00:29 PDT Thứ ba, 14/07/2020
trang music

Menu

CLVNCOM English Edition
HÌNH MCHAU PMAI

Thống kê truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 64

Máy chủ tìm kiếm : 4

Khách viếng thăm : 60


Hôm nayHôm nay : 333

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 290195

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 25694936

Trang nhất » Tin Tức » Tìm Hiểu Nghệ Thuật

Ngày xưa: yêu nghề lập gánh

Đăng lúc: Thứ bảy - 25/05/2013 14:49 - Đã xem: 3317
Ngày xưa: yêu nghề lập gánh

Ngày xưa: yêu nghề lập gánh

Các đoàn cải lương hiện đang sống ngắc ngoải ngay trên cái nôi sinh ra nó. Có nhiều nguyên nhân dẫn đến sự xuống cấp của cải lương, nhưng nguyên nhân chủ yếu phải chăng cải lương đang thiếu một tầm nhìn trong chính sách phát triển văn hoá? Đặc biệt, thiếu hẳn những “bầu gánh” tâm huyết, xả thân, không chỉ lo cho gánh hát của mình mà còn cho sự tồn tại của nghiệp cải lương.

.
Image

Rạp hát cải lương những năm 60.
Cải lương ra đời từ năm 1917 ở Sa Đéc, từ gánh xiếc của thầy Andrel Thận, với vở Lục Vân Tiên của cụ Đồ Chiểu. Đây là vở tuồng sơ khai đầu tiên, nhưng đã rất đông khách. Năm 1918, vở Kim Vân Kiều của thầy Năm Tú được đánh dấu là ngày cải lương chính thức hình thành tại Mỹ Tho, và ông Trương Duy Toản được coi là “thầy tuồng” đầu tiên. Từ đây, các gánh hát đồng loạt ra đời, do tư nhân làm chủ gánh.Thời vàng son của cải lương là thập niên 60 – 70 thế kỷ trước, với những giọng ca vàng như Út Trà Ôn, Hữu Phước, Thanh Nga, Út Bạch Lan, Văn Hường, Hùng Cường, Bạch Tuyết, Tấn Tài, Ngọc Giàu, Phượng Liên, Minh Cảnh, Minh Vương, Minh Phụng, Mỹ Châu, Lệ Thuỷ…Mỗi gánh hát bắt đầu bằng một nền tảng, đường lối, phong cách khác nhau. Giới cải lương ai cũng biết đến: “Nhất Chưởng (Kim Chưởng), nhì Thơ (bầu Thơ), tam Long (bầu Long), Tứ Út (Út Trà Ôn)”. Gánh Kim Chưởng nổi tiếng vì bà bầu khó tính, lăng xê rất thành công Minh Chí thành ông vua xàng xê, Ngọc Giàu thành giọng ca thần sầu. Đoàn Thanh Minh – Thanh Nga của ông Năm Nghĩa và bà bầu Thơ, cùng nữ tiểu chủ Thanh Nga, con gái bà bầu Thơ là gánh hát tiêu biểu có tuổi đời dài nhất, chuyên diễn tuồng xã hội.

Image
Bà bầu đoàn Hương Mùa Thu.
Nghệ sĩ Bảo Quốc, con trai bà Bầu Thơ và ông Năm Nghĩa kể: “Bầu gánh ngày xưa vì yêu nghề mà lập gánh hát, không có mộng làm giàu, nên không hưởng lợi một mình mà chia đều cho mọi người, có khi phải chịu thiệt thòi để giữ nghề, như giữ đạo vậy. Ba tôi ngày xưa là thầy giáo dạy học ở Bạc Liêu, bạn thân của ông Cao Văn Lầu, hai người hay đàn hát với nhau. Còn má tôi buôn bán ở Tây Ninh. Đoàn Thanh Minh thành lập vào tiết Thanh Minh, khi chị Thanh Nga nổi danh, ba má tôi kết hợp đổi tên thành đoàn Thanh Minh – Thanh Nga. Nghề làm bầu cũng thăng trầm lắm. Ba má tôi luôn ký hợp đồng độc quyền với nghệ sĩ. Đoàn hơn 50 người, khi mở màn hát dù có vai hay không có vai cũng đều được lãnh lương, có cơm ăn hai bữa trưa và chiều. Anh em hậu đài cũng được ký hợp đồng và được phục vụ ăn như diễn viên, lương của hậu đài được tính rất cao. Đoàn Thanh Minh diễn luân phiên ở rạp Hưng Đạo, Quốc Thanh (nay thành trung tâm tiệc cưới! – PV), Nguyễn Văn Hảo (rạp Công Nhân bây giờ). Hợp đồng rạp ký trước một năm, khi đoàn khác muốn đến hát phải thuê lại của mình.Ba tôi mất sớm, người chịu trách nhiệm về kinh doanh chủ yếu là má tôi. Bà gồng gánh cả đoàn hát với một tư chất mạnh mẽ, rất có uy, khiến các nghệ sĩ lớn rất nể trọng. Tôi nhớ sáng sáng, 9 giờ tập tuồng thì 8 giờ bà già đã ngồi trên bộ ván, miệng nhai trầu bỏm bẻm. Đào kép nào đến trễ đều toát mồ hôi hột trước sắc diện của bà. Mỗi tháng, đoàn đều ra một vở mới, cảnh trí mới. Sau giải phóng, cải lương được phục hồi, hưng thịnh lắm. Người ta xếp hàng từ 7 giờ sáng trước rạp Hưng Đạo, cả ngàn vé đến 9 giờ đã bán sạch. Các đoàn khác cũng rất mạnh. Mỗi lần mở màn, khi đèn từ từ sáng lên là khán giả vỗ tay rần rần vì cảnh trí rất đẹp. Mỗi lần chuyển bến nhà tôi phải tốn đến ba xe tải, trong đó hai xe là dành để chở cảnh trí. Má tôi thường nói: “Muốn giữ chân khán giả phải đặt nghệ thuật lên trên hết, dù tốn kém mấy cảnh trí phải đẹp”.Bây giờ, sân khấu cách điệu nhiều quá khiến người diễn không thể nhập vai được, người xem cũng không thích. Ngày trước, trang phục cũng đầu tư rất kỹ lưỡng. Người nghệ sĩ mỗi lần bước ra sân khấu thấy hào hứng lắm. Không có chuyện thay vai, trừ trường hợp bệnh nặng hoặc bị tai nạn, vì mỗi lần thay vai khán giả trả vé liền, tốn kém dữ lắm. Đoàn nuôi một bộ phận soạn giả gồm Hà Triều, Hoa Phượng, Nhị Kiều, Hoàng Khâm, Kiên Giang… Mỗi soạn giả đều được hưởng 6% doanh thu mỗi đêm khi có vở diễn. Việc trở thành ngôi sao là cơ hội dành cho tất cả mọi người, từ quân sĩ, cung nữ cũng được học ca, nếu đóng thế thành công thì cuộc đời sẽ lên hương liền…”.
Bầu gánh ngày xưa vì yêu nghề mà lập gánh hát, không có mộng làm giàu nên không hưởng lợi một mình mà chia đều cho mọi người, có khi phải chịu thiệt để giữ nghề như giữ đạo vậy.Trong giới cải lương ai cũng biết đến hợp đồng trị giá hai triệu bạc, mức cát sê kỷ lục nhất của đoàn Thanh Minh – Thanh Nga dành cho Út Trà Ôn. Nghệ sĩ Út Trà Ôn khởi nghiệp với những vai nhỏ, nhưng lương chẳng được bao nhiêu. Năm 1953, bà bầu Thơ và ông Năm Nghĩa mời ông về đoàn Thanh Minh – Thanh Nga. Từng ca cặp với Út Trà Ôn, nên ông Năm Nghĩa hiểu sức hút của giọng ca này. Lập tức Út Trà Ôn trở thành “đệ nhất danh ca”, sánh vai cùng ba đào chánh là Kim Chưởng, Thuý Nga, Kim Anh, và từ đó, ông không hề bỏ gánh, sau này tái ký hợp đồng, Út Trà Ôn vẫn được giữ nguyên mức cát sê như cũ .

Kim Yến – ảnh: tư liệu Huỳnh Công Minh

 

Tác giả bài viết: tu kien & meoxu
Nguồn tin: hoanlong.com
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

Mã an toàn:   Mã chống spamThay mới     

 
du lich
SN15-THU MOI
SN15 THU MOI

CHUYỂN ĐẾN WEBSITE...

DUY TRÌ TRANG WEB & GIÚP NSKK

Đăng nhập thành viên

NSMAU

Thăm dò ý kiến

Nữ nghệ sĩ thế hệ vàng được yêu thích nhất

Thanh Hương

Út Bạch Lan

Diệu Hiền

Ngọc Hương

Thanh Nga

Bạch Tuyết

Lệ Thủy

Mỹ Châu

Thanh Kim Huệ

Bích Hạnh

Xuân Lan

Bích Sơn

Ngọc Giàu

Mộng Tuyền

Thanh Thanh Hoa

animation

Facebook

NS ANIMATION NHO

Nghệ sĩ cải lương Nam Bắc hội ngộ trong “Chuyện tình Khau Vai”

Khán giả Hà Nội sẽ có cơ hội thưởng thức vở cải lương “Chuyện tình Khau Vai” với sự tham gia của nghệ sĩ hai miền Nam Bắc vào 11 và 12/7 tại Nhà hát Lớn Hà Nội.

 

Đồng nghiệp thương xót “bà mối” Cát Tường bị thương trên trường quay

Nhiều đồng nghiệp, bạn bè của MC Cát Tường, người đã và đang dẫn nhiều chương trình mai mối: “Bạn muốn hẹn hò”, “Hẹn ăn trưa”…, lo lắng, động viên khi biết cô bị thương trên trường quay, phải khâu 3 mũi tại hiện trường.

 

NSƯT Nam Hùng cấp cứu, đạo diễn Ái Như ngã chấn thương cột sống

Giới nghệ sĩ sân khấu lo lắng khi biết tin NSƯT Nam Hùng cấp cứu tại Bệnh viện Chợ Rẫy và đạo diễn Ái Như chấn thương cột sống sau suất diễn tại sân khấu Hoàng Thái Thanh.

 

Vô cùng thương tiếc một cây bút tâm nghệ sĩ tầm vĩ mô

CLVNCOM - Cảm giác xốn xang, rơi nướcc mắt khi hung tin loan truyền trên mạng xã hội , soan giả Nguyễn Phương qua đời. Nam mộ a đà Phật, nguyện Câu hương Linh ông được tiêu diêu miền cực lạc , còn cái tinh yêu to lớn cho nghệ Thuật cai luong của 0ng vẫn còn ở trong trái tim của những nguời còn yêu và gìn giữ cải lương...

 

SG tài danh Nguyễn Phương ra đi đúng ngày tròn 98 tuổi

Soạn giả Nguyễn Phương sáng ngày 1-7-2020 dùng điểm tâm với gia đình con gái út (không ở viện dưỡng lão từ lúc có đại dịch). Hôm đó bác rất vui và khoe với con cháu là có nhiều bạn bè gởi chúc mừng đại thọ 98

 

Sự thật chuyện Hoài Lâm bỏ ca hát, bán cà phê mưu sinh sau ly hôn

Hình ảnh Hoài Lâm đang dọn bàn ở một quán cà phê tại Vĩnh Long được chia sẻ rộng rãi khiến nhiều người cho rằng anh giải nghệ, mở quán cà phê mưu sinh sau ly hôn.

 

Nghệ sĩ Bạch Long hóa thân "tướng giặc Corona" mang tiếng cười đến học đường

Sáng 29-6, vở "Bé Tí đại phá Corona" do nghệ sĩ Bạch Long dàn dựng diễn suất đầu tiên tại Trường THCS Tân Tạo A, quận Bình Tân, TP HCM. Khán giả học sinh hồ hởi đón nhận vở diễn rất thời sự này

 

NSND Thanh Tuấn: Mừng khi cải lương có đến 5 cuộc thi

Sáng 22-6, NSND Thanh Tuấn đã có cuộc giao lưu với diễn viên trẻ do HTV tổ chức nhằm vận động họ tích cực tham gia các cuộc thi tuyển chọn tài năng trẻ cho sân khấu cải lương.

 

NSƯT Quế Trân phấn khởi hòa cùng sân khấu miền Bắc

NSƯT Quế Trân cho biết cô rất phấn khởi trước lời mời của Nhà hát Cải lương Việt Nam khi cùng một số đồng nghiệp phía Nam ra thủ đô diễn lại "Chuyện tình Khau Vai" – vở đoạt Giải Mai Vàng năm 2019

 

Đoàn tuồng cổ Huỳnh Long "dọn nhà", ra mắt vở diễn mới

Đoàn cải lương tuồng cổ Huỳnh Long dời địa điểm biểu diễn về Sân khấu Kim Ngân (144 Đinh Tiên Hoàng, quận Bình Thạnh, TP HCM) sau gần hai năm trụ bến tại Nhà văn hóa Thanh Niên.

 

Nghệ sĩ Võ Minh Lâm khóc thầy - nghệ nhân ưu tú Thanh Liêm

Nghệ nhân ưu tú Nguyễn Thanh Liêm, nguyên trưởng Bộ môn Sân khấu Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật Cần Thơ, đột ngột ra đi vì tai biến mạch máu não ngày 16-6, thọ 72 tuổi. Ông là thầy dạy nghề của nghệ sĩ Võ Minh Lâm

 

Nhớ TUẤN ANH.

Năm 1976 ,chúng tôi cùng học khóa 1 chính qui Hệ Cải Lương 4 năm sau cuộc xét tuyển gắt gao chọn được 20 người. Lúc đó Má Bảy PHÙNG HÁ là chánh chủ khảo. Trường có các Hệ: Kịch Nói , Cải Lương ,Nhạc Cụ , Hát Bội, Bổ Túc Diễn Viên, Bổ Túc Đạo Diễn. Thầy THANH HẠP làm Giáo viên chủ nhiệm, tôi làm Lớp Trưởng.

 

Phùng Ngọc Huy xin lỗi chị em Họa Mi - bảo mẫu của bé Lavie

Phùng Ngọc Huy ngày 17-6 chia sẻ trên trang cá nhân về việc đã chính thức ủy quyền cho 2 bảo mẫu (là chị em sinh đôi) chăm sóc bé Lavie trong thời điểm Mai Phương mới qua đời mà anh chưa thể về Việt Nam.

 

Thanh Ngân, Trọng Phúc ghi dấu ấn trong "Tướng cướp Bạch Hải Đường"

Tối 13-6, dù trời mưa to, khán giả vẫn đến Nhà hát cải lương Trần Hữu Trang xem suất hát đầu tiên của vở cải lương "Tướng cướp Bạch Hải Đường" với phiên bản mới do đạo diễn NSND Trần Ngọc Giàu dàn dựng.

 

NSND Thoại Miêu: Nghệ sĩ chân chính là sống có trách nhiệm

Luôn sống có trách nhiệm không chỉ với từng vai diễn mà còn với đồng nghiệp, đàn em trong nghề, NSND Thoại Miêu tỏa sáng hơn vì lối sống đúng mực của bà

 

Vở cải lương hài "Cơm phở" lên sóng truyền hình

I Sáng 9-6, nghệ sĩ Linh Trung đã đưa hai vở cải lương hài do anh sáng tác và đạo diễn lên sóng Đài Truyền hình TP HCM (HTV)