14:22 PDT Thứ bảy, 30/05/2020
trang music

Menu

CLVNCOM English Edition
HÌNH MCHAU PMAI

Thống kê truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 33

Máy chủ tìm kiếm : 2

Khách viếng thăm : 31


Hôm nayHôm nay : 10204

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 613187

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 24716976

Trang nhất » Tin Tức » Tìm Hiểu Nghệ Thuật

45 năm sân khấu cải lương

45 năm sân khấu cải lương

Đối với các nghệ sĩ thế hệ vàng của cải lương, 45 năm qua thật sự là những mùa nắng ấm, niềm tự hào lớn để họ đồng hành đầy trách nhiệm với thế hệ trẻ

Xem tiếp...

Nhận vật Hề trên sân khấu Cải Lương - Nguyễn Phương

Đăng lúc: Thứ hai - 23/07/2012 15:18 - Đã xem: 3382
Nhận vật Hề trên sân khấu Cải Lương - Nguyễn Phương

Nhận vật Hề trên sân khấu Cải Lương - Nguyễn Phương



Hát bội và hát cải lương là hai loại hình nghệ thuật sân khấu gần gũi nhau, có nhiều ảnh hưởng tác động lẫn nhau nên tôi nghĩ khi bàn về nhân vật Hề trên sân khấu cải lương, cũng cần nói phớt qua về nhân vật Hề trên sân khấu hát bội.
Năm 1955, tôi là soạn giả của đoàn cải lương Thanh Minh, đoàn nầy diễn thường trực tại rạp Thành Xương, đường Yesin. Bên hông rạp Thành Xương là đình Cầu Quan, nơi đoàn hát bội Bầu Thắng hát thường trực, do đó tôi có nhiều dịp xem hát bội và làm quen với các anh Minh Tơ (cha của nghệ sĩ Thanh Tòng), anh Thành Tôn (cha của nghệ sĩ Bạch Lê) và nhiều diễn viên thời danh ngành hát bội. Qua anh Thành Tôn, tôi có nhiều dịp đến Hội Khuyến lệ cổ ca, được trò chuyện và học hỏi với nhà nghiên cứu sân khấu tuồng cổ là ông đốc phủ Đỗ Văn Rỡ và đệ tử của ông là nghệ sĩ kiêm soạn giả Đinh Bằng Phi. Theo học giả Đỗ Văn Rỡ, tuồng hát bội có thể phân loại như sau: TUỒNG THẦY, còn gọi là tuồng cổ có các cở: Sơn Hậu, Tam Nữ Đồ Vương, Giác Oan, Dương Chấn Tử, Đào Phi Phụng, Lý Phụng Đình, Hồ Thạch Phủ ... TUỒNG CUNG ĐÌNH, có các vở do các quan lại triều Nguyễn sáng tác: Võ Nguyên Long, Đăng Khấu Chí, Vạn Bảo Trình Tường, Quần Phong Hiến Thụy ... TUỒNG VĂN THÂN, do các văn thân sáng tác khoảng cuối thế kỷ 19 như các vở: Kim Thạch Kỳ Duyên, Hộ Sinh Đàn, Phong Ba Đình ... TUỒNG PHO, là những vở được sáng tác dựa theo các pho truyện của Trung Quốc như Tam Quốc Chí, Tiết Nhơn Quí chinh đông, Tiết Đinh San chinh tây ... Mỗi pho gồm nhiều vở nối tiếp, diễn liên tục hàng chục đêm không hết. Nhu7 pho Tam Quốc Chí, có các vở: 1- Hội Bàn Đào, Lưu Quan Trương kết nghĩa 2- Tam Anh Chiến Lữ Bố 3- Phụng Nghi Đình 4- Quan Công đấp đập bắt Bàng Đức 5- Quan Công thất thủ Hạ Bì 6- Quan Công phò nhị tẩu 7- Trương Phi Thủ Cỗ Thành 8- Tào Tháo thất Xích Bích TUỒNG ĐỒ, là loại tuồng hài hước, châm biếm do nhân gian sáng tác và diênở làng xã mổi khi có hội hè. Thuong72 thì không thấy nhắc đến tên soạn giả, vì đó là sự góp nhặt qua nhiều bài vè.qua nhiều cậu chuyện vui rồi dần dần được chỉnh đốn thành 1 vở hát như các tuồng cổ còn lưu truyền hiện nay là vở Nghêu Sò Hốc Hến, Trương Đồ Nhục, Trần Bồ ... Nhân vật trong tuồng đồ thường có địa vị xã hội từ quan huyện trở xuống, các thầy thư lại, lý xã, các ông sư, thầy bói thầy cúng, các bà vợ đánh ghen, các vai cường hào ác bá ... Nhân vật trong các vở Tuồng Thầy, Tuồng cung Đình, tuồng Ph đều là những nhân ật phong kiến, vua quan. Nội dung các loại tuồng nầy có thể có tóm tắc như sau: “VUA BĂNG, NỊNH TIẾM, BÀ THỨ LÊN CHÙA CHÉM NỊNH, ĐỊNH ĐÔ, TÔN VƯƠNG, TỨC VỊ” Chuyện xảy ra trong đời sống cung đình, có khi ở biên ải hoặc tư dinh các quan văn tướng võ. Thỉnh thoảng có nơi rừng núi, chùa chiềng hoặc quán xá bên đường chạy loạn haoc85 khi phục nghiệp. Do nội dung xoay quanh chuyện tranh đoạt và bảo vệ ngôi vua, soạn giả tuồng hát bội ngày xưa thường là các danh nho, các quan chức triều đình theo quan điểm trung với vau, giử phong cách nhà nho Khổng Mạnh, chiếu lệch không ngồi, nói năng đi đứng chững chạc mới ra người quân tử, do đó các soạn giả tuồng cổ thời đó đã không sáng tạo ra những nhân vật Hề trong tác phẩm của mình. Trong những thập niên 1920, 1930, 1940 ... Những vở tuồng hát bội hát nhơn các dịp cúng đình, cúng kỳ yên, cúng Cá Ông ... không có nhân vật Hề. Đi xem hát bội, người ta thích các lớp tuồng bi hùng như lớp Đổng Kim Lân và Khương Linh Tá vào ngục cứu mẹ con thứ phi Phượng Cơ, bị Tạ Ôn Đình phát hiệ đuổi theo. Linh Tá đoạn hậu cho Kim Lân đưa thứ phi thoát nạn. Linh Tá bị Ôn Đình chém đầu. Linh Tá bị chém đứt đầu nhưng vẩn đứng lên, xách đầu minh chạy theo Kim Lân, dẩn bạn đi đường tắt qua hẻm núi để cứu thoát thứ phi. Sau những lớp tuồng hùng tráng hay bi thiết, để thay đổi "không khí" cho bớt căn thẳng, 1 hay 2 vai hề xuất hiện, bằng tài năng riêng, anh xử dụng ngôn ngữ, đối thoại, hành động và cử chỉ tạo ra những tràng cười cho cả rạp. Những lớp diển nầy không liên quan tới nội dung tuồng đang diển chỉ cốt tạo ra tiếng cười cho khán giả, giúp cho người xem trở lại trạng thái bình thường trước khi xem tiếp những xung đột khốc liệt khác sẽ xảy ra trên sân khấu. Có vài lớp hề Diển Ngoài Màn mà đến nay tôi còn nhớ, xin thuật lại để các bạn hình dung được lối diển hề của hát bội xưa. (do hề Thiệu Của và nữ nghệ sĩ Mộng Lành đoàn hát bội Bầu Thắng diển): Lão Trượng (hề Thiệu Của) Ớ ... ớ ... cô lái đò ơi ... Bao giờ bến mới gặp đò Hoa khuê các bướm giang hồ gặp nhau? Tiên Bửu (Đào Mộng Lành) (nói hướng về phía khán giả) Ôi trời ơi ! Lời tục có nói: Ra đường gặp gái là xui, bửa nay mình gặp cái ông già tuổi Mùi, hỏng biết có phải là quá xui hông đây? (nói với lão trượng) Ớ ... ông già ơi, ông già .... Chồng con chỉ nửa ngầy ngà Vai mang chuổi hột áo dà đi tu Lão trượng (đáp) ... Tu đâu cho bằng tu đây, Tu chùa 1 cột, đá xây 2 hòn. Tiên Bửu: ... Thân tôi khác chể chuông vàng Ở trong thành nội, có ngàn quân canh. Lão Trượng: (đáp) ... Thân qua như thể cái dùi Có lệnh chỉ phán, giờ mùi giọng chuông. Tiên Bửu: ... Thân tôi khác thể giường ngà Thân ông chiếu rách, người mà ngồi trên. Lão Trượng: (đáp) ... Nhờ trời thiên hạ đứng len, Gió xuôi thổi chiếu phủ trên giường ngà. Tiên Bửu: (nói hướng về phía khán giả) Ơ cái ông già dê đạo lộ, mình nói khó cách chi, ổng cũng đáp nghe xuôi rót ... Ờ ... ờ ... mình cứ chê ổng già, coi ổng nói ra làm sao. Bớ ông già ơi ... Ông già, toi không muốn ông đâu Ông đừng cắc cớ cạo râu đau hàm. Lão Trượng: (đáp) Bớ cô lái đò ơi ... Ơ ... ơ ... con tôm, con tép nó còn có râu, cớ chi em bậu câu mâu sự đời? Tiên Bửu: ... Ớ ông ơi ... Ông già kia hởi ông già, Cái răng ông rụng, tôi mà thèm đâu. Lão Trượng: (đáp) ... Ơ bậu ơi ... Thời nghĩ lại đó mà coi ... Thương nhau vì đậm vì đầy, Cắn rứt chi đó mà nài hàm răng? (Còn tiếp)
Tác giả bài viết: khoi
Nguồn tin: SG Nguyễn Phương
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

Mã an toàn:   Mã chống spamThay mới     

 
du lich
SN15-THU MOI
SN15 THU MOI

CHUYỂN ĐẾN WEBSITE...

DUY TRÌ TRANG WEB & GIÚP NSKK

Đăng nhập thành viên

NSMAU

Thăm dò ý kiến

Bạn ưa thích giọng ca nam nghệ sĩ nào của thế hệ vàng nhất?

Út Trà Ôn

Hữu Phước

Thành Được

Thanh Hải

Minh Cảnh

Phương Quang

Thanh Sang

Minh Phụng

Minh Vương

Hùng Cường

Tấn Tài

Dũng Thanh Lâm

animation

Facebook

NS ANIMATION NHO

45 năm sân khấu cải lương

Đối với các nghệ sĩ thế hệ vàng của cải lương, 45 năm qua thật sự là những mùa nắng ấm, niềm tự hào lớn để họ đồng hành đầy trách nhiệm với thế hệ trẻ

 

Nghệ sĩ xót xa khi nhìn thấy gương mặt ca sĩ Hồng Ngọc

Rạng sáng nay, 23-5, ca sĩ Hồng Ngọc bất ngờ chia sẻ hình ảnh gương mặt bị phỏng nặng của mình khiến nhiều người không khỏi xót xa

 

Sân khấu kịch giảm giá vé để hút khách - Sân khấu sáng đèn trở lại, nghệ sĩ rộn ràng trên sàn tập

Sau thời gian tạm ngưng hoạt động, từ ngày 21-5, Sân khấu Kịch IDECAF đã sáng đèn trở lại với vở "Mưu bà Tú". Ông bầu Huỳnh Anh Tuấn cho biết lực vé bán khả quan khi sân khấu này quyết định giảm 30% giá vé. Từ hiệu ứng này, một số sân khấu kịch đã giảm giá đồng loạt để hút khán giả.

 

Nghệ sĩ "khóc" nhà báo Tần Nguyên

Tối 20-5, NSND Lệ Thủy và nhiều nghệ sĩ đã đến thắp hương tiễn biệt nhà báo Tần Nguyên – ký giả kịch trường thân thuộc với giới sân khấu, thành viên của Ban liên lạc Tổ chức phong trào "Ký giả ăn mày", Phó Ban Ái hữu Hội Sân khấu TP HCM.

 

NSND Bạch Tuyết: Sợ cũ với mình và khán giả

"Tôi luôn sống và làm việc như chỉ còn một ngày cuối cùng trong đời" - NSND Bạch Tuyết bày tỏ và cho biết bà luôn xác định mục tiêu phải làm mới mình liên tục

 

Diễn viên hài Hiếu Hiền, cứ nghe vọng cổ là tôi nhớ mẹ

Tối 15-5, HTV tổ chức chương trình giao lưu với diễn viên hài Hiếu Hiền trong chương trình sân khấu với khán giả trẻ. Anh đã tâm sự trong nước mắt khi nói về mẹ - cố nghệ sĩ Kim Ngọc.

 

Con gái soạn giả Hoa Phượng sáng tác cải lương về Covid-19 tại Đức

Nữ soạn giả Lương Nhứt Nương, con gái cố soạn giả tài danh Hoa Phượng, đang sinh sống tại thành phố Munich – Đức đã gửi tặng bạn đọc Báo Người Lao Động MV cải lương "Chuyện khu cách ly" do chị sáng tác.

 

Cải lương tuồng cổ gian nan truyền nghề

Mô hình đào tạo xã hội hóa nghệ thuật truyền thống rất cần sự tiếp sức của nhà nước

 

Nghệ sĩ trải lòng về "Ngày của mẹ"

Ngày của mẹ (10-5) năm nay, rất nhiều nghệ sĩ đã tri ân đấng sinh thành. Câu "Với mẹ, ngày nào cũng là "ngày của con" đã nói lên những cảm xúc khó tả về sự hy sinh thầm lặng và tình yêu của mẹ dành cho họ.

 

Vĩnh biệt nhạc sĩ Vũ Đức Sao Biển

Nhạc sĩ Vũ Đức Sao Biển đã trút hơi thở cuối cùng vào 23 giờ 25 phút ngày 6-5 tại tư gia ở TP HCM do căn bệnh ung thư vòm họng.

 

NSƯT Kim Tiểu Long lên tiếng khi "fan ảo" soi giới tính

NSƯT Kim Tiểu Long đã phản ứng trước nhiều tin đồn nghi ngờ về giới tính, điều mà anh cho là làm tổn thương đến gia đình mình.

 

Soạn giả Huỳnh Vũ qua đời, hưởng thọ 68 tuổi

Lúc 11 giờ ngày 1-5, các nghệ sĩ và người mộ điệu tiễn biệt tác giả Huỳnh Vũ về nơi an nghỉ cuối cùng tại An Giang. Ông qua đời lúc 15 giờ 50 ngày 29-4 do bệnh chấn thương sọ não để lại di chứng gây ứ nước trong não và bẹnh tiểu đường, hưởng thọ 68 tuổi.

 

"Bao Công" Linh Trung dốc sức cho cải lương 60 phút

Nghệ sĩ Linh Trung sau thành công với nhân vật Bao Công trong vở cải lương tuồng cổ "Bao Công sát thủ hoa hồng" đã bắt tay vào sáng tác kịch bản cho chương trình cải lương 60 phút của HTV.

 

"Bà chúa Tuồng" NSND Đàm Liên qua đời, thọ 77 tuổi

Theo tin từ NSND Lê Tiến Thọ, sân khấu tuồng Việt Nam vừa mất đi một nữ nghệ sĩ tài hoa, đó là NSND Đàm Liên. Bà trút hơi thở cuối cùng lúc 9 giờ 40 ngày 25-4, hưởng thọ 77 tuổi.

 

Mai Thế Hiệp: Thức tỉnh đam mê nghệ thuật sau phút "sinh tử"

"Nếu được chọn lại, tôi vẫn quyết theo nghệ thuật" là thông điệp mà diễn viên - đạo diễn - nhà sản xuất phim Mai Thế Hiệp đã mang đến trong chương trình "Khoảnh khắc cuộc đời".

 

Nghệ sĩ Bạch Long dồn sức cho "Đồng ấu" sau đại dịch

Khi nhận được thông tin TP HCM nới lỏng cách ly xã hội, dù chưa biết sân khấu sẽ được mở cửa trở lại lúc nào nhưng nghệ sĩ Bạch Long đã chuẩn bị cho sự trở lại của "Đồng ấu" mang tên anh.