Còn không, Trái tim trong trắng?

Nhân vật chính bị kết án oan do người điều tra ép anh ta phải nhận tội, nhân viên điều tra cho bắt ông bố ốm đau của người thanh niên, dùng ông để ép anh con trai phải nhận tội giết người. Anh thanh niên tưởng việc mình nhận tội sẽ cứu được bố, nhưng bố anh ta bệnh tim, đã đau buồn mà chết đúng vào ngày anh bị kết án. Tại toà án, sau khi được người yêu cho biết bố đã chết, anh ta phản cung, cương quyết nói rằng mình không giết người. Nhưng tòa vẫn phán quyết cho anh vào tù. Máy quay lia vào khán giả, một vài người lau nước mắt.

Kịch Lưu Quang Vũ kết thúc có hậu. Kẻ giết người thực sự sống trong dày vò của lương tâm và cuối cùng quyết định nhận tội. Nhân viên tòa án nhận ra sai lầm của mình. Nhân vật chính được trả lại tự do sau năm năm tù đày. Lương tâm được xiển dương trên sân khấu.

Bao nhiêu người ngồi xem ở dưới nhìn lại lương tâm mình? Trong số họ có ai là thẩm phán, là công an, là nhân viên tòa án, là luật sư bào chữa? Bao nhiêu người trong số họ nhìn thấy hình ảnh mình trong vở kịch đó?

Kịch Lưu Quang Vũ diễn trong thời buổi này cho ta thấy toàn bộ chất lãng mạn của ông. Niềm tin vào con người chói sáng trên sân khấu. Nhưng bao nhiêu năm sau khi vở kịch của ông ra đời, thực tế ngày nay khiến cho niềm tin của nhà viết kịch dường như không có cơ sở. Ta có thể giả định: nếu bây giờ Lưu Quang Vũ vẫn còn sống và viết, vở kịch này sẽ được viết như thế nào?

Có một cảnh ông chồng cán bộ huyện bị vợ từ bỏ sau khi ném thẳng vào mặt ông ta: "Ông là người không có tim". Ông ta sờ lên ngực và nói: « Không có tim thì là gì đây? » khiến trên ghế khán giả nhiều người cười. Bao nhiêu người trong số đó chịu đưa tay lên ngực để biết trái tim trong đó đập theo kiểu nào? Có thật nó còn đập theo kiểu một trái tim?

Chúng ta vẫn viết, vẫn viết về những điều tốt đẹp, và thực tế thì cứ ngày một tồi tệ đi, con người ngày một vô cảm hơn, tội ác ngày một nhiều hơn. Thử đặt tay lên ngực mình xem trái tim của chúng ta ở đâu?

Từ Huy