03:48 PST Thứ ba, 06/12/2022
trang music

Menu

CLVNCOM English Edition
HÌNH MCHAU PMAI

Thống kê truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 147

Máy chủ tìm kiếm : 1

Khách viếng thăm : 146


Hôm nayHôm nay : 5707

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 163838

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 55821687

Trang nhất » Tin Tức » Tìm Hiểu Nghệ Thuật

"Truyền thuyết chàng Sa Mộc": Dấu ấn mới của Hoa Hạ

"Truyền thuyết chàng Sa Mộc": Dấu ấn mới của Hoa Hạ

"Truyền thuyết chàng Sa Mộc" là tác phẩm vừa nhận huy chương vàng tại Liên hoan Sân khấu Cải lương toàn quốc tại Long An, được các nhà chuyên môn dự báo sẽ "cháy vé" khi công diễn

Xem tiếp...

CẦN PHÂN ĐỊNH RẠCH RÒI THẾ NÀO LÀ TÂN CỔ GIAO DUYÊN?

Đăng lúc: Thứ sáu - 20/11/2015 07:44 - Đã xem: 4192
Minh Cảnh & Lệ Thủy

Minh Cảnh & Lệ Thủy

CLVNCOM - Kính gởi: Ban Quản Trị Cải Lương Việt Nam. Com Tôi có xem qua bài viết của soạn giả lão thành Nguyễn Phương trả lời một độc giả hỏi về bài "Tân Cổ Giao Duyên" được đăng trên trang nhà. Trước đây, tôi cũng có bài viết với chủ đề này, được đăng trên báo Sân Khấu Thành Phố số 1191. Xin được gởi đến Ban Quản Trị để nói lên cảm nghĩ của cá nhân tôi về bài "Tân Cổ Giao Duyên". Trân trọng A LÝ PHƯỢNG TUYỀN
CẦN PHÂN ĐỊNH RẠCH RÒI THẾ NÀO LÀ TÂN CỔ GIAO DUYÊN?

Thời gian qua, có một bài viết đăng trên tờ báo nọ, đại thể nói là soạn giả Lê Khanh là “cha đẻ” của bài Tân Cổ giao duyên đã gây ra tranh cãi ít nhiều. Tác giả bài viết đó cho rằng, soạn giả Lê Khanh là người đầu tiên “gác” bài ca tân nhạc để… vô vọng cổ. Điều này đồng với nghĩa - soạn giả Lê Khanh là “cha đẻ” của bài Tân cồ giao duyên! Nghĩ như vậy là hoàn toàn sai. Vì một bài Tân nhạc gọi là… “gác” đó, vai trò và vị trí của bài nhạc chỉ là một bài nhạc “gối đầu”, tương tự như các điệu Lý bây giờ mà các soạn giả viết vọng cổ thường sử dụng để “gối đầu” cho bài vọng cổ. Vì vậy, không thể xem… bài nhạc “gác”, một bài nhạc “gối đầu” là… Tân Cổ giao duyên.

Tân Cổ giao duyên là sự giao thoa, hòa quyện giữa cái HỒN bài Tân nhạc và Cổ nhạc. Chính vì lẽ ấy, khi viết bài Tân Cổ giao duyên, người soạn giả buộc phải chuyển tải lời vọng cổ theo nội dung, ý tưởng của bài Tân nhạc. Nếu không làm được điều này, thì không thể gọi là Tân Cổ giao duyên.  

Xin được đơn cử một ví dụ - Bài Tân nhạc “Chiều mưa anh về” Tân nhạc: cố ca sĩ Duy Khánh. Lời vọng cổ: Soạn giả Viễn Châu, do nam nghệ sĩ Minh Cảnh ca (Thời điểm này soạn giả Viễn Châu và nam nghệ sĩ Minh Cảnh chưa được vinh danh. NV) với lời nhạc như sau:

-“Lặng lẽ ngoài kia mưa chiều đã về”
“Vào đêm hắt hiu ánh đèn sương gió”
“Người từ phương xa xôi về đây”
“Mà sao mưa còn bay, bay”
“Hành trang còn kín bờ vai”
“Người ngỡ ngàng thay, anh về âm thầm”
“Để cho gác sương sống lại hơi ấm”
“Nụ cười trên môi anh khẽ nói”
“Về thăm em chiều nay”
“Thôi sông hồ mai sớm… lại đi
”  (hết trích dẫn)
Và, lời vọng cổ “giao duyên” của soạn giả Viễn Châu viết như sau:

VỌNG CỔ
1-Lặng lẽ mưa rơi trong một chiều bão tố, em có tựa rèm thưa đứng đợi cố nhân về… Lối cũ đường xưa đã tắt ánh trăng thề… Hãy chỉ cho tôi lối về nơi xóm nhỏ, để khỏi ngỡ ngàng qua mấy nhịp cầu tre (-) Mấy thu rồi mưa gió lạnh sơn khê, tôi trở về đây rời rã gót giang hồ. Nhớ quê nhà tôi trở lại tìm em, Lẻ bước ngập ngừng trên đường xưa lối cũ (dứt câu I, hết trích dẫn)
Lời ca vọng cổ phải hòa quyện với bài Tân nhạc như thế, mới gọi là Tân Cổ giao duyên.
Khi chưa có bài Tân Cổ giao duyên, trước khi vô vọng cổ người soạn giả thường cho “gối đầu” bằng Ngâm Thơ hoặc Nói Lối hay một bài bản ngắn như: Thủ Phong Nguyệt, Lý Con Sáo, Lưu Thủy Hành Vân, Sơn Đông Hướng Mã …v.v… tùy theo nội dung của bài ca, người soạn giả lồng vào những bài bản nhỏ cho phù hợp, cũng có thể cho “gối đầu” bằng một điệu hò, tiếp sau đó là những câu vọng cổ 1,2,3 (vọng cổ 6 câu) sau đó lại cho “gối đầu” tiếp bằng Nói Lối hay những điệu Lý như: Lý Trăng Soi, Lý Cái Mơn, Lý Đêm Trăng, Lý Chim Xanh, Lý Tầm Quân, Lý Ba Tri, Lý Con Sáo Gò Công…v.v…
Vì lẽ ấy, một bài nhạc “gác”, còn gọi là bài nhạc “gối đầu” không thể xem đó là Tân Cổ giao duyên!

CÓ MẤY CÁCH VIẾT TÂN CỔ GIAO DUYÊN?:

Có hai cách:

-Cách thứ nhất: Như đã trình bày ở trên, người soạn giả lấy một bài Tân nhạc mà mình ưng ý, chuyển tải lời vọng cổ phù hợp với nội dung theo ý tưởng của bài Tân nhạc.
-Cách thứ hai, đưa thẳng một đoạn nhạc trong lòng câu của bài vọng cổ. Với cách viết này, người soạn giả phải am tường đoạn nhạc kia chiếm hết mấy nhịp trong phần lòng câu của bài vọng cổ. Khi lồng đoạn nhạc vào, sau đó viết tiếp lời ca như một bài vọng cổ bình thường. Điều này, được soạn giả Viễn Châu thể hiện qua bài “Dưới ánh trăng xuân” do nam nghệ sĩ Minh Cảnh ca. Xin được phép trích dẫn:

VỌNG CỔ
1-Mấy cánh hoa bay như mừng người lữ thứ, trở về đây khi đồng ruộng đón xuân về… Trăng lên cao gió lộng tư bề… Giữa đêm xuân nghe tim buồn thấm thía, đoạn đường mòn sương ướt nhịp cầu tre (-) (Phần ca nhạc giao duyên) “Kìa thôn quê dưới trăng vàng bát ngát. Ánh trăng thanh chiếu qua làng xơ xác. Chiếu hồn quê bao khúc ca yêu đời” (ca tiếp vọng cổ) Ta đã về đây sau bao ngày bão tố. (dứt câu 1, hết trích dẫn)

Như đã trình bày ở trên, trong lòng câu 1 là đoạn nhạc “Khúc ca ngày mùa” của cố nhạc sĩ Lam Phương. Nếu như viết “giao duyên” bằng cách này, thì người soạn giả không cần phải dựa theo nội dung, ý tưởng bài nhạc và không cần phải lấy tên của bài Tân nhạc.

Một ví dụ thứ hai, có lẽ quí vị nào đón nhận loại hình “Tân cổ giao duyên” cũng đều biết qua bài ca này - Đó là bài “Sầu vương ý nhạc” của soạn giả Viễn Châu, cũng do nam nghệ sĩ Minh Cảnh trình bày vào những năm đầu của thập niên 60. Phần “gối đầu” ông viết Ngâm Thơ, tiếp theo đó là Nói Lối. Xin được phép trích dẫn:

NGÂM THƠ:
Em ở nơi nào, em ở đâu?”
“Lời ca tức tưởi mấy cung sầu”
“Quê người áo nhuộm màu sương gió”
“Một kiếp phong trần mấy bể dâu”


NÓI LỐI:
Xe dừng lại bên kia cầu Bến Lức”
“Nhạc ai làm ray rức cõi lòng ta”
“Họ không là những nhạc sĩ tài hoa”

“Nhưng đời gian khổ là bài ca đầy nước mắt”

Phần trích dẫn trên đây ở một bài vọng cổ bình thường mà quí vị thường thấy.

VỌNG CỔ
Câu 1-Mỗi khi có dịp xuống Hậu Giang và đi ngang cầu Bến Lức, tôi còn nhớ mãi lời ca não nuột của em bé thơ ngây hát dạo ở ven đường… Nắm chiếc gậy tre, em dắt theo một ông lão tật nguyền… Em cất lên tiếng ca buồn rười rượi. (Phần ca nhạc giao duyên) “Mưa rừng ơi mưa rừng. Hạt mưa nhớ ai mưa triền miên. Phải chăng mưa buồn vì tình đời, mưa sầu vì lòng người, duyên kiếp không lâu” (ca vọng cổ) Ôi buồn làm sao tiếng ca đầy thảm não. (dứt câu I, hết trích dẫn)

Như vậy cũng đủ để chứng tỏ, bài nhạc “gác”, bài nhạc “gối đầu” không thể gọi là… Tân Cổ giao duyên!

Ngày mà bài Tân cổ giao duyên đầu tiên “Chàng là ai” Tân nhạc: cố nhạc sĩ Nguyễn Hữu Thiết, lời vọng cổ: Soạn giả Viễn Châu được hãng dĩa nhựa phát hành qua giọng ca của bé Lệ Thủy, (hồi ấy chị khoảng chừng 13, 14 tuổi) các trang kịch trường các báo thời bấy giờ có những bài viết “đả kích”, cho rằng soạn giả Viễn Châu là người… “phá hư” bài vọng cổ!
Và rồi, bài Tân cổ giao duyên mang đến cho nguời nghe giống như một luồng… gió lạ, được đông đảo công chúng gần xa đón nhận. Và, người viết bài “Tân Cổ giao duyên” với số lượng nhiều nhất - không ai khác hơn là soạn giả Viễn Châu.
Như vậy, soạn giả Viễn Châu có xứng đáng là “cha đẻ” của bài “Tân Cổ giao duyên” hay không? Câu hỏi này thay cho câu trả lời rồi vậy!
 
 
A LÝ PHƯỢNG TUYỀN 


Nguồn tin: A LÝ PHƯỢNG TUYỀN - CLVNCOM
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 10 trong 2 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

Mã an toàn:   Mã chống spamThay mới     

 

CHUYỂN ĐẾN WEBSITE...

Đăng nhập thành viên

NSMAU

Thăm dò ý kiến

Bạn ưa thích giọng ca nam nghệ sĩ nào của thế hệ vàng nhất?

Út Trà Ôn

Hữu Phước

Thành Được

Thanh Hải

Minh Cảnh

Phương Quang

Thanh Sang

Minh Phụng

Minh Vương

Hùng Cường

Tấn Tài

Dũng Thanh Lâm

DUY TRÌ TRANG WEB

animation

Facebook

NS ANIMATION NHO

"Truyền thuyết chàng Sa Mộc": Dấu ấn mới của Hoa Hạ

"Truyền thuyết chàng Sa Mộc" là tác phẩm vừa nhận huy chương vàng tại Liên hoan Sân khấu Cải lương toàn quốc tại Long An, được các nhà chuyên môn dự báo sẽ "cháy vé" khi công diễn

 

Nghệ sĩ Hà Mỹ Liên qua đời vì đột quỵ tại Pháp

Nghệ sĩ Hà Mỹ Liên là em gái của NSƯT Thanh Điền, chị ruột của nghệ sĩ Hà Mỹ Xuân, bà dược giới mộ điệu yêu mến bởi tài năng đa dạng, diễn đủ các loại vai trên sân khấu cải lương

 

NSND Thoại Miêu: Ngược dòng xuất thần vai đào độc

Công diễn tối 30-9 tại rạp Đại Nam và chiếm trọn cảm tình của khán giả thủ đô, vở "Vương quyền" đã để lại nhiều dấu ấn đến độ NSND Thoại Miêu không thể ngăn được xúc động khi nói về vai diễn vốn không phải sở trường của mình

 

Nỗi ân hận của danh ca Khánh Ly với minh tinh Thẩm Thúy Hằng

Ca sĩ Khánh Ly và minh tinh Thẩm Thúy Hằng có mối lương duyên đặc biệt thông qua bộ phim 'Nàng' do hãng phim Mỹ Vân sản xuất năm 1970 thông qua ca khúc 'Tình lỡ' của nhạc sĩ Thanh Bình.

 

Nghệ sĩ Kim Tiểu Long trở lại với diện mạo mới

“Lâu nay, khán giả vẫn quen thuộc với một Kim Tiểu Long thư sinh, hiền lành trên sân khấu thì lần này thử xem một hình tượng mới và hoàn toàn khác của Kim Tiểu Long nhé!” - NSƯT Kim Tiểu Long chia sẻ về vai diễn mới nhất của mình là hoàng đế Minh Mạng trong vở cải lương "Vương quyền" (kịch bản: Bích Ngân, chuyển thể cải lương: Hoàng Song Việt, đạo diễn: Nguyên Đạt).

 

Danh ca Minh Cảnh: Nhìn mưa lại nhớ mẹ

Biết bao giờ được về lại góc chợ thân quen nơi có lần “thằng bán bắp dạo” tò mò đứng xem người ta chơi bầu cua cá cọp, quên mua bảy đồng rau về cho mẹ nấu canh, bữa đó về bị ăn mấy roi cho chừa tật…

 

NSƯT Diệu Hiền: 'Các em, các cháu bây giờ phải nhớ tới má bảy Phùng Há'

'Kế bên tôi là Bạch Tuyết đã hốt hết những gì về nghề nghiệp má bảy dạy rồi. Bạch Tuyết giỏi lắm, cái gì má Phùng Há dạy cũng học theo hết' – NSƯT Diệu Hiền nói.

 

Nghệ sĩ Chí Linh: Trăn trở viết và dựng vở sử Việt

Nghệ sĩ Chí Linh luôn trăn trở về đội ngũ kế thừa, không chỉ diễn viên mà còn với cả lực lượng tác giả, đạo diễn sân khấu cải lương

 

"Hotboy cải lương" Võ Minh Lâm tiếp tục ngồi ghế nóng Chuông vàng vọng cổ

Cuộc thi "Chuông vàng vọng cổ" lần thứ 17-2022 thu hút 181 thí sinh tham gia tranh tài, nghệ sĩ Võ Minh Lâm cùng với NSƯT Hồ Ngọc Trinh tiếp tục ngồi ghế nóng để "chọn mặt gửi vàng".

 

Nghệ sĩ Bảo Quốc được cổ vũ khi tάι xuất ở tuổi 73

Danh hài Bảo Quốc lấy nước mắɫ, tiếng cười khán gιả qυα cάƈ tɾíƈн đoạn ĸιnн điển trong show kỷ niệm 60 năm làm nghề, tối 3/7.

 

“Thần đồng cải lương” Thanh Thanh Tâm và cuộc sống đầy biến cố ở Mỹ

Trong chương trình Gõ Cửa Thăm Nhà, NSƯT Thanh Thanh Tâm đã có những trải lòng về cuộc sống đầy tủi thân bên Mỹ khiến nhiều người xót xa.

 

Danh hài Hoài Linh tái ngộ khán giả cải lương tuồng cổ

Tối 11 và 12-6, tại rạp Hồng Liên - Trung tâm văn hóa Quận 6 (TP HCM), Đoàn cải lương Huỳnh Long sẽ ra mắt khán giả vở cải lương tuồng cổ "Hoàn Châu cách cách" (tác giả Bạch Mai, đạo diễn NSƯT Hữu Quốc). Đặc biệt chương trình có sự xuất hiện của danh hài Hoài Linh trong vai Dung Ma ma.

 

Danh hài Hoài Linh tái ngộ khán giả cải lương tuồng cổ

Tối 11 và 12-6, tại rạp Hồng Liên - Trung tâm văn hóa Quận 6 (TP HCM), Đoàn cải lương Huỳnh Long sẽ ra mắt khán giả vở cải lương tuồng cổ "Hoàn Châu cách cách" (tác giả Bạch Mai, đạo diễn NSƯT Hữu Quốc). Đặc biệt chương trình có sự xuất hiện của danh hài Hoài Linh trong vai Dung Ma ma.

 

Độc đáo "Gánh hát lưu diễn muôn phương"

Họ là những người trẻ cùng nhau lan tỏa niềm yêu thích và đam mê nghiên cứu các loại hình nghệ thuật diễn xướng dân gian

 

Nghệ sĩ Thanh Hằng đưa dân ca vào học đường

Cùng với nhiều nghệ sĩ (NS), ca sĩ khác, NS Thanh Hằng đưa dòng nhạc mang âm hưởng dân ca đế trường học, tạo điều kiện cho học sinh nâng cao văn hóa thưởng thức, tiếp cận với các thể loại âm nhạc dân tộc.

 

Nghe lại tiếng ca Cô Út, nhớ thương cải lương miền Nam

Nhớ về một giọng ca đi vào lịch sử cải lương miền Nam. Khi những ngôi sao lóe sáng trên bầu trời, mới biết chúng ta đang ở thăm thẳm đêm đen như thế nào của cải lương hôm nay.