Lệ
Thuỷ
&
Mỹ
Châu
Giọng
ca
hiếm
trong
làng
cổ
nhạc,
người
được
ví
như
cô
đào
ngoại
hạng
của
sân
khấu
cải
lương
vẫn
miệt
mài
đóng
góp
cho
đời
ở
cái
tuổi
65.
Lệ
Thủy:
Cái
bóng
quá
lớn
trước
con
trai
Giọng
ca
mộc
mạc
của
nghệ
sỹ
Lệ
Thủy
từng
được
soạn
giả
Viễn
Châu
ví
là
‘một
giọng
ca
hiếm
hoi
trong
làng
cổ
nhạc,
với
chất
giọng
kim
pha
thổ,
đã
từng
được
báo
giới
Sài
Gòn
trước
đây
phong
tặng
là
giọng
ca
chuông
ngân’.
Còn
nghệ
sĩ
Diệp
Lang
phải
khâm
phục,
Lệ
Thủy
là
‘cô
đào
ngoại
hạng’
của
sân
khấu
cải
lương...
Sau
nhiều
lần
hẹn
gặp,
vào
buổi
chiều
cuối
tuần
trong
cơn
mưa
tháng
6
chúng
tôi
cũng
đã
có
mặt
tại
nhà
Lệ
Thủy,
một
căn
hộ
khang
trang
nằm
trên
đường
Trần
Xuân
Soạn
(quận
7,
TPHCM).
Tiếp
chúng
tôi,
Lệ
Thủy
với
gương
mặt
mộc,
vận
áo
sơ
mi,
quần
jean
giản
dị,
nhìn
chị
trẻ
hơn
so
với
tuổi
rất
nhiều.
Căn
phòng
khách
là
những
tấm
băng
rôn
in
hình
chương
trình
biểu
diễn
của
chị
và
các
nghệ
sỹ
khác,
dưới
ánh
đèn
vàng
hắt
sáng,
không
gian
ấm
cúng,
gần
gũi.
 |
|
NSND Lệ Thủy
và
con
trai
Dương
Đình
Trí
-
Ảnh:
Hoàng
Kim
|
Lệ
Thủy
chia
sẻ
trước
giờ
công
việc
của
chị
chỉ
đi
hát,
đi
hát
và
đi
hát.
Mặc
dù
không
hát
tuồng
lớn
nhiều
nữa
nhưng
vẫn
tham
gia
các
hội
chợ
thương
mai,
gian
hàng,
lễ
hội,
sự
kiện,
ca
nhạc
tổng
hợp
các
tỉnh,
các
đoàn
chuyên
hát
cổ
nhạc,
giống
như
chương
trình
Vầng
trăng
cổ
nhạc
phát
trên
đài
truyền
hình
nhưng
thu
nhỏ
lại.
Người
dân
miền
Tây
rất
thích
Lệ
Thủy
ca
nên
các
đơn
vị
thực
hiện
hội
chợ,
sự
kiện,
giới
thiệu
sản
phẩm
cũng
hay
mời
Lệ
Thủy tới
để
đáp
lại
tấm
lòng
yêu
mến
đó
của
bà
con
miền
sông
nước.
Mặc
dù
tuổi
tác
cũng
đã
lớn,
sức
khỏe
không
được
như
ngày
xưa,
nhưng
mỗi
lần
được
lên
sân
khấu
hát
là
dường
như
mọi
mệt
mỏi
đều
tan
biến
hết.
Có
lẽ
với
Lệ
Thủy,
khi
nào
còn
sức
khỏe
là
khi
ấy
chị
còn
phục
vụ
khán
giả.
Hát
nhiều,
đôi
khi
thanh
đới
bị
giãn
buộc
phải
đi
bác
sĩ
uống
thuốc
cho
mau
chóng
phục
hồi
để
đi
diễn,
nhưng hầu
như
công
việc
cuốn
hút
Lệ
Thủy
liên
tục,
ít
có
thời
gian
nghỉ
ngơi.
Với
chị thời
gian
cho
việc
ca
cải
lương
là
vô
chừng.
Hồi
Lệ
Thủy
mới
mang
thai
đứa
con
đầu
tiên
và
những
đứa
tiếp
theo
khi
chỉ
còn
một
tháng
nữa
sinh,
Lệ
Thủy
vẫn
mang
bụng
bầu
đi
hát,
sau
khi
sinh
được
cũng
chừng
một
tháng
Lệ
Thủy lại
đi
diễn,
vì
công
việc,
show
diễn
mời
nhiều
quá.
Chị
bảo
mình
không
thể
từ
chối,
phần
vì tham
công
tiếc
việc,
phần
vì không
muốn
phụ
lòng
khán
giả.
Ở
tuổi
65,
Lệ
Thủy
có
cuộc
sống
hạnh
phúc
bên
chồng
và
các
con.
Trong
số
3
người
con,
cô
con
gái
lớn
đã
có
gia
đình
bên
Úc;
con
trai
kế
lấy
nghệ
danh
Dương
Đình
Trí
tốt
nghiệp
Đại
học
kiểm
toán
tại
Úc
nhưng
không
theo
nghề
học
mà
lại
theo
nghiệp
hát,
còn
cậu
con
trai
út
Quốc
Bảo
cũng
sắp
tốt
nghiệp
và
dự
định
sẽ
theo
nghề
ca
hát
của
gia
đình.
Lệ
Thủy
tâm
sự,
cậu
con
trai
lớn
rất
đam
mê
ca
hát,
cũng
gặt
hái
được
một
số
thành
công
nhất
định,
nhưng
có
lẽ
cái
bóng
của
người
mẹ
quá
lớn
nên
muốn
thoát
ra
cũng
khó.
Vả
lại
cậu
cũng
không
cho
phép
mình
gây
ra
những
scandan
rẻ
tiền
để
đánh
bóng
thương
hiệu,
tên
tuổi
được.
Bí
mật
phía
sau
những
vai
diễn
phụ
của
Lệ
Thủy
Lệ
Thủy
khác
với
các
nghệ
sĩ
khác,
nghĩa
là
nổi
tiếng
nhờ
thu
băng
đĩa
trước
khi
đứng
trên
sân
khấu.
Khi
nghệ
sĩ
Viễn
Châu
cần
một
bé
đóng
vai
con
Thị
Màu
trong
tuồng
Quan
Âm
Thị
Kính,
Lệ
Thủy
được
mời
đến
thử
hơi,
thử
giọng,
không
ngờ
buổi
thu
âm
rất
thành
công
(lúc
này
thu
bằng
đĩa
đá
màu
đen,
sau
đó
mới
là
đĩa
nhựa).
''Chính
soạn
giả
Viễn
Châu
là
người
đầu
tiên
phát
hiện
ra
giọng
ca
Lệ
Thủy,
công
ơn
của
chú
rất
lớn.
Kể
từ
đó
nhiều
hãng
băng
đĩa
khác
bắt
đầu
mời
gọi,
chào
đón
Lệ
Thủy.
Tiếp
đó
Lệ
Thủy
đi
theo
đoàn
Trâm
Vàng
(Đồng
Nai),
theo
hơn
một
năm
là
có
chỗ
đứng.
Lúc
đó
anh
Hữu
Đức
bị
bể
giọng
nên
Thủy
thế
anh
hát
giọng
con
trai
vì
năm
đó
chỉ
mới
12-13
tuổi''
-
NSND
Lệ
Thủy
tiết
lộ.
Không
ít
người
thắc
mắc
tại
sao
trong
nhiều
tuồng
hát
khi
nghe
chỉ
thấy
Mỹ
Châu
đảm
nhận
vai
chính,
còn
Lệ
Thủy
chỉ
đóng
vai
phụ,
vai
nhỏ.
Nhưng
bí
mật
đằng
sau
câu
chuyện
đó
giờ
Lệ
Thủy
mới
chia
sẻ:
''Năm
Mậu
Thân
1968,
Lệ
Thủy
đi
đoàn
Kim
Chung
6
đi
hát
ngoài
miền
Trung,
lúc
này
Sài
Gòn
xảy
ra
chiến
sự,
giới
nghiêm
nên
không
thể
hát.
Lệ
Thủy
cùng
đồng
nghiệp
đi
các
nơi
như
Phan
Thiết,
Quy
Nhơn,
Đà
Nẵng,
Huế...
để
mưu
sinh.
Từ
năm
1969
-
1970
Lệ
Thủy
không
ở
Sài
Gòn
mà
lúc
này
nghệ
sĩ
Mỹ
Châu
là
giọng
đang
nổi,
ăn
khách
nên
đã
được
các
công
ty,
hãng
thu
băng
dĩa
ký
hợp
đồng
cùng
với
Minh
Phụng
(đã
mất).
Cuối
năm
70,
Lệ
Thủy
lại
về
Sài
Gòn,
về
đoàn
Kim
Chung
5,
hát
chung
với
Minh
Phụng,
mới
về
thu
băng
đĩa
hụt
hẫng
ít
người
biết,
thời
gian
này
có
những
giọng
ca
mới
nên
quên
tên
mình.
Lệ
Thủy
nghĩ,
cứ
đóng
cho
dù
bất
kể
vai
gì,
vai
phụ,
vai
nhỏ,
rồi
dần
dà
khán
giả
sẽ
biết
đến
mình
do
tạm
thời
bị
quên
nên
hầu
như
tất
cả
những
vở
tuồng
thời
đó
như
Kiếp
nào
có
yêu
nhau,
Kiếm
sĩ
dơi,
Gió
giao
mùa,
Bình
rượu
nhiệm
mầu,
Tiêu
Anh
Phụng,
Khi
rừng
mới
sang
thu...
Mỹ
Châu
luôn
đóng
vai
chính,
còn
Lệ
Thủy
toàn
đóng
vai
phụ.
Buồn,
càng
cố
gắng,
cho
dù
đó
đó
là
vai
nhỏ,
phụ,
chỉ
xuất
hiện
ít
nhưng
đã
hát
thì
phải
làm
sao
đó
để
khán
giả
nhớ
đến
mình,
Lệ
Thủy
nỗ
lực
hết
mình.
Sau
đó,
các
tuồng
do
soạn
giả
Yên
Lan,
Nguyên
Thảo,
Mộc
Lan,
do
cô
Sáu
giám
đốc
ký
hợp
đồng,
lúc
đó
Lệ
Thủy
cũng
như
Mỹ
Châu,
Phượng
Liên
mới
bắt
đầu
có
vai
chính
-
phụ
đảo
nhau,
nghĩa
là
tuồng
này
người
này
đóng
chính,
tuồng
khác
đóng
phụ
và
ngược
lại.
Chỉ
trong
vòng
6
tháng,
thu
với
nghệ
sĩ
Minh
Cảnh
các
bài
tân
cổ
giao
duyên
Mưa
trên
phố
Huế,
Duyên
quê
bắt
đầu
tên
tuổi
trở
lại.
Thu
âm
với
các
tuồng
như
Máu
lạnh
chùa
hoang,
Xin
một
lần
yêu
nhau...
tên
tuổi
nổi
lên,
Lệ
Thủy
ký
được
nhiều
hợp
đồng
mới.
Trước
đó,
năm
1964
khi
soạn
giả
Viễn
Châu
kết
hợp
tân
nhạc
và
cổ
nhạc
để
tạo
nên
bản
tân
cổ
giao
duyên,
đã
chọn
Lệ
Thủy
thể
hiện
cho
thử
nghiệm
này,
với
bài
hát
Chàng
là
ai.
Lệ
Thủy
nhớ
khi
ấy,
chị
cầm
bài
ca
mà
gãi
đầu,
băn
khoăn:
‘Được
không
bác
Bảy?
Con
thấy
kỳ
kỳ,
không
chừng
người
ta
chê
vì
con
có
biết
ca
tân
nhạc
đâu?’.
Soạn
giả
Viễn
Châu
quả
quyết:
‘Mày
nghe
lời
tao
ca
đi.
Ca
bài
này,
mày
sẽ
nổi
tiếng’.
Quả
thật,
sau
khi
đĩa
phát
hành,
tên
tuổi
Lệ
Thủy
đã
được
khẳng
định.
 |
|
Nghệ
sĩ
Lệ
Thủy
thời
son
trẻ. |
Vào
tháng
2
năm
1984,
Lệ
Thủy
được
vinh
dự
tham
gia
Đoàn
nghệ
sĩ
lưu
diễn
Tây
Âu
cùng
với
nghệ
sĩ
Bạch
Tuyết,
Diệp
Lang,
Ngọc
Giàu,
Minh
Vương,....với
các
vở
diễn
Đời
cô
Lựu,
Câu
thơ
yên
ngựa...
Báo
chí
thời
đó
gọi
là
đem
chuông
đi
đánh
xứ
người
đầu
tiên
sau
ngày
miền
Nam
thống
nhất.
Sau
chuyến
đi
về
các
nghệ
sĩ
trong
đoàn
đã
hợp
lại
và
thành
lập
nên
Đoàn
nghệ
thuật
2-84.
Vở
tuồng
Tô
Ánh
Nguyệt
và
Đời
cô
Lựu
là
hai
vở
tuồng
khai
trương
cho
đoàn
2-84.
Tuồng
Đời
cô
Lựu
đã
có
Bạch
Tuyết
đóng,
chỉ
còn
tuồng
Tô
Ánh
Nguyệt
nên
Lệ
Thủy
nhận
vai
Nguyệt.
Tuồng
này,
được
anh
Diệp
Lang
viết
thêm
một
đoạn,
tập
mấy
tháng
trời,
đó
là
cao
trào
đoạn
giao
con
của
người
mẹ,
mặc
dù
không
muốn
nhưng
do
hoàn
cảnh
bị
bệnh,
nhà
nghèo,
vì
tình
thương
gia
đình
mà
buộc
phải
giao
con,
người
mẹ
đau
đớn,
như
đứt
từng
khúc
ruột...
Khi
tuồng
diễn
được
khán
giả
chào
đón,
ủng
hộ
nhiệt
tình,
có
người
khóc,
cười
như
thấy
mình
trong
đó,
Lệ
Thủy
diễn
nhập
tâm
khiến
khán
giả
cũng
xúc
động
nhiều.
Khán
giả
xếp
hàng
mua
vé,
diễn
nhiều
xuất
vẫn
cháy
vé''.
Người
ta
nói
giọng
hát
thiên
phú
ấy
đã
vượt
qua
giới
hạn
của
nghệ
thuật,
thời
gian
để
đi
đến
cái
tình
cao
cả,
Lệ
Thủy
hát
bằng
cả
tấm
lòng,
chị
đã
đem
được
cái
tố
chất
con
người
thật
của
mình
vào
trong
tiếng
hát,
làm
người
nghe,
xem
phải
rơi
nước
mắt
khi
chị
diễn,
nó
chạm
đến
cái
‘mốc’
tình
cảm
của
khán
giả.
Chính
vì
thế
Lệ
Thủy
đã
chiếm
được
một
vị
trí
rất
đặc
biệt
trong
lòng
công
chúng
mộ
điệu
cải
lương
dù
bao
năm
tháng
đã
đi
qua.
Lệ
Thủy
đã
vượt
rất
nhiều
khó
khăn,
gian
khổ,
hy
sinh
để
có
được
thành
công,
hạnh
phúc
như
ngày
nay.
Đối
với
chị
gia
đình
là
chỗ
dựa
vững
chắc
trên
con
đường
hành
nghề
ca
hát,
cũng
như
tất
thảy
mọi
thứ.
Phải
nói
rằng,
cho
đến
thời
điểm
hiện
tại,
Lệ
Thủy
là
một
trong
số
ít
nghệ
sĩ
có
được
kết
quả
mỹ
mãn
‘3
trong
1’
là
thành
công
trong
nghiệp
ca
diễn,
hạnh
phúc
bên
gia
đình,
được
công
chúng
trong
và
ngoài
nước
mến
mộ.
Mặc
dù
thành
đạt,
nhưng
chính
từ
nghèo
khổ
đi
lên
cho
nên
Lệ
Thủy
vẫn
chân
tình,
giản
dị,
đồng
cảm
khi
tiếp
xúc
với
mọi
người,
từ
ca
diễn
trên
sân
khấu
đến
cách
ứng
xử
trong
xã
hội.
Đây
mới
chính
là
cái
tình
lớn
nhất
mà
công
chúng
dành
cho
chị,
cũng
như
chị
dành
tặng
lại
cho
họ
qua
từng
lời
ca,
tiếng
hát,
vở
tuồng,
trích
đoạn
cải
lương...
Với
những
đóng
góp
của
mình
cho
nghệ
thuật,
Lệ
Thủy
đã
vinh
dự
nhận
được
các
giải
như
Thanh
Tâm
(năm
1964),
là
nữ
nghệ
sĩ
trẻ
nhất
đoạt
giải
này
sau
10
lần
tổ
chức;
Giải
Kim
Khánh
(1974);
Giải
A1
Hội
diễn
sân
khấu
chuyên
nghiệp
toàn
quốc
(1980).
Danh
hiệu
Nghệ
sĩ
Ưu
tú
năm
1993;
Giải
Mai
vàng
cho
hạng
mục
Nữ
diễn
viên
cải
lương
được
yêu
thích
nhất
do
báo
Người
lao
động
tổ
chức
năm
2008
–
2009
và
đặc
biệt
nhất
là
chị
được
nhận
danh
hiệu
Nghệ
sĩ
Nhân
dân
cao
quý
vào
năm
2012...
Ý kiến bạn đọc