14:19 PST Thứ ba, 12/11/2019
trang music

Menu

CLVNCOM English Edition
HÌNH MCHAU PMAI

Thống kê truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 99

Máy chủ tìm kiếm : 2

Khách viếng thăm : 97


Hôm nayHôm nay : 20391

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 302697

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 20580476

Trang nhất » Tin Tức » Tìm Hiểu Nghệ Thuật

Học người xưa để tìm lại vàng son cho cải lương ngày nay

Học người xưa để tìm lại vàng son cho cải lương ngày nay

Sáng 8-11, Hội Sân khấu TP HCM tổ chức tọa đàm "Theo dòng lịch sử sân khấu cải lương tại Sài Gòn – 1955-1975". Các nhà nghiên cứu, nghệ sĩ, nhà báo hiến kế, đóng góp ý kiến cho việc bảo tồn, phát triển cải lương trong thời đại mới.

Xem tiếp...

Phác thảo Nghệ Thuật Hát Hồ Quảng (Phần 2) - Chuyện tuồng Lương Sơn Bá - Chúc Anh Đài.

Đăng lúc: Thứ năm - 23/10/2014 14:08 - Đã xem: 4849
Phượng Mai & Kim Tử Long diễn LSB-CAD trong show Đêm Đáp Ơn Thầy- Minh Cảnh - Vũ Bảo

Phượng Mai & Kim Tử Long diễn LSB-CAD trong show Đêm Đáp Ơn Thầy- Minh Cảnh - Vũ Bảo


CLVNCOM - Để biết tại sao khán giả ái mộ cải lương thích xem tuồng cải lương có nhạc Đài Loan, tôi xin giới thiệu chuyện phim và chuyện tuồng cải lương Lương Sơn Bá - Chúc Anh Đài, vở tuồng đầu tiên của loại tuồng hát cải lương có nhạc Đài Loan được giới khán giả ái mộ và ký giả kịch trường gọi là tuồng Hồ Quảng.

Chuyện phim LSB – CAĐ như sau:

Tiểu thơ Chúc Anh Đài muốn đi du học ở Hàn Châu, Chúc Ông và Chúc Bà không muốn cho con gái đi học xa nhà nhất là trường học đó chỉ có nam học sinh. Chúc Anh Đài quá muốn đi học nên phải cải nam trang, cô hầu gái là Ngân Tâm cũng cải trang thành thơ đồng để theo hầu Chúc Anh Đài, vì vậy ông bà Chúc viên ngoại mới cho phép đi du học.

Chúc Anh Đài và thơ đồng Ngân Tâm đến ngã ba Phụng Hoàng San gặp Lương Sơn Bá và thơ đồng Tứ Cữu cũng đi Hàn Châu du học.

Gặp nhau tình cờ trên đường đến trường, Chúc Anh Đài và Lương Sơn Bá cảm mến nhau nên họ bẻ cành liễu thay nhang, bái lạy nhau thề nguyền kết tình huynh đệ. Hề đồng Tứ Cữu và thơ đồng Ngân Tâm cũng kết bạn tâm giao.

Lương Sơn Bá và Chúc Anh Đài vừa là đồng môn, đồng tâm, đồng ý, sau giờ học thường đi du ngoạn, đối thơ, ngâm vịnh, tạo ra biết bao kỷ niệm, đôi bạn ngày càng khắn khích, thương mến nhau. Lương Sơn Bá không biết Chúc Anh Đài là gái giả trai nhưng Chúc Anh Đài thì đã thầm yêu Lương Sơn Bá.

Ba năm sau, Chúc Anh Đài được lịnh của Chúc viên ngoại gọi nàng trở về quê.

Chúc Anh Đài trước khi giã từ Lương Sơn Bá, trao cho Lương Sơn Bá là tấm bội ngọc gia truyền của dòng họ Chúc và nói rằng sẽ thu xếp để Lương Sơn Bá cưới người em gái 16 tuổi của mình( thật lòng là ngụ ý nói về cô ).

Về đến quê nhà, Chúc Anh Đài mới biết bị Chúc viên ngoại gả ép nàng cho Mã Văn Tài, con của một viên quan địa phương. Chúc Anh Đài không chấp nhận cuộc hôn nhơn ép buộc và thú nhận với cha mẹ là đã yêu Lương Sơn Bá.

Ông bà Chúc viên ngoại là gia đình phong kiến, không chấp nhận việc con cái cải lời cha mẹ. Hôn nhơn phải do cha mẹ định đoạt, cha mẹ đặt ở đâu thì con cái phải tuân theo. Do quan niệm phong kiến đó, dù Chúc Anh Đài không thuận theo ý của ông bà, ông bà vẫn nhận sính lễ của gia đình Mã Văn Tài và định ngày hôn lễ.

Đúng lúc đó Lương Sơn Bá thi đậu, được bổ nhiệm làm Tri Huyện ở Ngân huyện. Lương Sơn Bá tìm thăm Chúc Anh Đài, biết được Chúc Anh Đài là gái giả trai nên Lương Sơn Bá xin được thành hôn với Chúc Anh Đài nhưng Chúc Anh Đài đã bị cha nàng gã nàng cho Mã Văn Tài. Cuộc chia ly đau đớn cho cả Lương Sơn Bá và Chúc Anh Đài, Lương Sơn Bá hoàn lại tấm ngọc bội đính hôn của Chúc Anh Đài. Quá đau đớn vì mất người yêu, Lương Sơn Bá thất tình, ngả bịnh, thổ huyết và chết tức tưởi.

Chúc Anh Đài bị cha mẹ ép buộc, phải lên kiệu hoa để kết hôn với Mã Văn Tài. Khi kiệu hoa đến Lư Sơn Tiểu Lộ, Chúc Anh Đài thấy ngôi mộ của Lương Sơn Bá ở ven đường, bỗng phong ba bão tố nổi lên, cát bay đá chạy mịt mù, phu khiêng kiệu hoa không thể cất bước, Chúc Anh Đài xin ngừng kiệu hoa để thắp một nén nhang cho người yêu xấu số.

Trước mộ của Lương Sơn Bá, Chúc Anh Đài thắp nhang khấn vái, khi sống không được đồng tịch đồng sàng thì nguyện chết được đồng quan đồng quách với người yêu. Tiếng khóc than của Chúc Anh Đài động lòng trời đất, sấm sét nổi lên, ngôi mộ chôn Lương Sơn Bá bỗng nức ra làm đôi. Hồn của Lương Sơn Bá hiện lên, Chúc Anh Đài bước vô trong mộ của Lương Sơn Bá. Ngôi mộ khép lại để vùi chôn hai kẻ chung tình vào chung một nấm mồ.

Trên mộ của hai kẻ chung tình Lương Sơn Bá – Chúc Anh Đài xuất hiện một đôi bướm lớn thật đẹp, đôi bướm cùng chấp cánh bay lượn nhởn nhơ trên khắp mọi miền rừng núi ngập tràn hương thơm cỏ nội hoa ngàn.

Hai kẻ yêu nhau dưới thế gian không được thỏa nguyền thì đôi linh hồn trọn thủy toàn chung của họ sẽ gắn bó bên nhau vĩnh viễn trên cõi thiên đàng.

Chuyện tình Lương Sơn Bá – Chúc Anh Đài, truyền thuyết tình sử bi thảm của  Lương – Chúc thời Đông Hán ( 317 – 420 ) được ví như truyện tình yêu Romeo – Juliet của nước Anh.

Năm 1962, xưởng phim Thiệu Trị( Shaw Brothers studio) sản xuất phim Love Eternel (Tình Yêu vĩnh cửu ) tức phim Lương Sơn Bá – Chúc Anh Đài, đạo diễn Lý Hàn Tường. diễn viên Lăng Ba vào vai Lương Sơn Bá, diễn viên Lạc Đế vai Chúc Anh Đài. Phim hát tiếng Quan Thoại ( Bắc Kinh), có phụ đề Việt ngữ, khán giả Việt Nam xem phim có thể hiểu được cốt truyện và tình cảm của các nhân vật chánh nên có khán giả khóc cảm thương cho mối tình dang dở bi thảm của Lương và Chúc. Đây là một điều hết sức đặc biệt vì xưa nay khán giả xem phim hát bóng không có trường hợp nào khóc theo nhân vật trong phim.

Từ truyện phim chuyển thể qua tuồng cải lương nhạc Đài Loan, tác giả và đạo diễn cải lương không thực hiện được những cảnh trí tuyệt đẹp của phim ảnh nhưng tuồng cải lương được hát bằng tiếng Việt, khán giả Việt Nam tiếp thu dễ dàng nên họ đồng cảm với tình cảm của Lương Sơn Bá – Chúc Anh Đài, họ vui cái vui hồn nhiên khi hai nhân vật chính gặp nhau, thề nguyền kết bạn, du ngoạn đối thi họa cảnh.  Các bản Chiêu Quân Thượng, Giấc Mơ Xuân, Mộng Bướm Hoa, bài ca Đài Loan trong lúc kết bạn ở Phụng Hoàng San được diễn tả thật là êm đềm và thơ mộng.

Cảnh chia tay Chúc Anh Đài về quê theo lịnh cha, các bài ca Ly Hận, Ngưu Lang Chức Nữ, Sầu Nguyệt Hạ và bài Nghi Sơn Biệt Khúc đã lấy nước mắt khán giả nhất là trong cảnh Chúc Anh Đài trao tặng bội ngọc như vật đính hôn của em gái ( tức là CAĐ) cho Lương Sơn Bá.

Cảnh chót, ngôi mộ của Lương Sơn Bá nơi ven đường Lư Sơn Tiểu Lộ, trời bỗng nổi cơn giông bão, Chúc Anh Đài ngừng kiệu hoa, thắp nhang khấn vái nơi mộ LSB, bài ca Hồ Điệp Hận Tình Khúc làm cho khán giả khóc nức nở theo nhân vật trên sân khấu.

Xảo thuật sân khấu của đoàn hát Minh Tơ - Khánh Hồng cũng góp phần thành công không nhỏ cho vở tuồng Hồ Quảng Lương Sơn Bá – Chúc Anh Đài.

Riêng cảnh kết thúc, gió mưa, sấm chớp, trời gầm tạo cảm giác như chuyện thật ngoài đời như đất trời cũng cảm thông cho mối tình bi thảm của Lương – Chúc mà nổi lên bão giông, sấm sét. Một tiếng nổ. ánh chớp sáng lóa mắt, ngôi mộ nứt ra, hương hồn Lương Sơn Bá hiện lên trước tiếng khóc gào thê thảm của Chúc Anh Đài, khán giả xem tuồng như kinh sợ rợn óc, nổi da gà rồi ánh sáng màu xanh ảm đạm trên sân khấu chuyển dần qua ững hồng, trên nấm mộ hiện ra đôi bướm lớn, sắc màu rực rỡ, đôi bướm chớp cánh rồi cùng chập chờn lượn bay quanh nhau , bài ca Mộng Bướm Hoa được giàn hợp xướng giọng nữ ca trong hậu trường, làm nền cho cảnh thơ mộng, biểu hiện cuộc tình hạnh phúc của đôi linh hồn yêu nhau, đau thương nơi trần thế nhưng vĩnh viễn hạnh phúc trên thiên đàng.

Một kết thúc tuồng có hậu, dù là ảo tưởng nhưng đúng với lòng mong muốn của khán giả. Khán giả đã khóc hết nước mắt vì cuộc tình ly tan Lương Chúc nhưng ngay khi hai nhân vật đó chết đi thì một mối tình gắn bó  thiên thu nẩy nở trên thiên đường

Sân khấu cải lương có nhiều tuồng lấy nước mắt khán giả như tuồng Phạm Công Cúc Hoa, Thoại Khanh Châu Tuấn, Lan và Điệp, Nửa đời hương phấn, Con Gái Chị Hằng, Đôi Mắt Người Xưa, Bóng Chim Tăm Cá, Mộng Đẹp Nửa đời hoa, Người Tình Của Biển, … đây là những vở tuồng cổ tích hoặc tuồng xã hội Việt Nam.

Xưa nay không có vở tuồng Tàu nào làm cho khán giả Việt xem hát mà thương cảm đến đổ lệ như tuồng Lương Sơn Bá – Chúc Anh Đài dưới dạng tuồng cải lương Hồ Quảng. Các ký giả kịch trường lúc bấy giờ có chung một nhận xét là tuồng Hồ Quảng Lương Sơn Bá – Chúc Anh Đài thành công nhờ vào cốt chuyện tình bi thảm của hai nhân vật Lương và Chúc nhờ những bài ca êm dịu rút từ trong phim LSB – CAĐ, nhớ ớ phim chiếu bong LSB – CAĐ đang chiuếu ở nhiều rạp, đó là một cách quảng cáo hiệu quả nhất cho vở tuồng Hồ Quảng của đoàn Khánh Hồng – Minh Tơ.

Về văn chương, nhiều bài ca  trong tuồng Hồ Quảng viết gượng ép cho lời ca phải đúng với nốt nhạc ghi âm trong phin ra nên khi nghệ sĩ ca, nhờ có trống đệm hoặc đàn organ đưa hơi, nhạc lớn tiếng lấp lời ca nên khán thính giả hiểu ý chung chung đoạn ca chớ không thể thưởng thức văn chương đoạn ca đó.

Bài ca theo nhạc Đài Loan được sử dụng trong tuồng cải lương Hồ Quảng không phải chỉ có rút ra trong phim Lương Sơn Bá – Chúc Anh Đài mà hai nhạc sĩ Há Thầu và Á Long còn rút ra trong hai phim Thanh Xà - Bạch Xà và Dương Gia Tướng để dùng những đoạn ca có tích chất oai hùng, tranh cải cho các nhân vật đóng vai võ tướng.

Vì vậy tôi sẽ kể tiếp cốt truyện phim Thanh Xà - Bạch Xà để thấy xuất xứ của  các ca khúc trong tuồng Hồ Quảng sau tuồng LSB – CAĐ.

Nguyễn Phương 2014

( còn tiếp )

 

Tác giả bài viết: SG Nguyễn Phương
Nguồn tin: cailuongvietnam.com
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

thu - 23/03/2015 08:02
Cám ơn bác Nguyễn Phương

Mã an toàn:   Mã chống spamThay mới     

 
du lich

CHUYỂN ĐẾN WEBSITE...

DUY TRÌ TRANG WEB & GIÚP NSKK

Đăng nhập thành viên

NSMAU

Thăm dò ý kiến

Nữ nghệ sĩ thế hệ vàng được yêu thích nhất

Thanh Hương

Út Bạch Lan

Diệu Hiền

Ngọc Hương

Thanh Nga

Bạch Tuyết

Lệ Thủy

Mỹ Châu

Thanh Kim Huệ

Bích Hạnh

Xuân Lan

Bích Sơn

Ngọc Giàu

Mộng Tuyền

Thanh Thanh Hoa

animation

Facebook

NS ANIMATION NHO

Học người xưa để tìm lại vàng son cho cải lương ngày nay

Sáng 8-11, Hội Sân khấu TP HCM tổ chức tọa đàm "Theo dòng lịch sử sân khấu cải lương tại Sài Gòn – 1955-1975". Các nhà nghiên cứu, nghệ sĩ, nhà báo hiến kế, đóng góp ý kiến cho việc bảo tồn, phát triển cải lương trong thời đại mới.

 

: Thanh Hằng, Thanh Ngân và 3 tượng Mai Vàng

Thanh Hằng, Thanh Ngân cùng Ngân Quỳnh, Thanh Ngọc - những nghệ sĩ thế hệ thứ tư của gia tộc nổi tiếng 4 đời theo nghề hát - đã làm rạng danh thêm cho truyền thống của gia tộc

 

Xem hậu bối diễn, cô đào võ nhớ "Nhụy Kiều tướng quân"

Chương trình văn nghệ do đoàn "Tình ca Bắc Sơn" tổ chức tại Khu Dưỡng lão nghệ sĩ TP HCM tối 3-11 đã làm ấm lòng các nghệ sĩ đang an dưỡng ở đây. Trong đó, NSƯT Diệu Hiền xúc động với trích đoạn "Nhụy Kiều tướng quân" do diễn viên trẻ thể hiện.

 

NSƯT Vũ Linh: "Phương Hồng Thủy là cô đào tình tứ nhất"

Tối 30-10, trong buổi họp mặt nghệ sĩ, Vũ Linh đã bộc bạch suy nghĩ về NSƯT Phương Hồng Thủy và những vấn đề về sân khấu cải lương.

 

Thêm một nữ đạo diễn trẻ dựng vở lịch sử

Đông khán giả đã đến xem và cổ vũ nồng nhiệt vở cải lương "Dậy sóng Bạch Đằng Giang" do nữ đạo diễn trẻ Dương Thị Kim Tiến dàn dựng tại Nhà hát Trần Hữu Trang (TP HCM) tối 25-10.

 

Khán giả không muốn mua vé xem ca nhạc?

Khi khán giả có rất nhiều lựa chọn cho nhu cầu giải trí (hoàn toàn miễn phí) của mình như hiện nay, việc ai đó bỏ tiền mua vé để xem chương trình mà không phải quá đặc sắc đôi khi phải cân nhắc

 

Nghệ sĩ Thanh Hằng: “Thanh xuân của tôi chỉ toàn nỗi buồn”

Nghệ sĩ Thanh Hằng chia sẻ chị không biết thanh xuân là gì, vì từ năm 14 tuổi chị đã phải bươn chải ngoài đời, theo đoàn hát và cứ thế lao vào công việc: “Nhiều lúc tôi suy nghĩ, đời có gì mà vui?”

 

"Nàng Kiều" qua cách kể của 4 đạo diễn tài năng

Cả bốn đạo diễn đã chọn những lát cắt éo le về cuộc đời Kiều nhưng không phải kể lể mà cùng khán giả đi tìm lời giải: Thế nào là sự đồng cảm của con người đương đại về Kiều?

 

NSƯT Mỹ Hằng: Người đưa đò thầm lặng

Trong thời gian qua, NSƯT Mỹ Hằng cùng với NS Thanh Lựu đã giúp Nhà hát cải lương Trần Hữu Trang thực hiện 8 khóa đào tạo diễn viên cải lương với học viên chủ yếu là công nhân, giáo viên, tiểu thương...

 

Đồng nghiệp thương tiếc nghệ sĩ Phan Quốc Hùng

Trưa 18-10, đông đảo nghệ sĩ sân khấu đã tiễn đưa nghệ sĩ Phan Quốc Hùng về nơi an nghỉ cuối cùng. Hôm nay cũng trùng với sinh nhật lần thứ 67 của ông.

 

Như Quỳnh chia sẻ lý do làm mẹ đơn thân

Là thần tượng của nhiều thế hệ khán giả, chuyện đời tư ca sĩ Như Quỳnh được đặc biệt quan tâm.

 

Nghệ sĩ Phan Quốc Hùng đột ngột qua đời

NSND Thoại Miêu vừa thông báo sự ra đi đột ngột của chồng bà, nghệ sĩ Phan Quốc Hùng - SN 1952, nguyên giám đốc Nhà hát Trần Hữu Trang - vào lúc 12 giờ ngày 14-10. Các nghệ sĩ của Nhà hát Cải lương Trần Hữu Trang xúc động bày tỏ niềm thương tiếc.

 

Đam mê và quyền lực làm mới cải lương lịch sử

Sân khấu Kim Ngân vừa ra mắt vở cải lương lịch sử Đam mê và quyền lực (tác giả và đạo diễn: NSƯT Hoa Hạ) tại Nhà hát Bến Thành, quận 1.

 

‘Đường Đến Ánh Đèn Sân Khấu,’ kéo khán giả đến với cải lương

Sau hơn 15 năm vắng bóng trong địa hạt cải lương, nghệ nhân Trần Đông Phương “tái xuất giang hồ” tại Little Saigon với tuồng cải lương “Đường Đến Ánh Đèn Sân Khấu,” một nỗ lực của ông trong việc phục hồi vị trí xứng đáng cho bộ môn cải lương tại hải ngoại.

 

Cải lương miễn phí: Nên hay không?

Giới chuyên môn và nghệ sĩ sân khấu đang lo lắng về dự án cải lương miễn phí, bởi theo họ, đó không phải là cách để cứu sàn diễn của bộ môn nghệ thuật này

 

NSƯT Kim Tử Long dời live show vì Cung Văn hóa Hữu Nghị Việt Xô bị cháy

Chiều 2-10, NSƯT Kim Tử Long đã tổ chức buổi gặp gỡ báo chí giới thiệu về chương trình live show "Thánh đường sân khấu" của anh được tổ chức tại Hà Nội và TP HCM.