNG VÀO MÙA HÁT CHẦU KỲ 2: TIẾNG TRỐNG CHẦU

Đăng lúc: Thứ tư - 25/04/2018 09:15 - Đã xem: 1182
CẢI LƯƠNG VÀO MÙA HÁT CHẦU  KỲ 2: TIẾNG TRỐNG CHẦU

CẢI LƯƠNG VÀO MÙA HÁT CHẦU KỲ 2: TIẾNG TRỐNG CHẦU

CLVNCOM - Nếu như ở bài viết trước là "tam niên đáo lệ Kỳ yên" nói về thời gian bắt đầu một mùa hát chầu trong năm với những tên đoàn hát xưa, những nghệ sỹ biểu diễn nghệ thuật tuồng cổ... hay những nỗi nhớ ai hoài ... thì ở bài viết này người viết muốn nói đến tiềng trống trong mùa hát chầu hay còn gọi là tiếng trống chầu.
Lễ Kỳ yên từ lâu được xem là văn hóa tín ngưỡng trong dân gian, đã ăn sâu trong tìm thức người Việt Nam bao đời với nhiều hoạt động, sinh hoạt, phong tục phong phú ... là nơi hội tụ giao lưu và kết nối tình cảm bà con, làng xóm, của những người xa xứ tìm về nguồn cội ... 

Image

Không là hương, không là hoa nhưng cũng đủ làm xao xuyến, thúc giục, đam mê đến đê mê lạ thường bao trái tim, làm nhớ nhung lòng ai, làm bồi hồi, phấn khởi, hối hả đến lạ thường ... buộc con người ta phải tất tả chạy tới gần hơn, thật gần mới được! 

Image

Tiếng trống chầu trong Lễ Kỳ yên có một sức hấp dẫn khó tả vô lượng! Nếu không đâu phải tự nhiên mà thành? Nếu không đâu dễ gì mà qui tụ bao người đến, vui vẻ, hồ hởi, hân hoan? Đâu phải những người bình dân xưa trong làng, trong xóm hay những nam thanh, nữ tú bị cuốn hút bởi tiếng trồng chầu xa xa ... mà còn cả đào, kép hát ... những con người đã trót gởi phận đời mình theo nhặt khoan tiếng trống chầu - thứ hạnh phúc mà không dễ gì nơi đâu có được hay ai mang đến cho ai mà đó là sự tương tác của tiếng trống chầu với người nghệ sỹ nơi sân đình.

Sự tương tác ấy như thế nào mà tiếng tiếng trống chầu lại gắn kết bao tâm hồn, cung điệu đến thế?

Image

Lễ Kỳ yên được hiểu là lễ cầu an, lễ tế thần Thành Hoàng lớn nhất trong một năm ở một ngôi đình thần ở Nam Bộ, mỗi năm có 2 lệ cúng: thượng đền và hạ điền, có nghĩa là bắt đầu mùa vụ mới người ta cũng làm lễ tế thần cầu một năm mưa thuận, gió hòa, mùa màng bội thu và làm lễ tế sau một mùa thu hoạch như mong đợi để cầu sự bình yên...


Trở lại với tiếng trống chầu. Để bắt đầu một buổi hát chầu, người cầm chầu đánh nhẹ dằn roi trống một tiếng - điều này cũng là báo một tín hiểu rằng phía bên trong sân khấu, đoàn hát đã chuẩn bị xong chưa? Tiếng vang động của trống, bà con nghe được cũng hiểu là đã sắp đến giờ biểu diễn mọi người tập trung, ổn định chỗ ngồi chuẩn bị xem hát. Sau tiếng trống "thùng rụp" báo hiệu đó, từ phía trong sân khấu sẽ có tiếng trống "cờ rụp" của dàn nhạc - ý chỉ báo hiệu đã chuẩn bị xong, sau đó người có uy tín trong đoàn hát sẽ giới thiệu chương trình biểu diễn...

Nghệ thuật có thì sẽ có phê bình nghệ thuật bằng lời văn, ca từ, bài viết, hát chầu là biểu diễn phục vụ quần chúng và quần chúng của loại hình này cũng tham gia phê bình bằng roi tuồng, roi tuồng ấy là gì mà sao đem lại hiệu quả trực tiếp và rất thanh lịch?

Thế nên, người đánh trống chầu cũng là người người am hiểu nghệ thuật không kém đào, kép hát. Vì vậy, tiếng trống chầu được xem là roi tuồng, không phải thứ lý luận suông mà có cả một qui luật hẳn hoi.

Image

Sau hồi đối đáp, báo tín hiệu qua lại như thế, tiếng trống chầu bắt đầu nổi lên thúc giục diễn viên ra sân khấu biểu diễn - đó còn được gọi là trống khai trường và được đánh theo mùa: "Xuân tam, hạ cử, thu thất, đông nhị” - nghĩa là vào mùa xuân thì trống khai trường đánh ba tiếng, mùa hạ thì đánh chín tiếng, mùa thu thì đánh bảy tiếng và mùa đông thì đánh hai tiếng. Khi vùa dứt tiếng trống cuối cùng thì dàn nhạc của sân khấu trổi lên chuẩn bị không khí biểu diễn.

Người cầm chầu "có trong tay" ba loại roi: thứ nhất là "roi trống mở miệng, thứ hai: "roi trống chấm câu", thứ ba: roi trống điểm khuyên". Ý nghĩa và mục đích của ba loại roi ấy như thế nào?

Trường hợp là "roi trống mở miệng": khi diễn bước ra sân khấu và chuẩn bị cất giọng. Nếu là "roi trống chấm câu": "mượn roi trống như là một bút son để chấm mạch văn trong câu thơ và từng câu thơ". Thế mới hay tiếng trống chầu là một loại hình phê bình rất trực tiếp và thanh lịch mà lại hiệu quả vô cùng. Trường hợp cuối cùng "roi trống điểm khuyên": dùng để khen ngợi người nghệ sỹ ca hay, diễn giỏi, vũ đạo đẹp.

Có khen thì sẽ có phạt, nếu phạt thì sao? - Lúc đó không đánh trống mà sẽ gõ vào thành trống. Khi diễn viên đuối sức, hay hụt hơi thì tiếng trống lại nổi lên, khi đó gọi là "roi trống vớt hơi" - diễn viên nào gặp roi trống như thế này được gọi là động viên - như một sự tiếp sức, diễn viên cảm thấy khỏe hơn, thoải mái, phấn khởi biểu diễn.
Image

Trong hoàn cảnh nào đi chăng nữa thì người cầm chầu vẫn giữ đúng nguyên tắc hàng đầu là không đánh trống chồng lấp lên tiếng hát, lời thoại của diễn viên, tiếng trống chầu được xem là phương tiện thưởng thức nghệ thuật chính vì vậy trong từng roi trống đều rất hiệu quả, dứt khoát, góp phần mang lại hiệu ứng tích cực nơi người thưởng thức.

"Tam niên đáo lệ Kỳ yên
Trống chầu giục giã mọi miền gần xa
"

Image

Không là hương, không là hoa nhưng cũng đủ làm xao xuyến, thúc giục, đam mê đến đê mê lạ thường bao trái tim, làm nhớ nhung lòng ai, làm bồi hồi, phấn khởi, hối hả đến lạ thường ... buộc con người ta phải tất tả chạy tới gần hơn, thật gần mới được! 

Tiếng trống chầu trong Lễ Kỳ yên có một sức hấp dẫn khó tả vô lượng! Nếu không đâu phải tự nhiên mà thành? Nếu không đâu dễ gì mà qui tụ bao người đến, vui vẻ, hồ hởi, hân hoan?

Tác giả: Vương Thoại Hồng
Tác giả bài viết: VƯƠNG THOẠI HỒNG
Nguồn tin: vuongthoaihong - cailuongvietnam.com
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

Mã an toàn:   Mã chống spamThay mới     

 
du lich

CHUYỂN ĐẾN WEBSITE...

DUY TRÌ TRANG WEB & GIÚP NSKK

Đăng nhập thành viên

NSMAU

Thăm dò ý kiến

Nữ nghệ sĩ thế hệ vàng được yêu thích nhất

Thanh Hương

Út Bạch Lan

Diệu Hiền

Ngọc Hương

Thanh Nga

Bạch Tuyết

Lệ Thủy

Mỹ Châu

Thanh Kim Huệ

Bích Hạnh

Xuân Lan

Bích Sơn

Ngọc Giàu

Mộng Tuyền

Thanh Thanh Hoa

animation

Facebook

NS ANIMATION NHO

Nghệ thuật hát bội - nguy cơ mai một

Mùa hát chầu tháng 2 âm lịch khép lại với không ít vui buồn của các nghệ sĩ hát bội. Dù còn biết bao khó khăn bủa vây, nhưng các nghệ sĩ vẫn đang nỗ lực vượt qua, để mỗi suất diễn họ lại thăng hoa dưới ánh đèn sân khấu truyền thống. Tuy nhiên, với hiện trạng hoạt động, công tác đầu tư, bảo tồn và phát triển, ước chừng 10 năm nữa nghệ thuật hát bội sẽ không tránh khỏi sự mai một.

 

Khai mạc liên hoan đờn ca tài tử Saigon

Liên hoan Đờn ca tài tử TP HCM 2019 - Giải "Hoa Sen Vàng" đang diễn ra từ nay đến ngày 18-4, mở cửa tự do cho khán giả vào xem.

 

Đường dài miệt mài web đi-15 năm

13-4-2004, 13-4-2019 một chặng đường 15 năm, một móc thời gian đáng nhớ,nhớ một trò chơi trong ký ức chúng ta 5,10,15,20. nhớ những dấu ấn, những dấu chân của web; những bài viết, những bản tin,video clip, những hình ảnh xưa, mới nhât,những tính năng mới của web... đều chung một mục đích bảo tồn và phát triền cải lương...Mọi thứ tưởng dễ chớ không dể, nhất là trong giai đoạn dài trầm lắng của cải lương,có những hy sinh,có những qui tắc thầm lặng, có những nụ cười cũng như có những giọt nước mắt...

 

Một Kỳ Tích

Thanh Sơn là người con trai út trong gia đình Bầu Thắng _ Minh Tơ vừa làm được một kỳ tích, ''đột phá'' vào một nhà hát truyền thống ở Paris _ Nhà hát Le Mandapa , để giới thiệu về bộ môn Nghệ Thuật Tuồng Cổ Việt Nam, đồng thời hướng dẫn, giảng dạy hàng chục thanh niên nam nữ trẻ người Pháp chính thống có, người Pháp di dân có...đã ghi danh học hỏi tìm hiểu về bộ môn này.

 

Nghệ sĩ Lê Bình ráng viết cho xong quyển hồi ký cuộc đời

Sáng 6-4, CLB Phóng viên sân khấu - Hội Sân khấu TP HCM đã đến thăm nghệ sĩ Lê Bình đang điều trị ung thư phổi và bị liệt nửa người tại Bệnh viện Quân đội 175.

 

Xúc động tang lễ của nghệ sĩ Anh Vũ tại Mỹ

Sáng 6-4, theo giờ địa phương, ca sĩ Leon Vũ và các nghệ sĩ đồng nghiệp tại Mỹ đã tổ chức tang lễ nghệ sĩ Anh Vũ tại nhà quàn An Lạc tại tiểu bang California – Mỹ. Nhiều nghệ sĩ đã đến thắp hương, tiễn đưa nghệ sĩ Anh Vũ trong niềm tiếc thương.

 

Nghệ sĩ Hoàng Lan xuất hiện trên truyền hình sau nhiều năm vắng bóng vì bệnh tật

Sự xuất hiện của Hoàng Lan tại Ký ức vui vẻ khiến người hâm mộ không khỏi bất ngờ. Nữ nghệ sĩ hạnh phúc khi được đứng trên sân khấu, gặp lại khán giả sau nhiều năm vắng bóng vì bệnh tật.

 

Sao nối ngôi' mùa 4: Mới lạ và đa dạng mang đậm tính giải trí

Chiều ngày 28/3, Jet Studio đã tổ chức thành công buổi họp báo công bố phát sóng chương trình Sao nối ngôi mùa thứ tư. Chương trình gồm 13 tập phát sóng trên kênh THVL1 vào lúc 21h00 thứ Tư hàng tuần, kể từ ngày 3/4/2019.

 

NGHỆ SĨ HÀI ANH VŨ

Mỗi lần mưa gió lớn là tôi lại nhớ về tuổi thơ. Nhớ mái nhà thân thương của gia đình bao năm qua vẫn tồn tại một niềm trăn trở:” Ai sẽ thay thế ba má làm trụ cột trong gia đình?”

 

Nghệ sĩ Anh Vũ đột ngột qua đời, trái tim tôi nhói đau!

Nghệ sĩ hài Anh Vũ được khán giả yêu thích qua nhiều vai diễn từ sân khấu kịch, tấu hài cho đến các chương trình truyền hình, phim điện ảnh. Anh đã ra đi ở tuổi 47 khi đang lưu diễn tại Mỹ.

 

Nghệ sĩ hài Anh Vũ mất đột ngột tại Mỹ

Diễn viên điện ảnh Trí Quang vừa thông tin cho PV báo NLĐ biết nghệ sĩ hài Anh Vũ đã đột ngột mất tại Mỹ tối 1-4 theo giờ địa phương tại quận Cam, tiểu bang California.

 

Hát bội không chết, nếu biết làm

Tìm cho nghệ thuật tuồng (hát bội) một lối đi mới, những thành tựu đạt được của Nhà hát Tuồng Nguyễn Hiển Dĩnh đáng để Nhà hát Nghệ thuật hát bội TP HCM suy nghĩ

 

Theo Bước Dấn Thân Của Soạn Giả Loan Thảo - 100 Năm Cải Lương

CLVNCOM - Soạn giả Loan Thảo đã làm cho tân cổ giao duyên thành lời ru, đưa khán giả vào những mộng đẹp, những giấc ngủ an lành, nghe đi nghe lại khán giả không chán, càng nghe càng thấm, nghe thành thuộc lòng...những bài tân cổ giao duyên dường như ai thích sáng tác,đam mê nghệ thuật.. đều có thể sáng tác được nhưng để đưa ra một sản phẩm chất lượng,một cuộc giao duyên đẹp,ý nghĩa là điều không dễ chút nào...

 

Những “tuyệt kỹ” của tài tử Tây Đô

Các nghệ nhân: Hai Lợi, Đào Xinh và Thanh Tùng là 3 trong 8 nghệ nhân Cần Thơ vừa được Chủ tịch nước ký Quyết định phong tặng danh hiệu Nghệ nhân ưu tú (NNƯT). Đây là những nghệ nhân gạo cội của đờn ca tài tử Cần Thơ, sở hữu những “tuyệt kỹ” mà giới tài tử Nam bộ đều công nhận.

 

Nghệ sĩ Thanh Sơn: Hãy nhìn thoáng hơn về nghệ thuật tuồng cổ

Nghệ sĩ Thanh Sơn, hậu duệ đời thứ 3 của cải lương tuồng cổ Bầu Thắng - Minh Tơ - Thanh Tòng, chập chững học lóm nghề của ông bà, cha mẹ khi mới 6, 7 tuổi. Khi có tuổi, nghệ sĩ Thanh Sơn lại đau đáu với công tác truyền nghề cho thế hệ trẻ, đó là lý do ông gắn bó 13 năm với vai trò giảng viên vũ đạo tuồng cổ Khoa Kịch hát dân tộc Trường Sân khấu điện ảnh TPHCM; rồi mở lớp học dành cho các bạn trẻ yêu thích nghệ thuật tuồng cổ.

 

Ra mắt “Sân khấu cải lương mới Đại Việt”

Chiều 25-3, soạn giả Hoàng Song Việt và NSƯT Triệu Trung Kiên đã họp báo giới thiệu chương trình “Sân khấu cải lương mới Đại Việt”.